Kolejny raz hobbystyczny myśliwy w stanie terminalnym zabija 4 osoby

Organy śledcze mówią o zabójstwie w obrębie rodziny, brak jest przesłanek wskazujących na udział osoby postronnej.

Przyczyna i motyw wciąż są niejasne. Dotychczas ustalono, co następuje:

• W Reutlingen we wtorek rano opiekunka znajduje martwą 60-letnią siostrę mężczyzny w jej mieszkaniu i alarmuje policję.
• Wieczorem specjalne jednostki interwencyjne odnajdują w domu 63-latka w Pfullingen zwłoki mężczyzny i jego 57-letniej żony, oboje z ranami postrzałowymi. Obok nich leży broń palna.
• W pomieszczeniach firmowych mężczyzny w St. Johann później znaleziono martwych obu synów w wieku 27 i 29 lat, również z ranami postrzałowymi.

Śledczy zakładają, że doszło do serii czynów w krótkim odstępie czasu. Według ich oceny mamy do czynienia z eskalacją konfliktu w obrębie rodziny, która doprowadziła do czterech zabójstw i samobójstwa.

Wiele kwestii pozostaje wciąż otwartych: Jak długo trwały konflikty w rodzinie, jaką rolę odegrały obciążenia ekonomiczne lub psychiczne, czy istniały sygnały ostrzegawcze, które mogłyby zaalarmować władze lub otoczenie? Jedno pytanie nasuwa się już teraz: co się dzieje, gdy osoby posiadające prawo łowieckie i arsenał broni popadają w osobisty kryzys.

Myśliwy rekreacyjny jako idealny posiadacz broni – niebezpieczny mit

Myśliwi rekreacyjni są chętnie prezentowani politycznie i medialnie jako wzorcowy przykład odpowiedzialnego posiadacza broni. Kto chce uzyskać prawo łowieckie, musi zdać egzaminy i przejść badanie wiarygodności. Właśnie ten obraz jest nieustannie przywoływany przez związki łowiectwa rekreacyjnego w każdej debacie na temat prawa dotyczącego broni.

Rzeczywistość jest bardziej złożona. Wprawdzie zgodnie z dokumentami Bundestagu Niemcy oficjalnie należą do krajów o bardzo surowym prawie dotyczącym broni. Jednocześnie u około 450 000 myśliwych rekreacyjnych w Niemczech istnieje ogromny zasób broni palnej w posiadaniu prywatnym.

Im więcej broni jest w obiegu, tym większe jest prawdopodobieństwo, że zostanie ona wykorzystana w sytuacjach kryzysowych. Dotyczy to szczególnie miejsc, w których broń jest zawsze w zasięgu ręki, na przykład w szafie na broń myśliwego rekreacyjnego, będącego jednocześnie ojcem rodziny i przedsiębiorcą. Rozgraniczenie między rzekomo racjonalnym „myśliwym" a emocjonalną osobą prywatną jest fikcją.

W przypadku Reutlingen podejrzany był zarejestrowany jako myśliwy rekreacyjny, a śledczy badają, czy posiadał broń użytą w przestępstwie legalnie, jako broń myśliwską. Jeśli się to potwierdzi, ta rodzinna tragedia nie byłaby odosobnionym przypadkiem, lecz częścią znanego schematu: broni palnej z legalnego posiadania prywatnego, użytej w środowisku domowym.

Bron myśliwska jako zagrozenie w sferze domowej

W debacie na temat prawa dotyczącego broni często rozgranicza się „nielegalną broń przestępców" od „legalnej broni sportowej i myśliwskiej". Przekaz lobby brzmi: kto posiada broń legalnie, jest szczególnie godny zaufania. Jednak czyny takie jak ten w powiecie Reutlingen podają w wątpliwość właśnie tę narrację.

Analizy medyczno-sądowe i kryminologiczne przestępstw z użyciem przemocy zabójczej od lat wskazują, że w przypadku przestępstw w związkach rzadko chodzi o klasycznego „nieznanego sprawcę", lecz o osoby z najbliższego otoczenia. Często czyny te następują w ciągu 48 godzin po ostrej eskalacji konfliktu w związku. Jeśli w takich momentach dostępna jest naładowana broń, próg do śmiercionośnej przemocy dramatycznie się obniża.

Broń myśliwska jest technicznie zoptymalizowana do zabijania istot żywych jednym strzałem. Broni tej wykorzystuje się argumentem regulacji populacji dzikich zwierząt. Jednak każdy karabin, który stoi w szafie myśliwego rekreacyjnego, znajduje się jednocześnie w domu jakiejś rodziny, w układzie społecznym z obciążeniami, konfliktami i kryzysami.

Lobby łowiectwa rekreacyjnego chętnie wskazuje, że wypadki na łowach są statystycznie rzadkie. Jednocześnie przemilcza, że ta sama broń może pojawić się w statystykach samobójstw, zabójstw wewnątrzrodzinnych i groźb użycia broni palnej, bez zaklasyfikowania jako „wypadek na łowach".

Risiko Wald: Was Gemeinschaftsjagden anrichten

Problem polityczny, nie pojedynczy przypadek

Po każdym śmiertelnym czynie z użyciem broni palnej odruchowo słyszy się te same słowa: tragiczny odosobniony przypadek, śledztwo w toku, trzeba zaczekać na motyw. Dla osób, które przeżyły, i dla bliskich to nic nie zmienia. Dla debaty politycznej ta formuła uspokajająca jest niebezpieczna niczym zapalona lont.

