Hiszpania chce karać za marnowanie żywności

Projekt ustawy przewiduje wysokie kary pieniężne dla supermarketów, które wyrzucają resztki żywności, a także obowiązek zapewnienia przez bary i restauracje toreb lub pojemników, aby klienci mogli zabrać resztki jedzenia do domu.

Celem projektu ustawy, przyjętego 7.6.2022 r. przez socjalistyczny rząd Hiszpanii, jest zmniejszenie liczby 1300 ton żywności marnowanej rocznie w całym kraju, powiedział Luis Planas, hiszpański minister rolnictwa, rybołówstwa i żywności. Liczba ta odpowiada 31 kg na osobę.

Ustawa zostanie teraz przedłożona parlamentowi do zatwierdzenia, a rząd ma nadzieję, że wejdzie ona w życie na początku 2023 roku. Podobne regulacje mają obowiązywać jedynie we Francji i we Włoszech.

Planas określił ustawę jako «przełomowy instrument prawny«, który umożliwi rządowi walkę z nieefektywnością w łańcuchu dostaw żywności i ograniczenie wynikających z niej kosztów ekonomicznych, etycznych i ekologicznych. «W świecie, w którym niestety wciąż istnieje głód i niedożywienie, są to sprawy, które powinny obciążać sumienie każdego z nas», powiedział.

Projekt ustawy przewiduje również środki zobowiązujące supermarkety i restauracje do współpracy z organizacjami sąsiedzkimi i bankami żywności w celu ograniczenia marnotrawstwa. Średnie i duże przedsiębiorstwa uczestniczące w łańcuchu dostaw żywności będą musiały przedstawić plany zapobiegania marnotrawstwu, przy czym priorytetem będzie przekazywanie żywności na cele charytatywne przed upływem terminu przydatności do spożycia.

W przypadku przejrzałych owoców projekt ustawy proponuje przetwarzanie ich na produkty takie jak dżem czy sok. W przeciwnym razie mogą być wykorzystane jako pasza dla zwierząt lub do produkcji nawozów i biopaliw.

Restauracje będą musiały ponadto zapewniać pojemniki, w których klienci będą mogli zabrać do domu niezjedzone jedzenie – praktyka ta nie jest w Hiszpanii powszechna.

Chociaż rząd przyznaje, że znaczna część odpadów żywnościowych powstaje w domach, przepisy będą raczej stawiać na kampanie edukacyjne niż na kary finansowe, aby zmienić zachowania gospodarstw domowych.

Firmy, które naruszają ustawę, mogą zostać ukarane grzywną w wysokości do 60 000 euro, a w przypadku recydywy nawet do 500 000 euro.

Według najnowszego raportu ONZ na całym świecie każdego roku traci się na odpady prawie 1 miliard ton żywności, podczas gdy miliardy ludzi głodują lub nie mogą sobie pozwolić na zdrowe odżywianie. Marnowanie żywności odpowiada za około 10% emisji, które są odpowiedzialne za kryzys klimatyczny.