«Koniec szowinizmu gatunkowego: te postulaty pokazują, dlaczego łowiectwo rekreacyjne stoi pod pręgierzem»

Światowy Dzień Końca Szowinizmu Gatunkowego odbędzie się w 2026 roku w sobotę 29 sierpnia.

Międzynarodowa kampania End of Speciesism formułuje pięć zasadniczych postulatów, dzięki którym granica gatunkowa jako granica moralna ma zostać przekroczona. Kampanię przedstawiliśmy już z okazji Światowego Dnia Końca Szowinizmu Gatunkowego. Konkretne postulaty są jednak dotąd mało znane, choć w kilku punktach bezpośrednio dotyczą łowiectwa hobbystycznego.

Nowy status prawny zamiast własności

Pierwszy postulat domaga się nowego statusu prawnego dla zwierząt, który uwalnia je od statusu zwykłego przedmiotu własności. Dopóki pozaludzkie zwierzęta są prawnie traktowane jako rzecz, w przypadku konfliktu regularnie przeważają interesy właściciela, nawet jeśli są błahe, nad fundamentalnymi interesami zwierzęcia. Właśnie ta nierównowaga uwidacznia się szczególnie wyraźnie w łowiectwie hobbystycznym: łowiectwo rekreacyjne traktuje dzikie zwierzęta prawnie jako rzecz niczyją, o której życiu i śmierci decyduje się w ramach kantonalnych ustaw łowieckich, bez uwzględnienia ich własnych interesów jako dobra prawnego.

Edukacja przeciwko szowinizmowi gatunkowemu

Drugi postulat wymaga ogólnoświatowych kampanii informacyjnych oraz obowiązkowych modułów edukacyjnych na temat zapobiegania szowinizmowi gatunkowemu. W odniesieniu do Szwajcarii oznacza to również krytyczne przyjrzenie się polowaniom hobbystycznym już w szkole, tam, gdzie dzieci wciąż jeszcze stykają się z trębaczami myśliwskimi, mszami św. Huberta i kulturą trofeów, przy czym etyczny wymiar zabijania jako formy spędzania czasu wolnego nie jest w ogóle poruszany.

Koniec zabijania w celu konsumpcji

Trzeci postulat skierowany jest przeciwko przemysłowi rzeźnemu oraz rybołówstwu i domaga się zakończenia subwencji dla hodowli zwierząt. Choć postulat ten odnosi się przede wszystkim do hodowli zwierząt gospodarskich, można go bezpośrednio przenieść na polowania hobbystyczne: dziczyzna również jest zabijana w celu konsumpcji, mimo że nie ma ku temu żadnej konieczności. Badania wykazują ponadto zagrożenia zdrowotne związane z ołowiem i PFAS w dziczyźnie, co dodatkowo osłabia argument o „zrównoważonym źródle mięsa”.

Etyczne badania zamiast doświadczeń na zwierzętach

Czwarty postulat dotyczy przede wszystkim nauki, ale ustanawia zasadę, która odnosi się także do polowań hobbystycznych: żadna czująca istota nie powinna być instrumentalizowana tylko dlatego, że jest słabsza od człowieka. Polowania hobbystyczne instrumentalizują dzikie zwierzęta jako formę spędzania czasu wolnego, jako trofeum czy w celu rzekomej „regulacji”, mimo że uznani biolodzy zajmujący się dziką zwierzyną, jak prof. dr Josef Reichholf, dowodzą naturalnej samoregulacji populacji dzikich zwierząt.

Poszanowanie jednostek zamiast myślenia w kategoriach zasobów

Piąty postulat wymaga, aby interesy zwierząt były uwzględniane we wszystkich decyzjach środowiskowych, niezależnie od tego, czy dany gatunek jest zagrożony wyginięciem. To najbardziej bezpośrednie powiązanie z polowaniami hobbystycznymi: dzikie zwierzęta są w obowiązującym prawie łowieckim traktowane jako „zasób naturalny”, którym wolno gospodarować i który wolno „wykorzystywać”. End of Speciesism wyraźnie sprzeciwia się tej logice: sarna czy lis nie jest częścią pogłowia dzikiej zwierzyny, lecz jednostką z własnym interesem w nienaruszonym życiu.

Postulaty te nie są abstrakcyjnym dokumentem programowym, można ich domagać się konkretnie. Dlatego wspólnie z End of Speciesism wzywamy również do obchodów Światowego Dnia Przeciwko Polowaniom w dniu 11 listopada, dnia, w którym w widoczny sposób opowiadamy się za przyszłością wolną od polowań oraz za prawdziwą ochroną gatunków. Dołącz, zdobądź wiedzę i daj wyraz sprzeciwu wobec polowań hobbystycznych.

Podsumowanie

Postulaty End of Speciesism pokazują, że krytyka polowań hobbystycznych nie jest odizolowanym, marginalnym szwajcarskim tematem, lecz częścią międzynarodowego ruchu, który chce zasadniczo na nowo określić moralny status zwierząt. W naszym Dossier na temat polowań gromadzimy weryfikacje faktów, analizy i raporty tła, które podpierają te postulaty szwajcarskimi przykładami konkretnych spraw.