21.11.2026, 18:00

Szukaj

Polowanie

Las i dzikie zwierzęta w St. Gallen: rząd wskazuje na rysia

69 radnych kantonalnych skarży się na wymykającą się spod kontroli sytuację, a rząd wskazuje na rysia, dwa zgłoszenia szkód i wykonania zastępcze, które nigdy nie zostały zarządzone.

Redakcja Wild beim Wild · 21 listopada 2026
Audio do artykułu

Leśniczy zabiera głos

0:00 -0:00
Wszystkie piosenki

69 ze 120 członków Rady Kantonalnej St. Gallen podpisało interpelację, która mówi o „wymykającej się spod kontroli” sytuacji na styku lasu i dzikich zwierząt i domaga się silniejszej redukcji populacji zwierząt łownych. Odpowiedź rządu z 3 listopada 2026 przedstawia inny obraz. Rząd ocenia sytuację ogólnie pozytywnie i jako pierwszy czynnik wymienia ponowne wprowadzenie rysia. Sprawa znajduje się w porządku obrad Rady Kantonalnej na 30 listopada.

Czego domagają się interpelanci

Interpelację 51.26.97 złożyli 15 września Walter Freund (SVP, Eichberg), Rolf Huber (FDP, Oberriet), Renaldo Vanzo (Mitte, Degersheim) i Ruedi Bösch (SP, Nesslau), a pod dokumentem podpisało się jeszcze 65 kolejnych członków rady. Piszą, że populacje zwierząt łownych „wyraźnie wzrosły”, zwłaszcza w południowej części kantonu, w St. Galler Oberland i w górnym Toggenburgu. Zakładane liczby odstrzału jeleni w ciągu ostatnich pięciu lat zostały „w niektórych przypadkach zrealizowane tylko w 84 procentach”.

Interpelanci chcą wiedzieć, czy liczby odstrzału powinny w większym stopniu opierać się na intensywności zgryzania w lesie, co się dzieje, gdy koła łowieckie nie realizują nakazanych odstrzałów, oraz czy kanton będzie w przyszłości zarządzał wykonania zastępcze przez strażników przyrody. Na koniec pytają, czy rząd jest gotów obniżyć populacje zwierząt łownych na tyle, aby las mógł się naturalnie odnawiać bez środków ochronnych.

Rząd ocenia sytuację ogólnie pozytywnie

Rząd opiera się na ocenie siedlisk leśno-łowieckich przeprowadzonej przez kantonalny urząd leśnictwa. W ostatnim badaniu z 2021 roku wpływ dzikich zwierząt w siedmiu z jedenastu siedlisk dzikich zwierząt oceniono jako „akceptowalny". Według ogólnokrajowej ankiety z 2025 roku na około jedenastu procentach powierzchni leśnej kantonu St. Gallen naturalne odnowienie lasu nie jest możliwe bez środków ochronnych z powodu wpływu zwierzyny. Tym samym St. Gallen należy „do lepszej jednej trzeciej kantonów".

Jako przyczynę tego rozwoju rząd wymienia na pierwszym miejscu drapieżnika: „Wraz z reintrodukcją rysia populacje saren i kozic w wielu obszarach wyraźnie spadły." Do tego doszły duże wichury, które stworzyły korzystniejsze warunki dla odnowienia lasu. W przypadku jelenia szlachetnego rząd stwierdza, że nadal się rozprzestrzenia, a jego populacje wzrosły. Dzięki ukierunkowanym polowaniom skorygowano wcześniej silnie przechylony na korzyść łań stosunek płci i w ten sposób zahamowano wzrost; w poszczególnych obszarach kanton zakłada już lekko spadające populacje. Dlaczego polowanie na jelenie szlachetne mimo stale podnoszonych limitów nie osiąga swoich celów, sam kanton opisał w sprawozdaniu do VI nowelizacji prawa łowieckiego, omówiliśmy to w St. Gallen chce zlikwidować wspólnoty gospodarki jeleniowatymi.

