Konwencja Berneńska potwierdza ochronę wilka

29.11.2022 Konwencja Berneńska odrzuciła wniosek Szwajcarii dotyczący obniżenia statusu ochrony wilka.

Organizacje ochrony zwierząt i środowiska z zadowoleniem przyjmują tę decyzję i wzywają szwajcarski parlament, aby uszanował ją w swoich uchwałach dotyczących Ustawa łowiecka podczas sesji zimowej.

Członkowie Konwencji Berneńskiej – europejskiego traktatu o ochronie dzikich zwierząt i roślin – podczas 42. dorocznego posiedzenia Stałego Komitetu w Strasburgu jednoznacznie odrzucili wniosek Szwajcarii o obniżenie statusu ochrony wilka.

Złagodzenie europejskiego statusu ochrony byłoby sprzeczne z wynikami obszernego raportu na temat stanu populacji wilka, sporządzonego na zlecenie Rady Europy. Wynika z niego, że alpejska populacja wilka wciąż jest potencjalnie zagrożona.

Szwajcarska polityka wobec wilka na błędnych torach

Projekt częściowej nowelizacji prawa łowieckiego, nad którym Rada Narodowa będzie dyskutować w przyszłym tygodniu, przewiduje jednak drastyczne osłabienie ochrony wilka w Szwajcarii. Wilki miałyby być w przyszłości zabijane prewencyjnie, aby uniknąć jakiejkolwiek szkody. Decyzja o tym, jakie środki ochrony stad zostaną uznane za możliwe do wprowadzenia, ma odtąd należeć do kantonów. Stoi to w rażącej sprzeczności z wymogami Konwencji Berneńskiej, według których przed odstrzałem muszą zostać zastosowane łagodniejsze środki (ochrona stad, płoszenie), tylko obrona przed „poważnymi” szkodami uzasadnia odstrzał, a regulacja populacji wilka powinna być koordynowana ponad granicami państw.

Zmiana podejścia zamiast odstrzału

Szwajcaria nie stanie się "strefą wolną od szkód" wraz z częściową rewizją swojego prawa łowieckiego. Wilki będą nadal żyć w naszym kraju, a także napływać z krajów sąsiednich. Decyzja Konwencji Berneńskiej pokazuje, że szwajcarska polityka wobec wilka jest na błędnej drodze i opiera się na iluzji, że może funkcjonować bez koordynacji z sąsiednimi krajami. Korekta jest pilnie potrzebna: przy kilku, ale kluczowych poprawkach byłaby gotowa propozycja ustawy, którą można by wdrożyć szybko i elastycznie oraz – przy zachowaniu zgodności z Konwencją Berneńską – dającą większe pole manewru w postępowaniu z wilkiem. Teraz to od polityki zależy, czy to rozwiązanie konsensusowe zostanie przeprowadzone, poprzez istotne poprawienie dotychczasowej propozycji ustawy.

W tym kontekście potrzebna jest otwarta dyskusja, czy alpejskiego pastwiska uznanego za "niemożliwe do ochrony" nie lepiej byłoby zaniechać, oddając je w ten sposób z powrotem jako siedlisko dla dziką zwierzyną.

Większość pogłowia owiec ma raczej charakter hobbystyczny. Naprawdę profesjonalne gospodarstwa z 100 i więcej maciorkami, które generują znaczną część dochodu domowego z hodowli owiec, są w Szwajcarii bardzo rzadkie. Fakt, że w Szwajcarii utrzymuje się w ogóle tak wiele owiec i kóz, jest zjawiskiem stosunkowo młodym, podobnie jak swobodny wypas. W innych krajach Europy stały nadzór pasterski z psami pasterskimi i psami ochrony stad jest sprawdzoną codziennością i wielowiekową tradycją.

Powrót wilka wymaga u nas zmiany myślenia. Powinno to być postrzegane jako szansa, ponieważ intensywniejsza opieka nad owcami, a nawet ich stały nadzór pasterski, sprzyja również zdrowiu zwierząt, gdyż urazy i choroby są wykrywane znacznie wcześniej.

Dossier: Wilk w Szwajcarii: fakty, polityka i granice polowania