Oorlogsverklaring tegen nieuwe uitroeiing van de wolf

De Bondsoverheid zou de soort als bejaagbaar moeten indelen.

Deze week heeft een meerderheid van de bevoegde commissie van de Nationalrat de motie gesteund (Wild beim Wild berichtte). Silva Semadeni, voorzitter van de milieuorganisatie «Pro Natura», spreekt van een «uitroeiingsmotie», schrijft de NZZ am Sonntag.

Pro Natura-voorzitter Semadeni hoopt weliswaar dat het initiatief in het parlement wordt afgewezen. Maar mochten de kamers «instemmen met de nieuwe uitroeiing van deze inheemse soort, dan komt er zeker een referendum en een volksstemming over de wolf», aldus de Graubündense SP-Nationalrätin. Ze wijst erop dat de Bondsoverheid momenteel werkt aan een wetsvoorstel dat een betere regulering van de wolvenpopulatie mogelijk maakt en het legale afschot verder vergemakkelijkt wanneer een wolf veel schade aanricht of zijn schuwheid voor nederzettingen en mensen verliest. «De Walliser motie schaadt zelfs de wolvengeen tegenstanders», zegt Semadeni, «komt ze door het parlement, dan duurt het tot aan een volksstemming veel langer voordat we een oplossing hebben.»

Probleemwolf trekt weg

Als belangrijkste probleem gelden voor wolvengeen tegenstanders de aanvallen op landbouwhuisdieren. Hoeveel schapen in een bepaald gebied worden gedood, hangt echter van veel factoren af, zegt Ralph Manz van het kenniscentrum voor roofdieren, KORA: «Bijvoorbeeld van op hoeveel alpenweiden de schaapskudden worden beschermd door kuddebeschermingshonden en herders, of de bescherming ook op de voorjaars- en herfstweiden wordt toegepast, en vooral van de beschikbaarheid van de belangrijkste voedselbron, dus de dichtheid van het hoefwild.» Bovendien kan één enkele wolf in een onbeschermde kudde grote schade aanrichten en tot 70 dieren per jaar doden, aldus Manz. Het aantal aanvallen op landbouwhuisdieren schommelt daarom sterk. Dat blijkt uit de nieuwste gegevens die bij KORA worden verzameld. Vorig jaar hebben wolven in Zwitserland 336 landbouwhuisdieren gedood: 317 schapen, 18 geiten en één rund. Dat is het op een na hoogste aantal sinds in 1998 voor het eerst weer een wolf binnenkwam, 150 aanvallen meer dan het jaar ervoor. Opvallend is de verdeling: 174 aanvallen vonden plaats in Wallis, 38 in Ticino en 54 in het kanton Uri. In Uri zijn de aanvallen voor het overgrote deel waarschijnlijk toe te schrijven aan één enkel dier, wolf M 58. Die werd weliswaar vrijgegeven voor afschot, maar liet zich binnen de daarvoor toegestane termijn niet vangen en is intussen blijkbaar naar Oostenrijk weggetrokken.

Opmerkelijk is ook dat de Calanda-roedel in Graubünden, waartoe vorig jaar tot tien wolven behoorden, de afgelopen vijf jaar slechts 37 landbouwhuisdieren op zijn geweten heeft – terwijl er in zijn territorium zo'n 1’500 schapen worden gehouden. Manz verklaart dit door de goed ingeburgerde Kuddebescherming in deze regio.

blaffende waakhonden

Silva Semadeni zet tegenover de statistiek van door wolven gedode dieren een ander getal: volgens een studie sterven in de bergen jaarlijks zo'n 4’000 schapen aan ziektes, storten ze af of vallen ze ten prooi aan noodweer, zegt ze, niet in de laatste plaats door gebrekkige begeleiding: «Daarmee vergeleken vallen de 300 gedode dieren mee.»

Veel hoger is daarentegen het uitvalpercentage bij de wolven. In de afgelopen twee jaar zijn in Zwitserland 28 dieren genetisch geïdentificeerd en zijn twee roedels en één paartje aangetoond. Samen met rondzwervende eenlingen wordt de populatie geschat op iets meer dan 30 dieren. Maar de Zwitserse wolven leven gevaarlijk: van de sinds 1998 aangetoonde 62 mannetjes en 18 vrouwtjes zijn tot nu toe minstens 19 een onnatuurlijke dood gestorven.

De Walliser SVP-Nationalrat Franz Ruppen vindt dat uiteraard niet genoeg. Hij heeft zich in de commissie sterk gemaakt voor het Walliser initiatief. De schade aan landbouwhuisdieren zou te hoog zijn, kuddebeschermingshonden zouden met hun geblaf toeristen bedreigen en verjagen. En omdat het door de «onevenredige eisen van de kuddebescherming» niet meer aantrekkelijk zou zijn om schapen te houden, dreigen in de toekomst hele alpenweiden te verbossen. Ruppen wil van de wolf af: «Voor de wolf is bij ons geen plaats», zegt hij, «onze voorouders hebben hem uitgeroeid toen Zwitserland nog veel dunner bevolkt was.»

Gerelateerde dossiers en bijdragen:

• Dossier: De wolf in Europa
• Dossier: Kuddebescherming in Zwitserland
• Dossier: Jagerslobby Zwitserland
• Dossier: Jachtwetten en controle
• Dossier: jachtmythes
• Actief worden