Dodelijk jachtongeval in Spanje

Het schot viel na de recreatieve jacht. Nadat het materiaal al lang was opgeruimd, nadat er naar verluidt niemand meer in gevaar had mogen zijn.

In jagerstaal zou men zeggen: “Als het na de jacht nog knalt, was het een goede dag.”

Het is deze mix van routine, zelfoverschatting en wapenromantiek die jaar na jaar honderden mensen in Europa doodt, en de jachtlobby speelt daarbij hetzelfde liedje dat ze ook in Zwitserland onophoudelijk afdraait: “Een tragisch geïsoleerd geval.” Als de jachtlobby al haar “tragische geïsoleerde gevallen” bij elkaar optelt, heeft ze materiaal voor een complete Netflix-serie.

Privéjachtreservaten: de speelpleinen van de onaantastbaren

Het ongeval gebeurde in een privaat jachtreservaat, van die plekken die eruitzien als golfbanen, alleen met scherpe wapens en minder standing.

Deze plekken werken volgens het motto: “Wij jagen en martelen zoals we willen, en wie daar iets tegen heeft, kan wegblijven.” Controle? Alleen intern. Dus praktisch onbestaand. Transparantie? Hoogstens over hoeveel trofeeën men aan de wand spijkert. Veiligheidsnormen? Zolang niemand doodvalt, is alles prima. Tot iemand doodvalt.

Maar ook dat is natuurlijk maar een “tragisch ongelukje”, zo tragisch dat men een dag later alweer “volgens de regels van de kunst” verder... euh... “beheert”.

Of het nu Spanje, Frankrijk of Zwitserland betreft: de reflexen zijn identiek.

1. Ontkennen (“Dat gebeurt praktisch nooit.”)
2. Verkleinen (“Kleine onachtzaamheid.”)
3. Afleiden (“Andere hobby's zijn ook gevaarlijk.”)
4. Slachtoffer-daderomkering (“Wij recreatieve jagers moeten weer eens onterechte kritiek aanhoren.”)

Je zou bijna denken dat de jachtscène wereldwijd één en hetzelfde PR-brein deelt, en dat het draait op Windows 95.

In Zwitserland wordt de recreatieve jacht graag verkocht als hoogprofessioneel, hoogst gecultiveerd en zeer verantwoordelijk. Een soort Alpen-uitzondering, die zogenaamd niets te maken zou hebben met die ongecontroleerde, macho jachtrealiteit in het buitenland.

Waldspaziergang in Gefahr: Wenn die Hobby-Jagd Angst macht

De realiteit:

• Ook in Zwitserland lopen recreatieve jagers met dodelijke wapens rond in landschappen die door het publiek worden gebruikt.
• Ook hier vinden schotafgiftes in de verkeerde richting plaats, door heggen, over wandelpaden.
• Ook hier vindt men zichzelf de beste wildbeheerders, hoewel men tot op vandaag niet kan uitleggen waarom uitgerekend gewelddadige mensen met jachtkoorts een beter beheer zouden leveren dan professionele ecologen.
• En ook hier klinkt de reflexmatige litanie: „Alles onder controle, wij hebben de situatie in de hand.“
• Alleen al in het kanton Graubünden worden elk jaar meer dan 1'000 van deze recreatieve jagers aangeklaagd of beboet omdat ze de wet overtreden.
• Elke 29 uur gebeurt er een jachtongeval in Zwitserland en jaarlijks vallen er doden.

Het is precies deze Zwitserse jachtzelfverheerlijking die laat zien hoe diep het probleem zit: men gelooft hier oprecht dat men de Champions League van de jachtveiligheid is, terwijl men in werkelijkheid amper in de 4e divisie speelt.

Genf Jagdverbot

De jachtwereld is overal hetzelfde in elkaar gestoken:

• Overtuigd dat men de natuur als enige begrijpt.
• Overtuigd moreel superieur te zijn.
• Overtuigd „onmisbaar“ te zijn.
• Overtuigd dat kritiek alleen van „stadsmensen“ komt.
• Overtuigd dat wapens alleen gevaarlijk zijn wanneer anderen ze dragen.

Het is verbazingwekkend hoeveel zelfvertrouwen men kan ontwikkelen wanneer men met een wapen in het bos staat en niemand tegenspreekt.

Wat er echt zou moeten gebeuren

Als men de recreatieve jacht niet volledig afschaft, dan op zijn minst:

• Onafhankelijke veiligheids- en wapeninspecties, niet het interne zelfcontrole-sprookjesuurtje.
• Nultolerantie voor alcohol – ja, ook het „slokje na het werk“.
• Verplichte psychologische en medische controles, want een jachtakte is geen vrijbrief voor realiteitsverlies.
• Verbod op particuliere reservaten zonder externe controle – Europawijd.
• Transparante ongevallenstatistieken, geen mooi gepoetste jaarverslagen.
• Technische keuringsplicht voor wapens, net zoals bij de auto. Jaarlijks, verplicht.

Natuurlijk wordt hiervan nauwelijks iets uitgevoerd. Daarvoor is de jachtlobby politiek te goed verbonden, ook in Zwitserland, waar men zich graag profileert als natuurverbonden „dragers van traditie“, terwijl men zich achter gesloten deuren verzet tegen elke modernisering.

Opnieuw is er een man gedood, omdat de recreatieve jacht al decennialang gelooft dat zij verheven is boven kritiek, controle en modernisering.

Zolang recreatieve jagers hun wapens als speelgoed behandelen, zolang de politiek hen als heilige koeien behandelt en zolang de samenleving zich laat inpakken door de zelfpresentatie van de jacht, zal het blijven knallen. En de jachtlobby – ook de Zwitserse – zal opnieuw zeggen: “Tragisch op zichzelf staand geval.” Als die “op zichzelf staande gevallen” niet zo dodelijk waren, zou je er bijna om moeten lachen.