EU-landbouwlobby's: minder vlees eten is noodzakelijk

Europese voedsel- en landbouwlobby's hebben de noodzaak erkend om minder vlees te eten, nadat ze samen met groene groeperingen en andere belanghebbenden een gezamenlijke visie voor de toekomst van de landbouw hebben uitgewerkt.

Het verstrekkende rapport roept op tot een “dringende, ambitieuze en haalbare” verandering in de landbouw- en voedselsystemen en erkent dat Europeanen meer dierlijke eiwitten eten dan wetenschappers aanbevelen. Er wordt vastgesteld dat Europeanen meer dierlijke eiwitten eten dan door wetenschappers wordt aanbevolen. Om de voeding om te schakelen naar plantaardige eiwitten zijn maatregelen nodig zoals betere voorlichting, strengere marketingregels en vrijwillige opkoop van landbouwbedrijven in regio's met intensieve veehouderij.

De belanghebbenden waren het er ook over eens dat de subsidies grondig moeten worden herzien, en riepen op tot een “rechtvaardig overgangsfonds” om boeren te helpen bij het invoeren van duurzame praktijken, evenals gerichte financiële steun voor degenen die deze het hardst nodig hebben.

De voorzitter van de Europese Commissie, Ursula von der Leyen, die het rapport had besteld om de woedende boerenprotesten aan het begin van het jaar te sussen, zei dat de bevindingen zullen worden meegenomen in een geplande visie voor de landbouw, die zij binnen de eerste 100 dagen van haar nieuwe ambtstermijn zal presenteren.

“We hebben hetzelfde doel”, zei von der Leyen. “Alleen als boeren van hun land kunnen leven, zullen ze investeren in duurzamere praktijken. En alleen als we onze klimaat- en milieudoelen samen bereiken, kunnen boeren ook in de toekomst hun levensonderhoud verdienen.”

De veehouderij is een van de grootste drijvende krachten achter de klimaatverandering en de vernietiging van natuurlijke leefgebieden, maar de Europese staats- en regeringsleiders hebben weinig moeite gedaan om het vlees- en zuivelgerichte voedingspatroon om te buigen naar volkorenproducten en plantaardige eiwitbronnen. Het rapport bevat geen streefcijfers voor de vleesproductie, zoals bijvoorbeeld het ruimen van veestapels, maar pleit voor ondersteuning bij het aanpassen van eetgewoonten, zoals gratis schoolmaaltijden, uitgebreidere etikettering en belastingverlagingen voor gezonde en duurzame voedingsmiddelen.

Agustín Reyna, directeur-generaal van de consumentenorganisatie BEUC, zei dat hij had gehoopt dat de aanbevelingen van het rapport over veeteelt en dierenwelzijn moediger zouden zijn, maar prees de algehele visie als goed uitgewerkt en evenwichtig. “Consumenten zijn bereid hun steentje bij te dragen aan de transitie, maar ze hebben hulp nodig”, zei hij.

Copa en Cogeca, de grootste landbouwlobby in Brussel, leken na de publicatie van het rapport de bevindingen over vlees in twijfel te trekken. Ze riepen op tot “snelle en samenhangende maatregelen”, maar vroegen om “waakzaamheid” met betrekking tot de plaats van de veeteelt.

De Europese Raad van Jonge Landbouwers verklaarde dat het rapport niet altijd overeenkomt met hun standpunt, maar prees het resultaat van de dialoog als een welkom contrast met de sfeer tijdens het vorige mandaat en als een solide basis voor toekomstig werk. “We bewegen ons weg van een methode waarbij landbouwers zo hoog mogelijke doelen definiëren om zich daarop te richten, naar daadwerkelijke collectieve en strategische stappen in de transitie”, zei de voorzitter van de vereniging, Peter Meedendorf.

Het eindrapport van de strategische dialoog over de toekomst van de EU-landbouw, opgesteld na zeven maanden onderhandelen, werd vorige week afgerond na 16 uur durende beraadslagingen in Brussel, waarbij twee dozijn belanghebbenden de tekst regel voor regel doornamen om een gezamenlijke visie op te stellen. De opdracht was om voorwaarden te scheppen waaronder landbouw en natuurbehoud hand in hand kunnen gaan.

Peter Strohschneider, die het rapport leidde en in 2021 een vergelijkbaar proces in Duitsland begeleidde, zei: “Om het duidelijk te zeggen: de zaken hebben zich zo ontwikkeld dat de landbouwproductie en haar natuurlijke randvoorwaarden maar al te vaak verstrikt zijn geraakt in een lose-losesituatie.”

De aanbevelingen omvatten een hervorming van de subsidies van het gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB), dat een derde van de totale EU-begroting uitmaakt en geld aan boeren uitkeert op basis van de grootte van hun bedrijf in plaats van hun behoefte aan ondersteuning.