Influencerzy łowieccy: dostawcy sprzętu zachowują dystans, a biznes toczy się dalej

Filmy łowieckie w mediach społecznościowych zapewniają zasięgi, gdy pokazują akcję. Śledztwo magazynu gospodarczego ARD „Plusminus” i portalu tagesschau.de dokumentuje, że poszczególni sponsorowani influencerzy opublikowali przy tym sceny, w których dzikie zwierzęta zostały zabite w sposób niezgodny z zasadami ochrony zwierząt. Kilku dostawców sprzętu zachowuje teraz dystans.

Co pokazuje śledztwo ARD

Reportaż „Łowiectwo jako zajęcie lifestyle’owe” wyemitowano 23 września 2026 roku w „Plusminus” w pierwszym programie ARD, tagesschau.de podsumował śledztwo 4 października 2026 roku. Ustalenia: dostawcy sprzętu, tacy jak wysyłkowy dom handlowy Frankonia, reklamują się już tylko sporadycznie w klasycznych czasopismach łowieckich, a zamiast tego za pośrednictwem sponsorowanych influencerów w sieci. W niektórych z tych filmów można było według ARD zobaczyć naruszenia przepisów o ochronie zwierząt oraz zasad tzw. etyki łowieckiej, a także nieodpowiedzialne obchodzenie się z bronią palną.

Najostrzejsza krytyka pochodzi od człowieka, który sam posiada kartę łowiecką. Jörg-Andreas Krüger, prezes Niemieckiego Związku Ochrony Przyrody (NABU), w wywiadzie dla „Plusminus” mówi o „strzelaniu do zwierząt jak na strzelnicy w wesołym miasteczku” i nazywa strzały oddawane z dużej odległości „piekielnie niebezpiecznymi”.

Cztery firmy się dystansują, inne wchodzą na ich miejsce

Na pytania „Plusminus” firmy Roedale, Frankonia, Zeiss i Leica odcięły się od niewłaściwego zachowania swoich partnerów reklamowych. Według własnych deklaracji zakończyły już współpracę, gdy nie były przestrzegane ich standardy zrównoważonego rozwoju i szacunku wobec zwierzyny. Z relacji nie wynika, których influencerów to dotyczy ani według jakich kryteriów podjęto decyzje.

Niewiele to zmienia w modelu biznesowym. Na płatnej platformie Hunt-on-Demand, według własnych informacji największej platformie streamingowej z filmami łowieckimi w krajach niemieckojęzycznych, brakuje według ARD kilku firm. Ich miejsce zajęli inni sponsorzy.

Młode pokolenie jako biznes

Za reklamą stoi rosnący rynek. Niemiecki Związek Łowiecki (Deutscher Jagdverband) naliczył na 2025 rok około 468’000 kart łowieckich, czyli o 42 procent więcej niż w 1995 roku. Co ta liczba mówi, a czego nie, Wild beim Wild wyjaśnił w artykule Łowiectwo w odwrocie, karty łowieckie na rekordowym poziomie.

Dla branży liczy się przede wszystkim siła nabywcza. Według ARD wyposażenie początkowe, czyli broń, optyka, szafa na broń, lornetka i odzież, kosztuje od 3’000 do 10’000 euro, a górnej granicy nie ma. Potem, jak podaje Frankonia, myśliwi rekreacyjni wydają średnio ponad 4’300 euro rocznie. Nowi posiadacze karty łowieckiej są więc ekonomicznie atrakcyjną grupą docelową, a influencerzy zapewniają dostawcom sprzętu dodatkowy dostęp do niej.

Karta łowiecka w kilka tygodni: brak «czasu na dojrzewanie»

Droga do karty łowieckiej w Niemczech leży w gestii krajów związkowych. Bawaria wymaga co najmniej 120 godzin szkolenia, w tym 60 godzin praktyki. W Meklemburgii-Pomorzu Przednim jest to 130 godzin teorii i praktyki, do tego dochodzą ćwiczenia strzeleckie. Inne kraje związkowe dopuszczają kandydatów do egzaminu nawet bez kursu przygotowawczego. Niemiecki Związek Łowiecki zaleca co najmniej 100 godzin teorii.

