Zürich: wildzwijnenomheining gepland in Elgg

Jachthonden die worden ingezet bij de jacht op zwijnen moeten daarvoor voortaan zijn opgeleid.

Zo schrijft de wetgeving het sinds 2015 voor. In Duitsland en Oostenrijk geldt deze regeling al langer; in speciale opleidingsomheiningen kunnen jagers met hun dieren oefenen. Dat moet nu ook in Zwitserland mogelijk worden – om precies te zijn: in 8353 Elgg Heurüti

Daar moeten alle voorwaarden kloppen, zegt Urs Philipp, hoofd van de kantonale visserij- en jachtadministratie, op 6 oktober 2017 tegen de Landbote. Men had in verschillende kantons naar locaties gezocht, maar nergens pasten de verkeerstechnische ligging, de topografie en de eigendomsverhoudingen zo goed als in Elgg.

Het everzwijn-Guantanamo

Het project voorziet in een ongeveer 6,4 hectare groot gehegen met wilde zwijnen in het bos, dat is onderverdeeld in vier zones. Verantwoordelijk voor de dieren zijn speciaal opgeleide gattermeisters. «Ze moeten de wilde zwijnen heel goed kennen, de dieren zouden praktisch uit hun hand moeten eten», zegt Philipp. Alleen zo kan men garanderen dat de dieren bij ziekte kunnen worden gevangen en dat er geen vluchtreacties ontstaan. Het contact met de mens zal dagelijks plaatsvinden via voeren, hekcontrole en training.

Volgens Philipp is het gewenningsgatter al langer in de planning. «Er zijn heel veel instanties bij betrokken», zegt Philipp. Het project ligt momenteel ter consultatie bij verschillende kantonale instanties. Omdat het gebied in Elgg buiten de bouwzone ligt, moet ook het kanton zijn toestemming geven. De belangrijkste gesprekspartner is echter de gemeente Elgg, eigenaar van het terrein. «Als zij niet akkoord gaat, gebeurt er helemaal niets.»

Gemeente houdt het laatste woord

Er zijn twee aspecten die getoetst moeten worden, zegt burgemeester Christoph Ziegler: «Enerzijds bekijken we het project natuurlijk bouwrechtelijk, en anderzijds onderzoeken we de gevolgen voor de buren en het milieu.» Een in opdracht gegeven geluidsrapport heeft positieve resultaten opgeleverd: niemand zal worden gestoord. «Het gebied is behoorlijk afgelegen», zegt Ziegler. Ook vanuit de bevolking zijn er tot nu toe geen negatieve reacties binnengekomen. Volgens het concept moet het kanton de omwonenden bij voorrang informeren.

Zodra het kanton zijn vergunningen heeft verleend, wordt het project besproken in de gemeenteraad van Elgg. «Wij behouden ons het recht voor de randvoorwaarden vast te leggen», zegt Ziegler. Mocht de exploitatie te lawaaierig zijn, dan zou men eventueel de openingstijden of het aantal trainingssessies kunnen beperken. «We hebben een zekere speelruimte.» Ook de verkeerssituatie in Heurüti – het gehucht ligt ongeveer twee kilometer van het dorp Elgg – zal men in de gaten houden. De exploitatievergunning wordt ten slotte verleend door de veterinaire dienst.

De kosten van het project staan nog niet definitief vast, zegt Philipp. Het duurste onderdeel wordt waarschijnlijk de omheining van het terrein; hij rekent op 150 000 tot 200 000 frank. De Jagdverwalterkonferenz (conferentie van jachtbeheerders) heeft een bijdrage van 120 000 frank toegezegd. Voor Zürich mogen er geen kosten overblijven. Omdat het om een nationaal project gaat, zullen naar verwachting ook andere kantons deelnemen.

Vijf tot tien omheiningsmeesters

Voor de verzorging van de installatie zal landbouwer Jonas Küpfer verantwoordelijk zijn, wiens hoeve in Heurüti aan het gebied grenst.

Hij is zelf recreatieve jager en heeft de benodigde opleidingen afgerond. Op de hoeve zijn parkeerplaatsen en een toilet beschikbaar. De definitieve beslissing wordt waarschijnlijk nog vóór het einde van het jaar genomen, zegt Philipp. Tot de start van de installatie volgend jaar is er echter nog veel werk te doen.

Dierenwelzijn versus recreatieve jagers

Vanuit het oogpunt van dierenwelzijn is het werken in de wildzwijnenomheining en in holenoefenfaciliteiten (Schliefenanlagen) duidelijk af te wijzen. Het gaat om een opleidingsmethode op levende, handtamme dieren die uit het wild of uit dierentuinen zijn gehaald, hun leven in een omheining slijten en na gebruik of ongeschiktheid worden gedood.

