Dziczyzna: naturalna, zdrowa – czy niebezpieczna?

Niemiecki Związek Myśliwych (DJV) funkcjonuje jako organizacja nadrzędna dla 15 związków krajowych myśliwych, z wyjątkiem Bawarii, i reprezentuje myśliwych rekreacyjnych.

W wywiadzie z prezydentem DJV Helmutem Dammannem-Tamke prisma rozmawiano o znaczeniu myśliwych rekreacyjnych oraz o narastającym niezdrowym trendzie na dziczyznę.

Lobby myśliwskie z przyjemnością przedstawia dziczyznę jako „najbardziej naturalny produkt spożywczy w ogóle”, regionalny, zdrowy i zrównoważony.

Jednak spojrzenie na niezależne badania, oceny urzędów i analizy z ostatnich lat rysuje obraz znacznie mniej romantyczny. W rzeczywistości dziczyzna jest jedną z najsłabiej kontrolowanych kategorii mięsa w Europie, a zagrożenia obejmują od zanieczyszczeń substancjami szkodliwymi, przez patogeny, aż po uchybienia higieniczne w przetwarzaniu.

Niemniej Niemiecki Związek Myśliwych (DJV) propaguje narrację, która w dużej mierze ignoruje, relatywizuje lub pomniejsza te zagrożenia. Dla konsumentów może to być niebezpieczne.

Zanieczyszczenie ołowiem: dobrze znany problem, który chętnie się pomniejsza

Jednym z najlepiej udokumentowanych zagrożeń jest zanieczyszczenie ołowiem z amunicji myśliwskiej. Liczne badania naukowe z Niemiec i Europy wykazują, że dziczyzna, szczególnie od zwierząt zabitych amunicją zawierającą ołów, często charakteryzuje się podwyższonymi koncentracjami ołowiu.

Federalny Instytut Oceny Ryzyka (BfR) od lat ostrzega, że szczególnie zagrożone są dzieci, kobiety w ciąży i osoby spożywające dziczyznę w dużych ilościach. W badaniach pilotażowych u osób często jedzących dziczyznę stwierdzono znacznie wyższe koncentracje ołowiu we krwi niż u osób jej nie spożywających.

DJV z przyjemnością podkreśla, że dziczyzna jest „zdrowa i nieskażona”. Fakt, że związek przez dziesięciolecia jednocześnie lobbował przeciwko zakazowi amunicji ołowiowej i do dziś relatywizuje ryzyko, wydaje się narażaniem konsumentów na niebezpieczeństwo i jest przede wszystkim reprezentacją interesów lobby myśliwskiego, a nie ochrony konsumentów.

Problemy higieniczne: mięso z wolnej przyrody – bez kontroli przemysłu mięsnego

Związek Łowiecki (DJV) przekazuje obraz, jakoby dziczyzna była szczególnie „naturalna”. Czego DJV prawie nie wspomina:
Dzikie zwierzęta nie są ubijane w kontrolowanym środowisku, lecz w lesie, w zmiennych warunkach higienicznych, bez profesjonalnej infrastruktury.

Łańcuch chłodniczy jest często niewystarczający:

• Dziczyzna bywa transportowana przez wiele godzin w ciepłym bagażniku.
• Patroszenie i rozbiór odbywają się często w pomieszczeniach hobbystycznych.
• Wielu myśliwych rekreacyjnych nie dysponuje ani profesjonalnymi urządzeniami chłodniczymi, ani rutyną w obchodzeniu się z żywnością.

Brakuje w dużej mierze kontroli żywności, które w przemyśle mięsnym są oczywistością. Potwierdzają to również badania weterynaryjne: dziczyzna wielokrotnie wykazuje skażenie salmonellą, włośniami, wirusem zapalenia wątroby typu E i innymi chorobami odzwierzęcymi.

To, że DJV często przedstawia takie problemy jako „pojedyncze przypadki”, jest sprzeczne z wynikami niezależnych badań.

