Gawrony: Lucerna rozważa zachęty dla myśliwych rekreacyjnych

Rząd kantonalny Lucerny wyklucza odstrzał gawronów na obszarach zabudowanych. Poza zabudową chce wraz z dotkniętymi gminami i myśliwymi rekreacyjnymi wyjaśnić, czy wezmą oni udział w projekcie pilotażowym, który testuje „system zachęt” dla polowań.

Wynika to z jego stanowiska z 27 października 2026 r. w sprawie postulatu P 760 radnego kantonalnego FDP Martina Birrera, opublikowanego w poniedziałek, 2 listopada, jak donosi Radio Central, powołując się na Keystone-SDA. Zdaniem rządu kantonalnego kruków w osiedlach nie da się po prostu przepłoszyć, a odstrzał tam wyklucza ze względów bezpieczeństwa.

Czego żąda postulat

Birrer, rolnik z Emmen, złożył ten wniosek 30 marca 2026 r. Opisuje tysiące kruków, nieustanny hałas oraz balkony, stoły ogrodowe i pojazdy zabrudzone odchodami. FDP domagała się „skutecznych, szybkich rozwiązań, które zdziesiątkują kolonie” i które można stosować niezależnie od okresu ochronnego. Gawrony są chronione przez ponad pięć miesięcy w roku.

Co odpowiada rząd kantonalny

Rada Regionalna potwierdza, że konflikty z gawronem nasiliły się. Przypisuje to wzrostowi liczebności populacji oraz temu, że ptaki chętnie gnieżdżą się na terenach zabudowanych, ponieważ są tam lepiej chronione przed wrogami, takimi jak kuna leśna czy puchacz. Według ustaleń kantonu hałas i odchody nie są uznawane za szkody wyrządzone przez dzikie zwierzęta, dlatego brakuje podstawy prawnej do interwencji w okresie ochronnym. Od sierpnia do połowy lutego obwody łowieckie w Lucernie mogą jednak już dziś polować na gawrony bez kontyngentu. Na terenach zabudowanych rząd wyklucza odstrzały ze względów bezpieczeństwa, poza nimi regulacja liczebności populacji jest możliwa, choć wymagająca.

Wobec pozostałych środków sam rząd jest sceptyczny. Próby odstraszania wron za pomocą sztucznych puchaczy wykazały według niego jedynie skromną skuteczność, np. w Bazylei, Aarau i Biel. Wycinka drzew lęgowych może być trwała, ale jest kontrowersyjna. W ramach próby Rada Regionalna zaleca usuwanie nowo zbudowanych gniazd poza okresem ochronnym i przed złożeniem jaj, w nadziei, że kolonia osiedli się w miejscu mniej konfliktowym. Gwarancji sukcesu nie ma. Rada Regionalna wnosi o częściowe uznanie postulatu za zasadny.

Zachęty do odstrzałów: pieniądze podatników na polowanie na wrony

Konkretnie Rada Regionalna myśli o pieniądzach na specjalistyczny sprzęt, taki jak parawany maskujące i wabiki, a rekompensata za poniesiony nakład pracy dla myśliwych rekreacyjnych jest „do pomyślenia”. Planowanie i doradztwo mógłby przejąć wydział rolnictwa i leśnictwa, a ponadto trzeba by najpierw ustalić miejsca przebywania ptaków. Koszty późniejszej realizacji Rada Regionalna szacuje z grubsza na 50’000 franków, a gminy musiałyby się w nich partycypować. Czy gminy i związek łowiecki w ogóle chcą wziąć w tym udział, pozostaje według Rady Regionalnej kwestią otwartą.

