IJsland: walvisjacht zou binnenkort verboden kunnen worden

Volgens de IJslandse minister van Visserij zou de walvisjacht in IJsland binnen twee jaar verboden kunnen worden vanwege de dalende vraag.

IJslands huidige quotum – dat in 2023 afloopt – staat de jaarlijkse jacht op 217 dwergvinvissen en 209 gewone vinvissen toe, hoewel deze laatste een bedreigde soort is.

Op 4 februari schreef Svandis Svavarsdóttir, de minister van Visserij, in de krant Morgunblaðið:

«Waarom zou IJsland het risico nemen om de walvisjacht voort te zetten, die geen economische winst heeft opgeleverd, om een product te verkopen waar nauwelijks vraag naar is?»

Activisten verwelkomen de verandering

IJsland is een van de weinige landen ter wereld – naast Noorwegen en Japan – die ondanks het internationale verbod van de Verenigde Naties commercieel op walvissen jagen. Toen Japan, de grootste markt voor walvisvlees, in 2019 zijn 30-jarige verbod op commerciële walvisjacht ophief, daalde de rentabiliteit van de IJslandse walvisjacht drastisch.

Dierenbeschermers en klimaatactivisten verwelkomen deze verandering. Vanessa Williams-Grey van de Britse liefdadigheidsorganisatie Whale and Dolphin Conservation zei: «IJslandse walvisvaarders hebben de afgelopen jaren honderden walvissen gedood, ondanks dat de binnenlandse vraag bijna nul is en de belangstelling van toeristen en de Japanse markt afneemt.»

Ze voegde eraan toe: «Het doden van gewone vinvissen, een bedreigde soort en het op één na grootste levende wezen op onze planeet, is niets minder dan ecocide, vooral gezien de belangrijke rol die deze zachtaardige reuzen spelen in de strijd tegen de klimaatverandering.»

Walvissen zijn de sleutel tot het ecosysteem van de oceanen

Walvissen, met name baleinwalvissen en potvissen, slaan koolstof op in hun lichaam en spelen een belangrijke rol bij het vormgeven van het ecosysteem van de oceanen.

Een wetenschappelijke studie uit 2010 toonde aan dat walvissen vóór de industriële walvisjacht jaarlijks 190.000 tot 1,9 miljoen ton koolstof naar de zeebodem lieten zinken, wat overeenkomt met de jaarlijkse uitstoot van 40.000 tot 410.000 auto's.

Walvisjacht op zijn retour

In het kader van de Internationale Walvisvaartcommissie (IWC) van de Verenigde Naties is alleen bestaanswalvisvangst toegestaan, wanneer deze wordt beschouwd als een inheemse activiteit, zoals het geval is in Canada, de Verenigde Staten, Denemarken en Rusland.

IJsland is sinds de oprichting in 1949 lid van de IWC. Sinds het internationale walvisvangstmoratorium van 1986 hebben IJslandse walvisvaarders echter meer dan 1.700 walvissen bejaagd.

In 2018 hebben IJslandse walvisvaarders een blauwe vinvis bejaagd en gedood. Hoewel de huidige quotaperiode, die in 2019 begon en in 2023 eindigt, de legale jacht op meer dan 2.000 walvissen toestond, werd in deze periode slechts één walvis gedood – een dwergvinvis in 2021.

In 2020 heeft IP-Utgerd, een van de twee belangrijkste IJslandse licentiehouders, de walvisvangst volledig gestaakt.