Data van drijfjachten: Zürich wil pas in december beslissen

De data van grotere beweegjachten moeten vóór de uitvoering aan de Zürichse administratie worden gemeld. De reeds gemelde gegevens wil het Amt für Landschaft und Natur (ALN) vooralsnog niet vrijgeven. Op een verzoek van Ursula Alayan-Ricklin uit Effretikon op grond van de wet op informatie en gegevensbescherming (IDG) liet Manuel Bünzli, sectieleider Recht & Dienste van de visserij- en jachtadministratie (FJV), op 6 november weten dat men eerst de jachtgezelschappen wil raadplegen. Een beslissing volgt «op zijn vroegst medio december». Tegen die tijd is ongeveer vier vijfde van de reguliere periode voor beweegjachten verstreken.

Wat werd gevraagd

Alayan-Ricklin diende haar verzoek in op 8 oktober. Ze vroeg om de data en de plaatselijke perimeters van alle gezelschaps- en beweegjachten van het seizoen herfst/winter 2026 die bij de administratie zijn gemeld. Namen of adressen van recreatieve jagers vroeg ze niet. Haar motivering: bij beweegjachten wordt geschoten in het bos, dat volgens artikel 699 van het Zivilgesetzbuch voor iedereen toegankelijk is. Wie de data kent, kan zijn route aanpassen.

De Zürichse jachtverordening staat drijf- en drukjachten toe van 1 oktober tot en met 31 december, op wilde zwijnen tot eind februari. Beweegjachten met meer dan zes schutters moet het jachtgezelschap vóór de uitvoering melden bij het ALN (§ 30 van de kantonale jachtverordening). Voor reeds gemelde jachten beschikt het bureau dus over de gegevens. Welke data voor het lopende seizoen al zijn binnengekomen, is niet bekend.

Het antwoord kort voor het verstrijken van de termijn

Manuel Bünzli meldde zich kort voor het verstrijken van de termijn van 30 dagen. Hij had de kwestie besproken met de juridische dienst van het ALN. Omdat de belangen van derden in het geding zijn, namelijk «die van de Zürcher jachtgezelschappen en hun leden», wilde men de jachtgezelschappen raadplegen voordat er over de openbaarmaking werd besloten.

De IDG bepaalt dat de overheid binnen 30 dagen na ontvangst van het verzoek toegang verleent of een beschikking geeft. Kan zij de termijn niet halen, dan moet zij de redenen noemen en meedelen wanneer het besluit er zal zijn. Manuel Bünzli noemt daarvoor «op zijn vroegst medio december»; een bindende datum bevat deze formulering niet. Het horen van derden is voorzien wanneer de overheid toegang wil verlenen en persoonsgegevens of als vertrouwelijk geclassificeerde informatie in het geding zijn. Welke beschermde gegevens er in jachtdata en jachtgebieden zouden zitten, verklaart het antwoord niet. Ook blijft onduidelijk waarom niet althans een deel van de gegevens direct kan worden vrijgegeven, bijvoorbeeld zonder vermelding van het jachtveld.

Alayan-Ricklin houdt vast aan het verzoek

Nog dezelfde middag maakte Alayan-Ricklin bezwaar. Een besluit medio december dwarsboomt haar recht op informatie «door louter tijdsverloop» en komt neer op rechtsvertraging. De gegevens zijn bij de overheid al centraal en digitaal beschikbaar. Het bevragen van particuliere pachters over de vraag of overheidsgegevens transparant gemaakt mogen worden, is naar haar mening noch gerechtvaardigd noch proportioneel.

Zij eist de vrijgave van de gegevens voor het hele seizoen. Houdt de FJV vast aan de termijnverlenging, dan verlangt zij een aanvechtbare beschikking met rechtsmiddelenclausule, om de vertraging bij de bevoegde instantie aan te kunnen kaarten.