Zanieczyszczenia ze środowiska: dzikie zwierzęta to nie zwierzęta ekologiczne

Dzikie zwierzęta są bez filtracji narażone na zanieczyszczenia środowiskowe: metale ciężkie z gleby, pozostałości pestycydów, zanieczyszczenia PFAS z wód, mikroplastik. Niezależne badania – między innymi z Niemiec, Szwajcarii i Austrii – wielokrotnie wykazują podwyższone wartości kadmu, rtęci, a nawet radioaktywnych nuklidów w dziczyźnie.

Mimo to DJV twierdzi, że mięso z dzikich zwierząt to „produkt premium”. Rzeczywistość jest bardziej złożona – i często niewygodna dla związków łowieckich.

Bajka o „regionalnej i zrównoważonej” żywności

DJV kreuje dziczyznę na zrównoważoną alternatywę dla hodowli przemysłowej. Jednak fakty są takie:

• Większość mięsa z sarny, jelenia i dzika spożywanego w Niemczech to towar importowany, często z Europy Wschodniej, gdzie praktyki łowieckie i standardy kontroli znacznie się różnią.
• Łowiectwo rekreacyjne nie generuje możliwych do zaplanowania ilości, dlatego rzekomo regionalny rynek poza sezonem właściwie nie istnieje.
• „Regionalny” nie oznacza automatycznie „zdrowy”, zwłaszcza gdy w grę wchodzi skażenie amunicją, zarażenie pasożytami lub zła obróbka.

Dziczyzna nie jest kontrolowanym produktem ekologicznym – nawet jeśli DJV chętnie podtrzymuje takie skojarzenie.

Bagatelizowanie przez lobby łowieckie: problem strukturalny

DJV realizuje jasne interesy gospodarcze i polityczne: łowiectwo ma pozostać społecznie akceptowane, a mięso zwierzyny łownej ma uchodzić za produkt wysokiej jakości. Ten interes sprawia, że ryzyko jest regularnie bagatelizowane.

Przyklady:

• DJV podkreśla niższą zawartość tłuszczu w mięsie zwierzyny łownej, ale niemal wcale nie wspomina o realnym obciążeniu substancjami szkodliwymi.
• Powołuje się na „urzędowe badania mięsa”, choć obejmują one jedynie wybrane aspekty (np. badanie na włośnie u dzików).
• Aktywnie reklamuje się hasłem „jakość premium”, mimo że łańcuch produkcji często jest daleki od profesjonalnych standardów.

To klasyczna komunikacja wizerunkowa, a nie obiektywna informacja dla konsumentów. Ryzyka są realne, dobrze udokumentowane naukowo, a lobby łowieckie systematycznie je bagatelizuje.

Dla konsumentek i konsumentow decydujace znaczenie ma:

• Myśliwi rekreacyjni powinni sami zjadac padline.

Zamiast romantycznych metafor natury potrzebna byłaby uczciwa edukacja, surowsze przepisy i niezależne kontrole.

Dopóki jednak DJV będzie próbował sprzedawać mięso zwierzyny łownej jako niebudzący wątpliwości produkt naturalny, ochrona konsumentów pozostanie na dalszym planie.

Wartość dodana:

• Dziczyzna: naturalna, zdrowa – czy niebezpieczna?
• Dziczyzna od hobbystycznego myśliwego? – Padlina na talerzu!
• Według badań istnieją zagrożenia zdrowotne związane ze spożywaniem dziczyzny
• Żywienie: cywilizowany smak
• Dziczyzna od myśliwego to padlina
• Dziczyzna nie może być BIO
• Mięso dzikich zwierząt to nie dziczyzna ekologiczna
• Demencja: jak szkodliwa jest dziczyzna?
• Dziczyzna szkodzi zdrowiu
• Pozostałości ołowiu w produktach z dziczyzny
• Dziczyzna: ryzyka, ołów i mity myśliwskie
• Uwaga: ostrzeżenie przed dziczyzną od hobbystycznego myśliwego
• Myśliwi kłamią również przy sprzedaży mięsa