Bezprecedensowe kłusownictwo w Jurze

Za kłusownictwo w 2009 roku przed sądem karnym w Porrentruy stanęło czterech jurajskich myśliwych rekreacyjnych.

Mieli oni w latach 2002–2006 nielegalnie odstrzelić ponad 200 zwierząt. Jeden z oskarżonych był pomocniczym strażnikiem przyrody; w pierwszym dniu procesu zaprzeczył zarzutom.

Afera uchodziła za największy przypadek kłusownictwa w Szwajcarii i jak dotąd największy w kantonie Jura. Czterem mężczyznom zarzuca się potajemne odstrzelenie 138 saren, 36 zajęcy, 12 dzików, 1 sowy, 1 żbika i 11 kozic. Zarzucono im naruszenie przepisów prawa federalnego oraz kantonalnego prawa łowieckiego. Podczas przeszukania domu jednego z oskarżonych śledczy znaleźli dwie strzelby z tłumikami, których noszenie i używanie podczas polowania było w Szwajcarii zabronione.

Jura nigdy dotąd nie doświadczyła zdarzenia o takiej skali.

Christophe Noël, kantonalny zarządca dzikich zwierząt

Kłusownictwo wyszło na jaw latem 2006 roku, gdy strażnik przyrody zobaczył, jak jego 36-letni pomocnik wraz z jeszcze jedną osobą przejeżdża w pędzie samochodem. Zainteresował się sprawą i natrafił na ukrytą sarnę. Policja zabezpieczyła następnie dziesiątki trofeów łowieckich, broń, dokumenty oraz mięso z dziczyzny przechowywane w zamrażarce.

Kanton Jura, występujący jako oskarżyciel i strona cywilna, domaga się odszkodowania w wysokości 142 458 franków. Odszkodowanie za nielegalnie zabitą sarnę wynosi od 1’000 do 1’400 franków. Państwo wszczęło działania nadzorcze już w 2005 roku, po tym jak pojawiły się pogłoski o tych aktach kłusownictwa. Śledztwo trwało ponad dwa lata.

W trakcie procesu doszło do sporu, w którym obrońcy twierdzili, że kanton, wysyłając na rozprawę przedstawiciela urzędu ds. środowiska, popełnił błąd administracyjny. Ich zdaniem roszczenia cywilnoprawne może dochodzić wyłącznie ministerstwo finansów. Sąd stwierdził, że roszczenia finansowe kantonu Jura podlegają prawu administracyjnemu. To urząd ds. środowiska, odpowiedzialny za nadzór nad łowiectwem, jest uprawniony do nakładania grzywien na kłusowników.

Przewodniczący składu sędziowskiego Damien Rérat i dwaj sędziowie ławnicy ani przez sekundę nie uwierzyli wersjom wydarzeń przedstawianym przez kwartet. „Ich wersje nieustannie zmieniały się w toku śledztwa." Lawina nieprawdopodobieństw, które nie przypadły sądowi do gustu. Podobnie jak taktyka: „Obciążyć jednego, aby oczyścić drugiego…". Nie wspominając o przyrodnim bracie, który w 2005 roku popełnił samobójstwo i miał rzekomo sam wykłusować niemal wszystkie z 200 zwierząt wymienionych w akcie oskarżenia.

Mimo że wypierali się czynów, przedstawiali się jako obrońcy środowiska i wmawiali ludziom, że są ofiarami spisku i bezwzględności śledczych, próbowali zrzucić winę na tego członka swojego zespołu, który wydawał się słabszy, nie dysponował środkami finansowymi i nie miał zezwolenia na polowanie.

Proces, a zwłaszcza przesłuchania niektórych świadków, ukazały rywalizację panującą w środowisku łowieckim Jury. Prokurator przedstawił zorganizowaną bandę, która w lasach Franches-Montagnes egzekwowała własne prawo.

Mimo zaprzeczeń czterech myśliwych rekreacyjnych z kantonu Jura, oskarżonych o nielegalny odstrzał prawie 200 zwierząt, uznano za winnych. Ich kary zostaną zawieszone, z wyjątkiem zakazu polowania.