Een gemeente laat zien dat het kan

Dat data geen geheim hoeven te zijn, laat Geroldswil zien. De gemeente kondigde op 3 november twee drijfjachten van het jachtgezelschap Altberg Süd aan, met datum, tijdstip en gebied: op 13 november en 4 december, met maximaal 28 schutters en 18 drijvers. Bosbezoeken in de betrokken gebieden moeten in die periode achterwege blijven. Een kantonbreed overzicht, zoals Alayan-Ricklin dat eist, bestaat daarentegen niet.

De FJV zelf wijst in haar bulletin van november op gevaren bij drijfjachten: vanwege de droogte dreigen onvoorspelbare tak- en kroonbreuken, en bij veel deelnemers ontstaat een «verhoogd collectief risico» (Zürich wil jachtwetgeving wijzigen). Deze aanwijzing is gericht aan de organisatoren van de jachten. Voor bosbezoekers die diezelfde dag met de hond, de fiets of de kinderen op pad zijn, biedt het kanton geen overzicht van wanneer en waar er wordt geschoten.

Hunt Watch op de achtergrond

Alayan-Ricklin vermoedt dat de overheid de gegevens achterhoudt omdat zij actief is bij Hunt Watch. De groep volgt al jaren drijfjachten in Zwitserland en documenteert wat daar gebeurt (Drijfjacht onder toezicht). Hoe heftig sommige recreatieve jagers op dergelijke waarneming reageren, bleek in december 2025 uit een aanval op een activiste in Basel-Landschap (Gewelddadige aanval op activiste bij drijfjacht). Volgens haar waarnemingen ontbreken bij drijfjachten in Zürich bovendien vaak waarschuwingsborden.

Het is niet het eerste conflict over gegevens van de FJV. In de zomer leverde Manuel Bünzli aan Alayan-Ricklin eerst onjuiste vossencijfers en moest hij in september een filterfout toegeven. De gecorrigeerde gegevens lieten zien dat slechts 7,7 procent van de doodgeschoten vossen een vermelding van ziekte draagt (Het wildboek weerlegt de ziekteonderbouwing van het kanton).

Bevoegdheid en toezicht

Het antwoord is ondertekend door Manuel Bünzli, sectieleider Recht & Diensten van de FJV. Voor de FJV zijn de co-leiders Lukas Bammatter en Reto Muggler verantwoordelijk. Het toezicht ligt bij het ALN onder afdelingshoofd Marco Pezzatti en bij de Baudirektion van regeringsraad Martin Neukom. Welke juristen van de juridische dienst van het ALN erbij betrokken waren, vermeldt het antwoord niet.

Commentaar: informatie met een houdbaarheidsdatum

Voor alle jachten die tot half december plaatsvinden, komt de informatie te laat om de eigen route nog aan te passen. Het praktische nut van de toegang neemt met elke verstreken jachtdatum af. Voor een tijdige routeplanning kan een te late reactie even nutteloos zijn als een geweigerde, ook al ligt er tot nu toe geen formele afwijzing. Wie in openbaar toegankelijk recreatiegebied met vuurwapens jaagt, honden laat jagen en drijverslinies door het bos stuurt, kan niet verwachten dat het wanneer en waar een privézaak blijft.

Geroldswil publiceert, de FJV raadpleegt eerst degenen wier jachten openbaar zouden worden. De overheid moet uitleggen welke concrete belangen aan een eerdere openbaarmaking in de weg staan en waarom niet ten minste de komende data meteen openbaar worden gemaakt. Zolang de data niet toegankelijk zijn, bemoeilijkt dat niet alleen de routeplanning, maar ook een onafhankelijke waarneming van de jachten.

Wat u kunt doen

Schrijf de Zürichse kantonsraadsleden rechtstreeks en eis dat de data van drijfjachten tijdig openbaar worden gemaakt voordat er geschoten wordt. Volgens de ervaring van IG Wild beim Wild hebben persoonlijke e-mails aan de politiek meer effect dan handtekeningenlijsten. Adressen en een voorbeeldbrief vindt u op de pagina Einde aan de vossenjacht. IG Wild beim Wild zal verslag doen van het besluit van de FJV zodra het er is.