Dwa zgłoszenia szkód od 2025 roku

W odpowiedzi szczególnie rzuca się w oczy jedna liczba. Komisja ds. siedlisk leśno-łowieckich opracowała wspólnie z zainteresowanymi prosty formularz zgłaszania szkód łowieckich w lesie. Według rządu jego wprowadzenie było szeroko komunikowane przy wsparciu związku „WaldSt.Gallen" i kantonalnego związku rolników St. Gallen. Od wprowadzenia w 2025 roku do Urzędu ds. Przyrody, Łowiectwa i Rybołówstwa (ANJF) wpłynęły w ten sposób „tylko dwa zgłoszenia". Z odpowiedzi nie wynika, w jakim stopniu ta ścieżka zgłoszeń obejmuje rzeczywisty obraz szkód.

Rząd podkreśla ponadto, że populacja zwierzyny jest ważnym, ale nie jedynym czynnikiem wpływu: „Samo zmniejszenie populacji dzikich zwierząt jest zatem niewystarczające." Decydujące są także jakość siedliska, naturalne warunki odnowienia lasu oraz łączność siedlisk.

Wykonanie zastępcze nigdy nie zostało zarządzone, żadna dzierżawa nie została rozwiązana

Jeśli plany odstrzału nie zostaną zrealizowane, kanton – jak wynika z odpowiedzi – wielokrotnie przedłużał okres polowań i zarządzał polowania pędzone. W 2025 roku okres polowań na jelenie szlachetne przedłużono do końca roku, a trzy koła łowieckie musiały przeprowadzić dodatkowe polowanie pędzone z udziałem myśliwych rekreacyjnych spoza danego obwodu. Niezrealizowane odstrzały można ponadto przenieść na kolejny rok.

Dwóch najsilniejszych środków kanton natomiast nigdy nie zastosował. Wykonania zastępczego przez kantonalną służbę ochrony dzikich zwierząt nigdy nie zarządzono, ponieważ przesłanki do tego „dotychczas w żadnym przypadku nie zostały spełnione jednocześnie". Także przedwczesne rozwiązanie umowy dzierżawy w razie rażących lub powtarzających się uchybień, przewidziane w prawie łowieckim, „nigdy nie zostało zastosowane". Pierwszeństwo mają środki, dzięki którym koła łowieckie „same biorą na siebie odpowiedzialność".

Aby im to ułatwić, kanton w ostatnich latach złagodził przepisy. Rząd wymienia użycie psów płochaczy, dopuszczenie tłumików dźwięku oraz dostosowane okresy polowań i okresy ochronne. W planowanej VI nowelizacji prawa łowieckiego zamierza się rozważyć ściślejszą współpracę ze strażnikami przyrody oraz celowe doradztwo dla kół łowieckich.

Komentarz: Ryś robi swoje, a obwody łowieckie dostają ulgi

Odpowiedź rządu relatywizuje ogólnikową diagnozę kryzysu zawartą w interpelacji. W ostatnim przywołanym badaniu z 2021 roku wpływ dzikich zwierząt oceniono jako akceptowalny w siedmiu z jedenastu siedlisk dzikich zwierząt, w porównaniu krajowym St. Gallen wypada dobrze, a przez nowy formularz zgłaszania szkód wyrządzonych przez dzikie zwierzęta od 2025 roku wpłynęły dwa zgłoszenia. Regionalnych niedociągnięć, na przykład w Oberland czy w górnym Toggenburgu, rząd nie wyklucza. Sytuacji, która wymknęła się spod kontroli na całym obszarze, jednak nie opisuje, a kto o niej mówi, musi wyjaśnić, na czym to opiera.

