Mleko bez rozdzielania matki i cielaka

Każdego roku każda z około 500 000 krów mlecznych w Szwajcarii rodzi cielę, aby mogła być wykorzystywana do produkcji mleka. Krowy mleczne, którym wolno zajmować się swoimi cielętami, są niestety rzadkością.

We współczesnym przemyśle mleczarskim matka i cielę są zazwyczaj rozdzielane krótko po porodzie. Dzieje się tak dlatego, że człowiek rości sobie prawo do całego mleka. W sobotę 10 października mija 100 dni od usunięcia niejasności prawnych i cielęta mogą oficjalnie, zgodnie z prawem, pozostawać przy swoich matkach. Niestety jednak tylko nieliczne gospodarstwa prowadzą odchów cieląt z matką – w ponad 99 procentach przypadków świeżo narodzone cielę jest oddzielane od matki. VIER PFOTEN zachęca gospodarstwa do przejścia na odchów cieląt z matką.

Tylko krowa, która się ocieli, daje mleko

W Szwajcarii żyje około 500 000 krów mlecznych. Krowy mleczne nie dają jednak mleka „ot tak”. Mleko jest właściwie przeznaczone do karmienia jej cielęcia – to mleko matki. Krowa produkuje mleko tylko wtedy, gdy urodzi cielę. Krowy mleczne rodzą więc co roku jedno cielę. Ponieważ jednak my, ludzie, chcemy wykorzystać całe mleko, krowa i cielę są zwykle rozdzielane krótko po porodzie, a cielęta spędzają pierwsze tygodnie życia samotnie w tak zwanych igloo dla cieląt. Kontakt z innymi osobnikami swojego gatunku odbywa się często tylko przez kraty, a mleko, a często wręcz tylko preparat mlekozastępczy, cielęta otrzymują z wiaderek ze smoczkiem lub automatów do pojenia. Cierpią na tym zarówno cielęta, jak i ich matki, ponieważ krowy chcą opiekować się swoimi cielętami, a cielęta potrzebują matek, gdyż rodzą się całkowicie bez własnego układu odpornościowego.

Życie w naturalnej więzi

Istnieje alternatywa: chów cieląt przy matkach. Cielęta mogą wówczas pozostawać przez kilka miesięcy przy swojej matce i pić z wymienia, nawet jeśli krowa jest nadal dojona. Krowa i cielę mogą w ten sposób żyć w naturalnej relacji, a dzięki mleku matki cielę otrzymuje ważne składniki odżywcze dopasowane do jego indywidualnych potrzeb, aby zdrowo się rozwijać. Z punktu widzenia ochrony zwierząt taki sposób produkcji oznacza znaczną poprawę dobrostanu zarówno krowy, jak i cielęcia.

Przez długi czas dopuszczalność chowu cieląt przy matkach była sporna ze względu na wątpliwy, przestarzały przepis prawny. Wraz z rewizją prawa żywnościowego usunięto tę przeszkodę prawną i od 100 dni cielęta mogą oficjalnie pozostawać przy matkach i zupełnie naturalnie pić mleko z ich wymienia.

VIER PFOTEN ma nadzieję, że wiele gospodarstw mlecznych jak najszybciej przejdzie na tę bardziej przyjazną zwierzętom produkcję mleka.

Spośród około 19’000 gospodarstw mlecznych znamy mniej niż 30, które pozwalają cielętom dorastać przy matkach. Wprawdzie widać wiele krów z cielętami, ale wiele osób nie wie, że nie są to krowy mleczne, lecz bydło z chowu mięsnego. Tam utrzymanie krów mamek ugruntowało się już kilka lat temu.

Yasmine Wenk, kampanierka w VIER PFOTEN Szwajcaria

Zdrowsze zwierzęta o wysokich kompetencjach społecznych

Cielęta rodzą się całkowicie bez własnego układu odpornościowego, dlatego tak zwane siara (mleko pierwsze, colostrum) jest dla cielęcia decydujące tuż po porodzie. Siara dostarcza cielęciu niezbędnych przeciwciał do budowy układu odpornościowego. Działa to podobnie jak u ludzi. Choć cielęta otrzymują siarę także w konwencjonalnym chowie bezpośrednio od człowieka, ssanie matki ma ogromną zaletę: jeśli cielę jest karmione przez krowę także po upływie tego „okresu siary”, ma to pozytywny wpływ na zdrowie cieląt. Krowa może bowiem nadal zaopatrywać swoje cielę w mleko z dokładnie właściwymi składnikami odżywczymi i przeciwciałami, dzięki czemu cielę jest mniej podatne na choroby. Ponadto kontakt z matką jest bardzo ważny dla rozwoju społecznego cieląt. Otrzymują one czułość i uczą się zachowań, a także relacji społecznych również z dorosłymi krowami.

Pod adresem https://www.mu-ka.ch można znaleźć mapę, która pokazuje gospodarstwa i punkty sprzedaży w Szwajcarii oferujące mleko i produkty mleczne pochodzące z chowu cieląt przy matkach.