Indie: ratować czy zabijać psy uliczne?

Co robić, gdy jest wiele bezdomnych psy a jednocześnie w społeczeństwie panuje wielkie współczucie dla tych zwierząt?

Zwierzęta szarpią ubranie, gryzą chłopca w ręce, nogi i twarz. Pięciolatek później umiera. Według doniesień medialnych zdarzyło się to na przykład w marcu w indyjskim mieście Hajdarabad. Podobne relacje można przeczytać w indyjskich mediach co kilka dni. Dlatego powstają też artykuły poradnikowe. „Jak się bronić, gdy atakuje bezdomny pies? Oto 5 wskazówek” – napisał niedawno na przykład „Hindustan Times”. Radzono w nim między innymi: unikać bezpośredniego kontaktu wzrokowego, zachować dystans, nie uciekać.

Indyjska konstytucja podkreśla właściwie współistnienie ludzi i innych istot żywych oraz współczucie wobec nich. Na ulicach indyjskich miast regularnie widuje się bezdomne psy, kotów, krowy i małpy. Jednak liczne ataki psów ulicznych sprawiły, że wciąż krytykowany jest państwowy program sterylizacji bezdomnych psów, a niektórzy domagają się bardziej drastycznych środków, takich jak celowe uśmiercanie psów, by opanować problem.

Zwolennicy zabijania psów ulicznych argumentują, że nie odbywa się to w sposób brutalny i że praktykuje się to również na przykład w USA. Pies potrzebuje właściciela, który się nim zajmie. Jeśli tak nie jest, powinien trafić do schroniska. Stamtąd może zostać adopcjonowany lub ewentualnie uśpiony. W zeszłym roku stan Kerala próbował uzyskać przed Sądem Najwyższym zgodę na zabijanie niektórych psów – jednak wniosek został odrzucony.

„Jeśli Przemoc nie można akceptować wobec zwierząt, nie oznacza to, że psom trzeba dać wolny wstęp na ulice» – pisze ekspert ds. urbanizacji Ramanath Jha z think tanku Observer Research Foundation w stołecznym Nowym Delhi na stronie internetowej swojej organizacji: «Cały czas napływają z wielu miast informacje o zgonach, pogryzieniach i agresywnych bezpańskich psach. To sprawia, że życie staje się niebezpieczne i trudne – zwłaszcza dla dzieci i osób starszych».

Ponad 1,9 miliona pogryzień przez psy

Jha argumentuje, że państwowy program sterylizacji psów jak dotąd nie osiągnął swojego celu, jakim jest zmniejszenie liczby bezpańskich psów. Koszty programu są wysokie, a środków finansowych jest zbyt mało.

Program sterylizacji jest finansowany przez samorządy lokalne oraz prywatnych darczyńców. Realizują go głównie organizacje pozarządowe. Sterylizują one bezpańskie psy i szczepią je przeciwko wściekliźnie.

Organizacje pozarządowe, ale także miłośnicy psów i obrońcy zwierząt są oburzeni krążącymi propozycjami uśmiercania psów. Ayesha Christina z organizacji pozarządowej Neighbourhood Woof w Nowym Delhi mówi na przykład: «To dobry system. Trzeba go po prostu wdrożyć skuteczniej i na szerszą skalę». Dodaje: «Niektórzy krytycy twierdzą, że uśmiercane powinny być tylko agresywne i gryzące psy. Ale kto może dokładnie zdecydować, które to psy?»

Według szacunków rządu w 2019 roku w Indiach było około 15,3 miliona bezpańskich psów. Kraj ten liczy około 1,4 miliarda mieszkańców.

Wielu ekspertów uważa, że szacunki dotyczące liczby psów są zaniżone. Lekarka weterynarii Gowri Yale z organizacji pozarządowej Mission Rabies jest cytowana przez „Times of India” w następujący sposób: «W 2016 roku zaczęliśmy pracować w Goa i powiedziano nam, że szacowana populacja psów wynosi 30 000. Ale zauważyliśmy, że populacja wynosiła około 130 000».

Według danych przedstawionych w indyjskim parlamencie w 2022 roku zgłoszono ponad 1,9 miliona przypadków pogryzień przez psy. Wielu uważa jednak, że liczba niezgłoszonych przypadków jest wysoka.

WHO: nawet do 20 000 zgonów z powodu wścieklizny

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) szacuje ponadto, że w Indiach każdego roku od 18’000 do 20’000 osób umiera na wściekliznę – co stanowi około jednej trzeciej wszystkich zgonów z powodu wścieklizny na świecie. Chorobie tej można zazwyczaj zapobiec dzięki szczepionce. Przenoszona jest na ludzi głównie poprzez ślinę psów.

Psy z natury są w gruncie rzeczy przyjazne i atakują jedynie w sytuacjach wyjątkowych, podkreśla Ambika Shukla z organizacji People for Animals, która również uczestniczy w programie sterylizacji. Dzieje się tak na przykład wtedy, gdy samce są w rui lub gdy samice właśnie urodziły młode i chcą je chronić. Albo gdy na ich terytorium wkraczają inne psy. „Program rządowy pomaga we wszystkich tych sytuacjach dzięki sterylizacji i szczepieniom”, mówi Shukla.

Debata na temat psów ulicznych w indyjskich mediach i mediach społecznościowych pozostaje zażarta. Rząd ma nadzieję opanować problem wścieklizny do 2030 roku. Ayesha Christina z organizacji Neighbourhood Woof w Nowym Delhi uważa, że osiągnięcie tego celu jest trudne. Miłośnicy zwierząt codziennie dokarmiają uliczne psy – co w żaden sposób nie przyczynia się do zmniejszenia populacji. Więcej na ten temat ochrona zwierząt oraz prawa zwierząt.