Godne uwagi jest to, jaki czynnik rząd wymienia na pierwszym miejscu: rysia, drapieżnika, który oddziałuje na populacje saren i kozic bez planu odstrzału, ambony i umowy dzierżawy. Łowiectwo rekreacyjne natomiast od lat otrzymuje jedno ułatwienie po drugim, a mimo to w niektórych obszarach nie realizuje założeń dotyczących jelenia szlachetnego. Kanton odpowiada na to wydłużeniem okresów polowań i dodatkowymi polowaniami z nagonką, czyli jeszcze większą presją łowiecką. Najostrzejsze instrumenty, czyli wykonanie zastępcze przez strażników przyrody i przedterminowe rozwiązanie umów dzierżawy, pozostały dotąd niewykorzystane. Jednocześnie w tym roku w kantonie zabito pięć wilków z watahy Schilt, jak pokazuje nasz licznik odstrzałów wilków. Rodzi to pytanie, jakie znaczenie rząd faktycznie przypisuje wpływowi drapieżników w swojej polityce leśno-łowieckiej. Jak drapieżniki pomagają lasowi, pokazuje artykuł Jak wilk pomaga lasowi, a rolę rysia przedstawia nasz Dossier o rysiu w Szwajcarii.

Sam rząd pisze, że samo zmniejszenie populacji to za mało. Na tym powinna się opierać debata: na siedliskach, strefach spokoju i drapieżnikach, które już działają, a nie na kolejnych strzałach oddawanych w obwodach, które już dziś nie spełniają swoich założeń. To samo zawężenie do większej liczby odstrzałów widoczne było także w przypadku petycji w sprawie jelenia w Radzie Kantonalnej St. Gallen.

W porządku obrad na 30 listopada

Interpelacja znajduje się w porządku obrad posiedzenia z 30 listopada, pierwszego dnia sesji zimowej trwającej od 30 listopada do 2 grudnia. Osoby mieszkające w kantonie St. Gallen mogą przed debatą napisać osobiście do radnych kantonalnych. Adresy parlamentów kantonalnych oraz wzór listu znajdziesz na naszej stronie Koniec z polowaniem na lisy. Jak mogłaby wyglądać kantonalna inicjatywa ludowa na rzecz profesjonalnej ochrony dzikich zwierząt w St. Gallen, pokazuje nasz Wzorcowy tekst dla St. Gallen.

Masz wskazówkę, źródło lub poprawkę do tego artykułu? Napisz do nas.

Sam coś zaobserwowałeś?

Polowanie zbiorowe tuż obok szlaku turystycznego, strzał w pobliżu domu, wnyk w lesie albo ranne dzikie zwierzę: zgłoś to do Radaru myśliwych rekreacyjnych. Sprawdzamy każdą wskazówkę, a Twoje dane traktujemy poufnie.

Zgłoś zdarzenie

Więcej na temat łowiectwa rekreacyjnego: W naszych Dossiers dotyczące krytyki łowiectwa rekreacyjnego gromadzimy sprawdzone fakty, analizy i raporty tła. Co na ten temat mówią badania, pokazuje Łowiectwo w faktach: stan badań.

Stanowisko IG Wild beim Wild: IG Wild beim Wild odrzuca łowiectwo rekreacyjne. Naszym wzorem jest kanton Genewa, który od 1974 roku obywa się bez łowiectwa rekreacyjnego: bez sezonów polowań, bez psów myśliwskich, bez polowań nagonkowych, bez ambon myśliwskich, bez okrucieństwa wobec zwierząt i przestępczości, które gdzie indziej towarzyszą sezonowi polowań. To, co działa tam od ponad pięćdziesięciu lat, obala każdy stanowisko JagdSchweiz. Związek, który opiera swoją politykę na twierdzeniach obalanych we własnych dokumentach, nie jest organizacją branżową, lecz fabryką dezinformacji.

Dzikie zwierzęta potrzebują głosu

Dochodzenia, petycje i informacje szczegółowe na temat łowiectwa rekreacyjnego. W podziękowaniu od razu otrzymasz nasz bezpłatny poradnik «Łowiectwo rekreacyjne tuż za Twoimi drzwiami: co możesz zrobić».

Wesprzyj naszą pracę

Dzięki Twojej darowiźnie pomagasz chronić zwierzęta i sprawić, by ich głos został usłyszany.

Przekaż darowiznę teraz →