Koala's in Oost-Australië officieel bedreigd

De dieren werden een decennium geleden als bedreigd geclassificeerd en zijn vorige week door de Australische regering officieel als « bedreigd » bestempeld.

Koala's zijn in de Australische deelstaten New South Wales, Queensland en het Australian Capital Territory (ACT) officieel met uitsterven bedreigd, zo maakten regeringsvertegenwoordigers vorige week bekend.

Sinds 2018 is de koalapopulatie in alle regio's van Australië gedaald, en in 2020 drongen dierenwelzijnsgroepen er bij de Australische federale regering op aan om koala's als bedreigde diersoort te classificeren.

Samen kunnen we een gezonde toekomst voor de koala waarborgen, en deze beslissing zal, samen met de in totaal 74 miljoen dollar die we sinds 2019 voor koala's hebben vrijgemaakt, een sleutelrol in dit proces spelen.

Minister van Milieu Sussan Ley

Nog eens 50 miljoen dollar werd eind januari 2022 door de Australische premier toegezegd.

Twijfels over de statuswijziging

De koala is sinds mei 2012 in New South Wales, Queensland en de ACT een bedreigde diersoort door een combinatie van droogte, bosbranden en verlies van leefgebied als gevolg van landontginning.

Door de statuswijziging wordt de bescherming van koala's in deze deelstaten theoretisch verhoogd, hoewel critici betwijfelen of dit ook daadwerkelijk zo zal zijn.

De Australian Koala Federation (AFK) tweette daarop:

« Een statuswijziging is slechts een woord. Het doet juridisch niets om de landontginning te stoppen, wat de belangrijkste reden is waarom koala's dakloos worden en vervolgens ziek worden. »

Een tweesnijdend zwaard

Hoewel het IFAW bij de regering had aangedrongen op het van kracht worden van de classificatie als met uitsterven bedreigd in april 2020, noemde het deze wijziging een «tweesnijdend zwaard ». De regionale directeur voor Oceanië, Rebecca Keeble, zei:

«We hadden nooit mogen toestaan dat het zover kwam dat we het risico lopen een nationaal symbool te verliezen. Het is een zwarte dag voor ons land. Als we een iconische, in Australië endemische soort niet kunnen beschermen, welke kans hebben dan minder bekende, maar niet minder belangrijke soorten?»

Keeble voegde eraan toe: «Dit moet een wake-upcall zijn voor Australië en de regering om veel sneller te handelen om kritieke leefgebieden te beschermen tegen ontwikkeling en ontbossing en om de gevolgen van de klimaatverandering serieus aan te pakken.«

Een dodelijke combinatie van droogte en verlies van leefgebied door ontbossing heeft de Australische koalapopulatie de afgelopen twee decennia drastisch doen afnemen.

In zijn rapport over 2020, waarin wordt opgeroepen om koala's als bedreigd te classificeren, stelde het IFAW vast dat de koalapopulatie sinds 2001 in Queensland met 50% en in New South Wales met 33 tot 61% is gedaald.

Zonder dringende maatregelen zullen de koala's in New South Wales naar verwachting tegen 2050 zijn uitgestorven.

Reeds bedreigde soorten

Het Australische bosbrandseizoen 2019-20 – in de volksmond bekend als de Zwarte Zomer – was ongewoon lang en hevig, wat volgens deskundigen te wijten is aan de klimaatverandering.

Als reactie op de branden zei natuuronderzoeker en presentator David Attenborough: «Het moment van crisis is aangebroken.»

Warm en droog weer schept de perfecte omstandigheden voor woedende bosbranden, en 2019 was het heetste en droogste jaar in de geschiedenis van Australië, met een gemiddelde jaartemperatuur van 1,52°C boven het gemiddelde.

De koala's hadden hier het meest onder te lijden. In december 2020 meldde het WWF dat 60.000 koala's door de branden zijn omgekomen, verwondingen hebben opgelopen, rook hebben ingeademd, lijden aan hittestress of uitdroging, hun leefgebied zijn kwijtgeraakt, minder voedsel hebben gevonden, een verhoogd risico op predatie hebben gelopen of in conflict zijn gekomen met andere dieren nadat ze naar het niet-verbrande bos waren gevlucht.

Dermot O'Gorman, CEO van WWF-Australië, zei:

«Zestigduizend getroffen koala's is een zeer verontrustend aantal voor een soort die al in de problemen zit.»

Tussen 2018 en 2021 heeft elke Australische regio een afname van de koalapopulatie meegemaakt. De voorzitster van AFK, Deborah Tabart, zei:

«De vreselijke bosbranden van 2019-2020 hebben natuurlijk aan dit resultaat bijgedragen, maar ze zijn zeker niet de enige reden waarom we een afname van de koalapopulaties zien.

«We hebben een drastische afname van de populaties in het binnenland waargenomen, die te wijten is aan droogte, hittegolven en het gebrek aan water voor koala's. Ik heb landschappen gezien die eruitzien als de maan – met overal dode en afstervende bomen», aldus Tabart.

Ontbossing en landbouw

Deze herindeling is een dringend signaal aan regeringen om zich te verzetten tegen de voortdurende kap van de leefgebieden van koala's.

Sinds de Europese kolonisatie van Australië is 80% van de eucalyptusbossen van het land gekapt, waarin koala's leven en zich voeden.

Dit gecombineerde verlies van leefgebied en voedsel maakt koala's kwetsbaarder voor ziekten, verstoring door mensen, honger, verwondingen of dood door het verkeer of huisdieren, de gevolgen van pesticiden die in waterlopen terechtkomen, en het risico op ongelukken.

Ondanks de indeling als «bedreigd» in 2012, die bedoeld was om het leefgebied van koala's te beschermen, stelde het WWF in 2020 vast dat de ontbossing is toegenomen: 103.936 hectare land werd in Queensland gekapt en 73.475 hectare in New South Wales.

Ook IFAW meldde dat de ontbossing na 2016 met een factor 13 is toegenomen, toen de regering de wetgeving inzake inheemse vegetatie versoepelde.

In New South Wales was bosbouw het belangrijkste doel van de landvernietiging (62%). In Queensland werd 80% van het land vernietigd ten behoeve van veeweiden, wat betekent dat veeteelt voor menselijke consumptie voorrang krijgt boven de bescherming van de leefgebieden van koala's.