Dieren in dergelijke installaties beleven bij elke training opnieuw doodsangst en stress. Wat men in dit verband onder «diervriendelijke verzorging en dierenwelzijn» verstaat, wil men zich liever niet voorstellen.  Naast het risico om door een zich verwerend zwijn gewond te raken, bestaat er bij wildzwijnenjachten en trainingen in de wildzwijnenomheining ook een niet te verwaarlozen gevaar dat honden daarbij besmet raken met het dodelijke virus van de ziekte van Aujeszky (pseudohondsdolheid). In 2016 waren er in Duitsland nieuwe gevallen van deze epidemie. Wildzwijnenomheiningen trekken eigenlijk alleen ergernis en problemen aan.

De praktijk heeft aangetoond dat er telkens weer zeer ernstige verwondingen bij dieren optreden tijdens het werk in de omheining – net als bij de holtetrainingsinstallaties met vossen – of uiterlijk tijdens de jacht.

De verantwoordelijken van de gemeente Elgg zouden er goed aan doen zich eens echt te laten informeren door deskundigen zoals wildbiologen en niet door de recreatieve jagers. In het bijzonder ook over de vossen. Overal waar vossen intensief bejaagd worden, zijn er ook de meeste problemen met overbevolking, ziekten, schade enzovoort. Alleen omdat recreatieve jagers iets beweren, wil dat nog lang niet zeggen dat het ook waar is of op wetenschappelijke feiten berust. Nergens wordt zoveel gelogen, gesjoemeld, getrukeerd, toegedekt, gemanipuleerd enzovoort als bij de recreatieve jagers.

Wij hebben waargenomen dat vossenmoeders op plekken waar op de dieren wordt gejaagd, meer jongen ter wereld brengen. Met een afschot kan men weliswaar plaatselijk even verlichting creëren, maar binnen korte tijd worden de vrijgekomen territoria weer ingenomen. De natuur reguleert dit zelf.

– wildbeheerder Fabian Kern stad Zürich

Bij een nauwkeurige analyse blijkt dat de meerderheid van de recreatieve jagers alleen een pervers en bloedig tijdverdrijf wil botvieren ten koste van het dierenwelzijn en van de gemeenschap. Daar veranderen ook titels als “leider van een kantonaal bestuur voor visserij en jacht”, “conferentie van jacht- en visserijbeheerders” of “deskundigengroep” niets aan. Deze recreatieve jagers proberen alleen te behouden en te bevorderen waar zij en hun soortgenoten het beste in zijn: wilde dieren terroriseren.

In tegenstelling tot de bewering van Urs Philipp, hoofd van het kantonale bestuur voor visserij en jacht in het kanton Zürich (“Men heeft overlegd met lokale dierenwelzijnsorganisaties en heeft al een dierenarts voor het bestand gevonden”), steunt de Zürcher Tierschutz de installatie ook niet!

De  Zürcher Tierschutz wijst de installatie af, omdat het 1. Stress en verwondingsgevaar betekent voor wilde zwijnen en honden, en 2. omdat de dierenbescherming de benadering van dergelijke installaties in principe verkeerd vindt: de dierenbescherming is ervan overtuigd dat drijfjachten en bewegingsjachten door de vele misschoten aanzienlijk meer dierenleed veroorzaken dan gerichte afschoten vanuit de hoogzit, 3. dergelijke installaties in de nabije buitenland beschikbaar zijn.

Ook de fakenews-specialist en recreatieve jager Simon Meier van de vereniging Wildtier Schweiz lobbyt notoir met onwaarheden. Het tegendeel van wat hij in het openbaar beweert, zou in dit geval juist zijn: “Zelfs de Zwitserse Dierenbescherming is ervoor dat jachthonden om redenen van dierenwelzijn op wilde zwijnen worden opgeleid.” Fout!

Veel van deze recreatieve jagers hebben evenveel kennis van wildbiologie, dierenwelzijn, ethiek, ecologie enzovoort als een leerling van het speciaal onderwijs bij zijn schooldiploma.

Wat vroeger in het kanton Genève ook honderden recreatieve jagers slecht deden, wordt tegenwoordig veel beter gedaan door 3 voltijdse banen met een dozijn wildbeheerders.

Everzwijnen reguleren hun populatie zelf – althans wanneer ze in intacte familiegroepen rondtrekken.

Voor de explosieve toename van de wilde zwijnen zijn de recreatieve jagers zelf verantwoordelijk. De hoofdoorzaak van een zogenaamde overpopulatie en schade ligt altijd ook bij verkeerde bejaging, zoals het afschieten van de leidende zeug door recreatieve jagers. De recreatieve jagers hebben in het kanton Zürich al genoeg problemen veroorzaakt en nog geen enkel probleem opgelost!

De Zwitserse Dierenbescherming (STS) heeft onlangs een standpuntnota gepubliceerd over wat men moet vinden van de opleiding en inzet van jachthonden in Zwitserland . Namelijk helemaal niets (behalve het naspeuren van gewond wild).