Nawet tam, gdzie liczba godzin jest narzucona, można ją odrobić w kilka tygodni. Prywatne szkoły łowieckie oferują kursy intensywne, a indywidualnie dopasowane «kursy dla menedżerów» kosztują według ARD do 6’000 euro. Florian Asche, prezes Krajowego Związku Łowieckiego Meklemburgii-Pomorza Przedniego, mówi o braku «czasu na dojrzewanie» i przyznaje, że tego trendu nie da się powstrzymać. Jak taki kurs wygląda w praktyce, pokazuje eksperyment reporterki, o którym Wild beim Wild już informował: Karta łowiecka w dwa tygodnie.

Przebudowa lasu nie usprawiedliwia ryzykownych strzałów

Prezydent NABU Krüger, mimo swojej krytyki, uważa za zasadniczo pozytywne, że coraz więcej osób zdaje egzamin łowiecki. Jego argumentem jest przebudowa lasów: między 2017 a 2024 rokiem w Niemczech, według danych satelitarnych Niemieckiego Centrum Lotnictwa i Kosmonautyki, utracono ponad 900’000 hektarów lasu, głównie w wyniku wichur i kornika w monokulturach świerkowych. Aby młode drzewa mogły odrastać, populacje sarny i jelenia szlachetnego musiałyby się zmniejszyć.

Na postawione tu pytanie to nie odpowiada: nawet deklarowany cel ochrony przyrody nie usprawiedliwia ani zabijania sprzecznego z ochroną zwierząt, ani nieodpowiedzialnego obchodzenia się z bronią palną. Sam reportaż ARD zauważa ponadto, że nie wszystkich nowicjuszy interesuje ochrona przyrody, a niektórzy definiują się poprzez sukcesy w odstrzale i drogi sprzęt. Podstawową rolę łowiectwa rekreacyjnego w przebudowie lasów Wild beim Wild omawia w artykułach Las ochronny: łowiectwo rekreacyjne tworzy problemy zamiast rozwiązań oraz Jak wilk pomaga lasowi.

Komentarz: Samokontrola to nie nadzór

Branża traktuje tę sprawę jako problem wizerunkowy. Cztery firmy oświadczają, że zakończyły współpracę, prezes jednego ze związków życzy sobie lepszej oferty szkoleniowej, a inni sponsorzy wchodzą na ich miejsce. Kluczowe jest jednak to, kto tu kontroluje: o tym, czy film posuwa się za daleko, decydują firmy, które zarabiają na tych samych myśliwych rekreacyjnych. To nie jest nadzór, lecz dbanie o markę.

Filmy uwidaczniają problematyczną praktykę łowiecką. Jak często podobne rzeczy dzieją się bez kamery, nie da się wywnioskować z tego śledztwa. Uderza jednak, że sceny nie zostały nagrane potajemnie, lecz opublikowane przez samych uczestników. Najwyraźniej pokazują je jako prezentowalną część swojej praktyki łowieckiej, a nie jako odstraszający przykład. Ten sam schemat widać w przypadku zdjęcia z upolowanym zwierzęciem, i nie jest to zjawisko wyłącznie niemieckie: jesienią krytykę wywołał przypadek myśliwego rekreacyjnego z Gryzonii, który pozował z martwą sarną.

Argument dotyczący lasu również nas nie przekonuje. Zdaniem Wild beim Wild łowiectwo rekreacyjne od dziesięcioleci nie reguluje populacji sarny i jelenia szlachetnego tak, jak twierdzi na swoje uzasadnienie.

Odcięcie się poszczególnych sponsorów pozostawia bez odpowiedzi kluczowe pytania: Czy udokumentowane incydenty są badane w sposób niezależny? Jakie konsekwencje ponoszą osoby, których one dotyczą? I jak zapewnić, by kilkutygodniowy kurs intensywny nie tylko przygotowywał do egzaminu, ale także uczył odpowiedzialnego postępowania z dzikimi zwierzętami i bronią?

Potrzebne są niezależne kontrole praktyki łowieckiej, przejrzyste konsekwencje za naruszenia oraz wiążące standardy szkolenia, które stawiają w centrum praktyczne doświadczenie, bezpieczne posługiwanie się bronią i ochronę zwierząt. Miarą powinny być policja i armia: szkolenie trwające miesiące zamiast tygodni, egzamin sprawdzający predyspozycje oraz regularne szkolenia uzupełniające.