Myśliwi rekreacyjni na terenie prywatnym: tessyńskie posłanki żądają jasności

W styczniu wildbeimwild.com informowało o konflikcie wokół prywatnego lasu w regionie Lugano, na którym pasą się osły. Właściciele opowiedzieli portalowi Ticinonline, że myśliwi rekreacyjni wchodzą na posesję mimo tablic zakazu, a tablice były wielokrotnie zrywane. Według ich relacji zwrócili się do strażników przyrody i policji i usłyszeli, że bez ogrodzenia nie da się zapobiec wstępowi na teren. Urząd ds. łowiectwa i rybołówstwa oświadczył wówczas, że nie są mu znane żadne takie problemy ani zgłoszenia (do relacji ze stycznia).

Dziewięć miesięcy później zasadnicza kwestia zajmuje tessyński parlament. Posłanki do Wielkiej Rady Tamara Merlo i Maura Mossi Nembrini (Più Donne) złożyły 19 października 2026 roku interrogazione do Rady Stanu, jak informuje Ticinonline. Właścicielka z regionu Lugano zapowiedziała wildbeimwild.com po styczniowej relacji, że za pośrednictwem kontaktów w polityce wniesie tę sprawę do Wielkiej Rady.

Czego dotyczy interrogazione

Obie posłanki rozróżniają trzy kwestie, które w praktyce często się miesza: zwykłe przechodzenie przez prywatną posesję, wchodzenie na nią w celu uprawiania łowiectwa rekreacyjnego oraz używanie broni na posesji lub w jej pobliżu. To, że patent łowiecki automatycznie obejmuje prawo wstępu na każdy teren prywatny w każdej formie, wcale nie jest oczywiste.

Konkretnie pytają Radę Stanu:

• w jakich okolicznościach myśliwi rekreacyjni mogą otwierać bramy lub pokonywać ogrodzenia, aby polować na danym gruncie;
• jakie granice obowiązują, aby nie zakłócać rolnictwa i chowu zwierząt;
• czy zasady różnią się w zależności od rodzaju terenu, czyli dla lasu, pastwiska, gruntów rolnych oraz zagród z końmi, osłami, bydłem, owcami lub kozami.

Uzasadnieniem jest bezpieczeństwo zwierząt. Ludzie, psy lub strzały w pobliżu zagród mogą wywołać panikę, nawet jeśli żadne zwierzę nie zostanie trafione. Przestraszone zwierzęta uciekają, uderzają w ogrodzenia, ranią się lub zagrażają ludziom.

Art. 699 KC: kantony mają pole manewru

Art. 699 ust. 2 Kodeksu cywilnego pozwala kantonom wydawać bardziej szczegółowe przepisy dotyczące wstępu na cudze grunty w celu uprawiania łowiectwa rekreacyjnego i rybołówstwa. Interrogazione domaga się jasności, jakie granice obowiązują w Ticino, w szczególności w odniesieniu do bram, ogrodzeń i terenów, na których hodowane są zwierzęta.

Ticińskie prawo łowieckie zobowiązuje myśliwych rekreacyjnych do wykluczenia przed każdym strzałem wszelkiego zagrożenia dla ludzi i cudzej własności. Radne Wielkiej Rady chcą wiedzieć, co ten wymóg bezpieczeństwa oznacza konkretnie w przypadku ogrodzonych pastwisk i zagród dla zwierząt.

Czego jeszcze brakuje: etycznego wyłączenia z polowań

Interrogazione to ważny pierwszy krok, ale zatrzymuje się na ogrodzeniach i bezpieczeństwie. Nie stawia kluczowego pytania: czy właścicielka musi w ogóle tolerować łowiectwo rekreacyjne na swoim gruncie, jeśli odrzuca je ze względów sumienia?

W sprawach «Chassagnou przeciwko Francji» (1999) i «Herrmann przeciwko Niemcom» (2012) Europejski Trybunał Praw Człowieka ochronił właścicieli gruntów, którzy odrzucają łowiectwo rekreacyjne z powodów etycznych. Wyroki opierają się na ochronie własności zapisanej w pierwszym protokole dodatkowym do EKPC, którego Szwajcaria nie ratyfikowała. Nie zamyka to jednak sprawy. Otwarte pozostaje pytanie, jaką ochronę wolność sumienia zapewnia właścicielkom i właścicielom gruntów, którzy odrzucają łowiectwo (Polowanie a prawa człowieka).

W kantonie Berno radna Wielkiej Rady Susanne Clauss postawiła to pytanie w 2026 roku w interpelacji «Polowanie na gruncie prywatnym». Rząd kantonalny odrzucił wyłączenie z polowań, powołując się na nieratyfikowany protokół dotyczący własności. Wolność sumienia pominął (Jak kanton Berno omija wolność sumienia w łowiectwie). Jak może wyglądać wniosek o wyłączenie z polowań, pokazuje wzór tekstu IG Wild beim Wild (Ochrona lasu prywatnego przed polowaniami).

Komentarz: Odpowiedź Rady Stanu stanie się sprawdzianem

Urząd ds. Łowiectwa i Rybołówstwa oświadczył w styczniu, że nie są mu znane żadne związane z tym problemy ani zgłoszenia. Teraz rząd musi wyjaśnić na piśmie, co myśliwi rekreacyjni mogą, a czego nie mogą robić na cudzym gruncie. Nie będzie mógł odpowiedzieć, powołując się na brak wiedzy.

Zerwana tablica to nie błahostka. Pokazuje, jak oczywiste jest dla niektórych myśliwych rekreacyjnych traktowanie cudzej ziemi jak własnego rewiru. Kto trzyma osły i konie i nie chce łowiectwa rekreacyjnego, nie powinien najpierw musieć budować płotu i przechodzić postępowania o pozwolenie na budowę. Interrogazione otwiera drzwi, kolejnym krokiem musi być etyczne wyłączenie terenu z polowań.