Bij de confrontatie met honden in de omheining zijn de everzwijnen volgens een studie even sterk gestrest als wanneer ze gedwongen van hun roedel of van het moederdier gescheiden zouden worden. Deze belasting wordt hen steeds opnieuw opgelegd. Bovendien zijn ongelukken niet volledig te vermijden – de honden lopen dan groot gevaar niet slechts met een schram weg te komen, maar (dodelijk) gewond te raken! Het Bundesamt für Umwelt BAFU schrijft dan ook voor dat er op elke trainingsdag een dierenarts en «eerstehulpmateriaal» aanwezig zijn!

Achtergrondinformatie over de studie: Onderzoek naar de stressbelasting van everzwijnen bij de africhting van honden voor gedragsaanpassing in de everzwijnenomheining.

De in het werk meermaals genoemde prof. dr. Hans Wunderlich, die ook de omheining in Zehdenick begeleidt, is jager, jachthondenfokker en was tot voor kort slechts! dierenwelzijnsfunctionaris van de Jagdgebrauchshundeverband. Hij is een stellig voorstander van de africhting van jachthonden op levende dieren (eend, vos enzovoort) en werd later, mede vanwege dit werk, zelfs op oneervolle wijze uit de jagersvereniging gezet.

Dr. Ralf Erler, de auteur van het proefschrift over de africhting van jachthonden in de everzwijnenomheining, is dierenarts in de praktijk van deze prof. dr. Hans Wunderlich. Een schelm die er kwaad van denkt. Het verbaast dan ook niet dat het proefschrift in het voordeel van de everzwijnomheiningen uitviel en dat deze opleidingsmethode vanuit dierenwelzijnsoogpunt een oppervlakkige “onbedenkelijkheid” werd toegekend.

Het Instituut voor Wildonderzoek van de Tiho Hannover werd en wordt mede door jagers geleid. Prof. dr. Klaus Pohlmeyer, die het instituut tot mei 2008 leidde, was tegelijkertijd voormalig voorzitter van de jagersvereniging van Nedersaksen.

Het “wetenschappelijke onderzoek” werd dus door recreatieve jagers voor recreatieve jagers uitgevoerd en is verre van een onafhankelijke en professionele studie.

Daarin is het kanton Genève met zijn moderne wildbeheer met wildbeheerders decennia verder.Daar zijn geen drijfjachten en drukjachten met blaffende jachthonden nodig, hoewel er altijd veel wilde dieren uit de omliggende gebieden naar het kanton Genève vluchten en blijven wanneer in Frankrijk of het kanton Vaud drijfjachten worden gehouden, vergelijkbaar met het kanton Zürich. De bevolking van Genève zou een everzwijnomheining in het kanton nooit goedkeuren.

IG Wild beim Wild heeft onlangs een uitgebreid artikel “Everzwijnomheining, nee bedankt” over dit dierenmishandelende onderwerp gepubliceerd en zal het project in Elgg bestrijden.

De dubieuze recreatieve jagers kunnen hun jachthonden net zo goed, zoals gewoonlijk, in het nabije buitenland laten africhten.

Uit ervaringen in Duitsland (waar verspreid over het hele land minstens 19 omheiningen bestaan) weet men bovendien dat ook met everzwijnomheiningen noch de landbouw“schade” noch de populatie everzwijnen duurzaam in de gewenste mate kan worden teruggebracht. Tot op heden bestaat er ook geen wetenschappelijk bewijs dat het doel van “regulering” (beter) bereikt zou kunnen worden door everzwijnen met honden te bejagen – ook al wordt dit door jachtverenigingen en overheden steeds weer graag beweerd! Het is helemaal niet nodig om everzwijnen gericht te jagen met honden die abnormaal gedrag vertonen en wier gedrag door de africhting nog wordt versterkt.

Everzwijnomheiningen bevorderen dierenmishandelende en barbaarse drijf- en drukjachten en daarmee een erbarmelijke vleeskwaliteit, dierenmishandeling, misbruik van honden enzovoort.

De daden van de recreatieve jagers in de everzwijnomheining en tijdens de jacht staan lijnrecht tegenover de Zwitserse dierenwelzijnswetgeving, bijvoorbeeld art. 26 en art. 4.

Een wildzwijn-Guantanamo is een uitstekende manier om de reputatie van een gemeente te ruïneren. Een goed leerzaam voorbeeld is momenteel de gemeente Hefenhofen in het kanton Thurgau. Wie tegenwoordig de naam Hefenhofen hoort, denkt onvermijdelijk aan dierenbeulen, dierenmishandeling en het falen van gemeente, kanton en veterinaire dienst.

Het project wildzwijn-Guantanamo in Elgg past totaal niet in het landschap, zeker gezien het feit dat in de nabije toekomst in het kanton Zürich over het volksinitiatief «Wildbeheerders in plaats van jagers» wordt gestemd.

Het beste is dat de inwoners van Elgg bezwaar aantekenen tegen dit project, mocht het kanton er überhaupt mee instemmen. In gemeentelijke landschapsbeschermingszones zijn alleen installaties en bouwwerken toegestaan die voor de bedrijfsvoering noodzakelijk zijn en dienen voor het beheer.

Jachtpassie is echter geen maatschappelijke opdracht of recht en kan dat ook niet zijn.