India: Hoogste gerechtshof van India wijzigt hondenbeleid

Nu moeten de honden – mits gesteriliseerd en ingeënt – worden terugbracht naar hun oorspronkelijke wijken. Alleen honden die agressief zijn of tekenen van een hondsdolheidinfectie tonen, zijn van terugkeer uitgesloten.

Op 11 augustus had een tweekoppige kamer van het hoogste gerechtshof de verwijdering van alle zwerfhonden gelast, wat werd gemotiveerd door een golf van hondenbeten en gevallen van hondsdolheid. Maar deze stap stuitte op massaal protest: mensenrechtenorganisaties, dierenbeschermers, prominente figuren en politici zoals Rahul Gandhi bekritiseerden het besluit als onmenselijk en onpraktisch – vooral omdat Delhi niet over voldoende goed uitgeruste dierenasiels beschikte.

De nieuwe regeling in detail

Een driekoppige kamer van het gerechtshof onder leiding van rechters Vikram Nath, Sandeep Mehta en N.V. Anjaria heeft de aanpak nu aangepast:

• Sterilisatie en vaccinatie: de zwerfhonden mogen na sterilisatie en vaccinatie terugkeren naar hun oorspronkelijke wijken.
• Uitzonderingen: agressieve of aan hondsdolheid lijdende dieren blijven hiervan uitgesloten en worden apart onderbracht.
• Voederplekken: daarnaast moeten speciale voederplekken worden ingericht, zodat honden niet meer overal op straat worden gevoerd, om conflicten en hygiënerisico's te verminderen.
• Nationale richtlijn: het hoogste gerechtshof plant een landelijke richtlijn voor een uniforme aanpak van het onderwerp zwerfhonden.

Stemmen uit de samenleving

Maneka Gandhi, een prominente dierenrechtenactiviste, prees de nieuwe aanpak als een “wetenschappelijk besluit” en drong er tegelijk op aan het begrip “agressief” duidelijk te definiëren. Ook PETA India toonde zich verheugd en riep de bevolking op honden te adopteren en sterilisaties te steunen.

Op politiek niveau bekritiseerde onder anderen Priyanka Chaturvedi de oorspronkelijke uitspraak als inhumaan en verwelkomde de nieuwe, evenwichtigere lijn. Ook het districtsbestuur van Delhi (MCD) verklaarde zich bereid om de uitspraak "met volle kracht" uit te voeren en verwees naar zijn bestaande ABC-centra (Animal Birth Control) voor de uitvoering van de maatregelen.

Een spanningsveld tussen theorie en praktijk

Het debat maakt een structureel probleem duidelijk: hoewel de Animal Birth Control (ABC)-regels al lang de procedure voorschrijven – sterilisatie, vaccinatie en terugplaatsing op de oorspronkelijke locatie –, werd deze praktijk steeds vaker bekritiseerd als inefficiënt uitgevoerd en onvoldoende bemand.

Dierenwelzijnsorganisaties zien in de huidige stap een terugkeer naar wetenschappelijk onderbouwde benaderingen – maar ook het risico op nieuwe onzekerheden, bijvoorbeeld door vage definities en een gebrekkige uitvoering op gemeentelijk niveau.

Waarom de uitspraak nu belangrijk is

• Volksgezondheid: in Delhi werden alleen al tussen januari en juli 2025 ongeveer 49 gevallen van hondsdolheid geregistreerd, daarnaast komen er naar schatting dagelijks rond de 2.000 incidenten van hondenbeten bij – vaak bij kinderen.
• Dierenwelzijn: sterilisatie en terugplaatsing volgen moderne, ethische principes en voorkomen leed en overbelasting van opvangcentra.
• Bestuur: de opdracht om voederplaatsen in te richten en samenwerking tussen overheden en NGO's te bevorderen is gericht op een gecoördineerde uitvoering.

Het Hooggerechtshof van India heeft met zijn uitspraak van 22 augustus 2025 een poging gedaan om het spanningsveld tussen openbare veiligheid en dierenwelzijn te verzoenen. De focus ligt nu op een wetenschappelijk onderbouwde, decentrale oplossing in plaats van op grootschalige verdrijving. Of dit balanceeract op de lange termijn houdbaar is, hangt in belangrijke mate af van duidelijke definities, een serieuze uitvoering en voldoende middelen voor de gemeentelijke maatregelen.