Kluczowe pytania strukturalne to:

• Dlaczego osoby prywatne w ogóle mogą posiadać broń, która w ciągu kilku sekund może zabić wiele osób.
• Dlaczego sporadyczne kontrole wiarygodności i jednorazowo zdobyta karta łowiecka wystarczają, by przez lata legitymizować dostęp do broni palnej.
• Dlaczego nie istnieje konsekwentny system, który przy sygnałach przemocy domowej, kryzysu psychicznego czy gróźb prowadziłby natychmiast do tymczasowego rozbrojenia.

Oficjalna narracja głosi często, że niemieckie prawo dotyczące broni jest już surowe, a dalsze zaostrzenia uderzałyby w «praworządnych myśliwych i strzelców sportowych». Jednak właśnie tu pokazuje się, o co naprawdę chodzi w sprawie Reutlingen: nie o hobby, nie o «tradycję», lecz o prawo ludzi do tego, by nie zostać zabitym przez broń palną we własnej rodzinie.

Krytyka łowiectwa oznacza także: ochronę ludzi przed legalną bronią

IG Wild beim Wild od lat zwraca uwagę, że łowiectwo rekreacyjne oznacza cierpienie nie tylko dla dzikich zwierząt, lecz stanowi także niedocenione zagrożenie bezpieczeństwa dla całego społeczeństwa.

Kto regularnie strzela do żywych istot, ten trenuje obchodzenie się z bronią i przyzwyczaja się do decydowania o życiu i śmierci. W zdrowych strukturach ten potencjał przemocy pozostaje być może pod kontrolą. Jednak w sytuacjach kryzysowych, przy problemach finansowych, konfliktach w związku czy chorobie psychicznej ta sama broń może zostać nagle użyta przeciwko ludziom – przeciwko partnerkom, dzieciom, rodzeństwu lub przeciwko samemu strzelcowi.

Konsekwentnie krytyczne wobec łowiectwa podejście oznacza więc także:

• Prywatne posiadanie broni palnej musi zostać zasadniczo zakwestionowane i drastycznie ograniczone.
• Zainteresowania łowieckie jako forma spędzania wolnego czasu nie mogą być argumentem za przechowywaniem śmiercionośnej broni w prywatnych gospodarstwach domowych.
• Tam, gdzie broń jest mimo wszystko tymczasowo konieczna, potrzebujemy surowszych, ściślejszych kontroli, badań psychologicznych pod kątem przydatności oraz bardzo niskiego progu dla tymczasowego rozbrojenia.

Tragedia w powiecie Reutlingen jest ludzką katastrofą. Jest jednak także sygnałem politycznym. Dopóki łowiectwo rekreacyjne będzie sprzedawane jako niewinne hobby, a legalna broń palna będzie stać w prywatnych mieszkaniach, takie czyny nie pozostaną przypadkiem, lecz wkalkulowanym ryzykiem.

Rozmowa chroni zycie. Bron natomiast nie.

Więcej na ten temat w dossier: Psychologia polowania

Zdaniem IG Wild beim Wild dla hobby-myśliwych konieczne są coroczne medyczno-psychologiczne badania predyspozycji, wzorowane na modelu holenderskim, a także wiążąca górna granica wieku. Największą grupą wiekową wśród hobby-myśliwych jest dziś grupa 65+. W tej grupie statystycznie wyraźnie nasilają się ograniczenia związane z wiekiem, takie jak pogarszający się wzrok, wolniejszy czas reakcji, osłabiona koncentracja i deficyty poznawcze. Jednocześnie analizy wypadków pokazują, że liczba poważnych wypadków łowieckich z osobami rannymi i śmiertelnymi ofiarami znacząco rośnie od średniego wieku wzwyż.

Regularne doniesienia o wypadkach łowieckich, śmiertelnych błędach i nadużyciach broni myśliwskiej ukazują problem strukturalny. Prywatne posiadanie i używanie śmiercionośnej broni palnej w celach rekreacyjnych w dużej mierze wymyka się ciągłej kontroli. Z punktu widzenia IG Wild beim Wild nie jest to dłużej możliwe do zaakceptowania. Praktyka oparta na dobrowolnym zabijaniu, która jednocześnie stwarza poważne ryzyko dla ludzi i zwierząt, traci swoją społeczną legitymację.

Hobbystyczni Łowiectwo opiera się ponadto na specyzmie. Specyzm oznacza systematyczne deprecjonowanie zwierząt pozaludzkich wyłącznie ze względu na przynależność gatunkową. Można go porównać do rasizmu czy seksizmu i nie da się go usprawiedliwić ani kulturowo, ani etycznie. Tradycja nie zastępuje moralnej refleksji.

Zwłaszcza w obszarze hobbystycznych polowań krytyczna analiza jest niezbędna. Niewiele innych dziedzin jest tak mocno naznaczonych upiększającymi narracjami, półprawdami i celową dezinformacją. Tam, gdzie przemoc jest normalizowana, narracje często służą jej usprawiedliwieniu. Dlatego przejrzystość, weryfikowalne fakty i otwarta debata społeczna są niezbędne.