Powód wprowadzenia zachęt podaje samo stanowisko: myśliwi rekreacyjni potrzebowaliby „lukratywnych zachęt”, ponieważ nie istnieje obowiązek polowania, a polowanie „z reguły również się nie narzuca”. Gawrona w Lucernie można więc już dziś strzelać bez ograniczeń; aby robiło to więcej myśliwych rekreacyjnych, ma teraz popłynąć publiczne pieniądze. Kanton Zug poszedł w przeciwnym kierunku: 29 czerwca 2026 roku zlikwidował premię motywacyjną w wysokości 5 franków za wronę i 10 franków za lisi ogon, sześciu myśliwych rekreacyjnych odwołuje się jednak od tej decyzji do Sądu Federalnego.

Wątpliwe jest ponadto, czy odstrzały poza terenami zabudowanymi rozwiążą problemy na terenach zabudowanych. Bawarski Krajowy Urząd Ochrony Środowiska stwierdza, że ponad 95 procent gawronów w Bawarii gnieździ się w miastach lub w odległości mniejszej niż 100 metrów od miejscowości. Jako przyczyny urząd wymienia między innymi wcześniejsze polowania poza miejscowościami oraz prześladowanie i niepokojenie kolonii, które wypędzają ptaki do miast. W osiedlach ptaki nie postrzegają ruchu ulicznego ani spacerowiczów jako zagrożenia. Choć od 2025 roku urząd sam prowadzi projekt pilotażowy z pojedynczymi odstrzałami, to ustalenie o wypieraniu ptaków do miast pochodzi właśnie od niego. Nasilone polowania na wsi mogłyby więc przynieść dokładnie odwrotny skutek niż ten, którego życzą sobie mieszkańcy Emmen.

W kantonie Lucerna temat nie jest nowy. Już w 2023 roku w artykule «Hobby-polowanie na kruki i wrony: bezsensowne» pokazaliśmy, dlaczego odstrzały krukowatych zaostrzają konflikty zamiast je rozwiązywać.

Komentarz: Żadnych pieniędzy podatników na polowania na wrony

Rząd Lucerny opisuje sytuację uczciwiej niż sam wniosek: płoszenie prawie nie działa, usuwanie gniazd to próba bez gwarancji, a na terenach zabudowanych ze względów bezpieczeństwa nie wolno strzelać. Tym trudniej zrozumieć, że mimo to proponuje projekt pilotażowy za około 50 000 franków, który ma skłonić myśliwych rekreacyjnych do polowań na wrony, choć sam ocenia jego skuteczność jedynie «teoretycznie», a wdrożenie określa jako «wymagające w praktyce». Kto ostrzeliwuje kolonie na zewnątrz, ryzykuje dalsze wypędzanie ptaków do osiedli, gdzie mają mniej wrogów.

Gawrony to wysoce inteligentne, stadne ptaki, których populacja według rządu kantonalnego wzrosła. Konflikty związane z hałasem i odchodami są realne, lecz rząd sam przyznaje, że na pytanie, jaka liczebność jest do zaakceptowania, odpowiada się «bardzo subiektywnie». Takie konflikty wymagają cierpliwości, planowania zazieleniania miast i tolerancji, a nie pieniędzy na martwe ptaki. Zurych pokazał, że polowania na ptaki można ograniczyć. Kto w radzie kantonu chce wystąpić przeciwko premiom za odstrzał, znajdzie wzór w tekście wzorcowym «Żadnych premii za odstrzał dzikich zwierząt».

Źródła

• Rada Kantonu Lucerna: postulat P 760 Birrer, stanowisko rządu kantonalnego z 27 października 2026
• Radio Central (Keystone-SDA), 3 listopada 2026: Rząd kantonu Lucerna chce zbadać środki przeciwko plagom wron
• Bote der Urschweiz (CH Media), 3 listopada 2026: Lucerna bada gotowość do projektu pilotażowego dotyczącego wron
• FDP Luzern za nau.ch, 31 marca 2026: FDP Luzern chce wreszcie skutecznie zająć się plagą wron
• Bawarski Urząd Ochrony Środowiska: Zarządzanie populacją gawronów