Fascynujący powrót bobrów do Szwajcarii

Największy gryzoń Europy

Przy bliższym przyjrzeniu się okazuje się, że bóbr, jako największy gryzoń Europy, jest fascynującym stworzeniem, którego unikalne cechy i zachowania warto poznawać i doceniać.

Bóbr jest czystym weganinem. Latem zjada wszelkiego rodzaju rośliny w wodzie i wokół niej, zimą żywi się korą i pąkami. Ponieważ nie potrafi się wspinać, ścina drzewa bez ceregieli, wyjaśnia BAFU.

bobry wyróżnia się silnymi zębami, którymi nie tylko ścina drzewa, ale również buduje imponujące tamy. Jego błoniaste tylne łapy pozwalają mu sprawnie poruszać się w wodzie i eksplorować otoczenie. Co ciekawe, bobry wykorzystują ogon nie tylko do pływania, ale także jako pomoc w komunikacji. Poprzez celowe uderzanie ogonem wysyłają sygnały ostrzegawcze do innych osobników, sygnalizując możliwe zagrożenia.

Dzięki celowym środkom ochrony i tworzeniu odpowiednich siedlisk udało się skutecznie zwiększyć populację bobrów. Dziś w wielu częściach Szwajcarii można obserwować, jak populacja się odbudowuje, a nawet rozprzestrzenia.

Pozytywny wpływ na ekosystemy

Pozytywny wpływ bobrów na środowisko i ekosystemy jest nadzwyczajny. Spiętrzając rzeki i strumienie oraz budując tamy, tworzą one cenne siedliska dla wielu gatunków roślin i zwierząt. Dzięki ich aktywności zmniejsza się prędkość przepływu wody, co prowadzi do poprawy jakości wody oraz powstania nowych środowisk życia dla płazów, gadów i wielu innych organizmów wodnych. Ich tamy przyczyniają się również do zmniejszenia zagrożenia powodziowego oraz podniesienia poziomu wód gruntowych. Jest to szczególnie ważne w czasach narastającej suszy i Zmiana klimatu.

Choć powrót bobrów przynosi pozytywne skutki, mogą także pojawiać się konflikty, zwłaszcza na terenach rolniczych lub gdy bobry podkopują drogi czy ścieżki. Na szczęście istnieją rozwiązania pozwalające zminimalizować te konflikty, jak na przykład grodzenie terenów rolniczych czy zakładanie siatek drucianych chroniących drzewa.

Pozytywny rozwój populacji bobrów w Szwajcarii to wielki sukces dla ochrony gatunkowej oraz zachowania bioróżnorodności. Bobry odgrywają ważną rolę w tworzeniu siedlisk dla wielu innych gatunków i przyczyniają się do utrzymania zdrowego oraz zróżnicowanego ekosystemu.

Podsumowując, bóbr jest imponującym i wszechstronnym zwierzęciem, które przypomina nam, jak ważne jest ochranianie i zachowywanie naturalnych ekosystemów. Jego powrót do szwajcarskich wód jest historią sukcesu i powodem do radości dla miłośników przyrody i ekologów.

• W 2022 roku bobry zasiedlają szwajcarskie wody, zajmując 1382 rewiry. 14 lat temu było ich 472. W Liechtensteinie w 2008 roku nie było bobrów, w 2022 roku jest ich 20 rewirów.
• Z 1402 rewirów bobrów w Szwajcarii i Liechtensteinie 599 rewirów przypada na pojedyncze osobniki lub pary, a 803 na rodziny. Daje to populację liczącą około 4900 zwierząt w Szwajcarii i Liechtensteinie.
• Obecnie populacja bobrów jest trzykrotnie większa niż podczas ostatniego liczenia w 2008 roku. Liczba rewirów rosła rocznie o 8,2%, a wielkość populacji o 8,3%.
• Największą gęstość bobry osiągają w dolnej dolinie Thur w pobliżu Frauenfeld oraz wzdłuż rzeki Aare i jej dopływów między Thun a Bernem.
• Wraz z rzeką Inn zasiedlone jest trzecie wielkie dorzecze Szwajcarii. W Samedan, na wysokości 1721 m, żyje najwyżej położony bóbr w Europie.
• We wszystkich regionach populacja bobrów nadal wzrasta. W dolnym biegu Thur oraz w Seeland bernejskim tempo wzrostu ulega zmniejszeniu. Zarysowuje się tu nasycenie wolnych zbiorników wodnych.
• Zasiedlanie małych i bardzo małych potoków postępuje dalej. Prawie 40% bobrów żyje przy potokach o szerokości wody poniżej 5 m.
• W małych potokach bobry coraz częściej budują też tamy. W 2008 roku znaleziono 185 tam bobrowych, w 2022 roku było ich już 1’316. Większość tam była mniejsza niż 50 cm. Najwyższa znaleziona tama miała 2,5 m wysokości.
• Wraz z rozprzestrzenianiem się bobra coraz częściej dochodzi też do konfliktów. Występują one głównie na terenach rolniczych.
• Ze względu na swój pozytywny wpływ na różnorodność biologiczną, funkcje ekosystemowe takie jak retencja wody czy jakość wody oraz struktury zbiorników wodnych, bóbr może być celowo wykorzystywany jako element skutecznej strategii ochrony przyrody.

Dalsze informacje:

• Badanie BAFU dotyczące bobra