Obaj kłusownicy z Saignelégier zamieszani w tę sprawę to bracia, z których jeden jest pomocniczym strażnikiem przyrody. Brat pomocniczego strażnika przyrody przyznał się do czynów po nocy spędzonej na przesłuchaniach. Ten kłusownik miał francuskie zezwolenie na polowanie, które nie obowiązuje w kantonie Jura.

Trzech z czterech oskarżonych oraz prokuratura wniosło apelację od wyroku sądu karnego. Adwokaci domagali się uniewinnienia swojego klienta.

Były pomocniczy strażnik przyrody został skazany na 18 miesięcy pozbawienia wolności (kara maksymalna) w zawieszeniu na pięć lat. Nie musiał więc spędzić sześciu miesięcy za kratami, jak chciała prokuratura. Sędzia uznał go za winnego nielegalnego odstrzału 87 saren, 26 zajęcy, dziewięciu dzików, jednej sowy, jednego żbika i ośmiu kozic. Mieszkaniec Saignelégier musiał ponadto zapłacić grzywnę w wysokości 5000 franków, czyli w kwocie maksymalnej. Otrzymał też zakaz polowania w Szwajcarii na 10 lat.

Po apelacji: pomocniczy strażnik przyrody otrzymał 18 miesięcy pozbawienia wolności z okresem próby wynoszącym cztery lata, w porównaniu z pięcioma latami w pierwszym wyroku. Sąd złagodził również dziesięcioletni zakaz polowania w Szwajcarii, całkowicie go zawieszając.

Myśliwy rekreacyjny z Bourrignon został w pierwszej instancji również skazany na 18 miesięcy w zawieszeniu na pięć lat, a jego zezwolenie na polowanie zostało cofnięte na dziesięć lat. Sąd zarzucił mu odstrzał 32 saren, siedmiu zajęcy i tylu samo dzików oraz trzech kozic.

Po apelacji: ten myśliwy rekreacyjny, skazany w pierwszej instancji na 18 miesięcy pozbawienia wolności w zawieszeniu, został skazany na 240 dni w zawieszeniu oraz grzywnę w wysokości 130 franków. Zawieszono również zakaz polowania w Szwajcarii.

Trzeci kłusownik zamieszkały w Goumois wyszedł z sprawy «stosunkowo obronną ręką»: za pięć saren otrzymał 150 stawek dziennych grzywny, zawieszonych na trzy lata. W jego przypadku zakaz polowania wynosi trzy lata.

Po apelacji trzeci członek bandy otrzymał grzywnę w wysokości 120 stawek dziennych oraz również zawieszony zakaz polowania.

Bratu byłego pomocniczego strażnika przyrody zarzucono zastrzelenie jednej sarny i jednego kozicy. Wyrok: 60 stawek dziennych (po 10 franków) w zawieszeniu na trzy lata, plus roczny zakaz polowania. Dla mężczyzny z Les Pommerats to dotkliwy cios, ponieważ w Szwajcarii nigdy nie uzyskał patentu łowieckiego. Spośród tych czterech osób był jedynym, który przyznał się do winy.

Koszty sądowe w wysokości 22’700 franków podzielono między czterech skazanych.

Tak zwana afera kłusownicza we Franches-Montagnes wreszcie doczekała się epilogu, pisze kanton Jura. 11 lutego 2013 r. Sąd Federalny oddalił apelacje wniesione w ubiegłym roku przez dwóch głównych sprawców i rozstrzygnął na korzyść państwa. Czterej kłusownicy muszą zatem ostatecznie zapłacić, oprócz kosztów postępowania, także szkodę wyrządzoną przez nielegalnie zabite zwierzęta, wynoszącą łącznie około 115’000 franków.

---

Powiązane dossier i artykuły:

• Czarna lista JagdSchweiz
• Dossier: Prawo łowieckie i kontrola
• Dossier: Łowiectwo i broń
• Tekst wzorcowy: łowiectwo rekreacyjne i przestępczość w kantonie
• Tekst wzorcowy: niezależny nadzór łowiecki
• Wszystkie wpisy: Przestępczość & łowiectwo