Chasseral: geheime contracten tussen windenergiepromotor en gemeenten

Na meer dan 13 jaar zijn, onder druk van de vereniging Mont Sujet Libre, de strikt vertrouwelijke contracten tussen het Fribourgse energiebedrijf Groupe E en de gemeenten op het Berner Plateau de Diesse openbaar gemaakt.

Al 13 jaar is de gemeente Plateau de Diesse in de Berner Jura, aan de Chasseral, verplicht om haar bevolking een windpark schmakelijk te maken, en daarvoor krijgt zij geld van het Fribourgse energiebedrijf 'Groupe E'.

Er mag worden aangenomen dat in tal van andere Zwitserse gemeenten geheime overeenkomsten zijn gesloten tussen de energiebedrijven en de gemeenteraden: geld in ruil voor het maken van stemming voor windenergie. Hiermee worden de burgers van ons land misleid.

De vereniging Mont Sujet Libre is lid van het kantonnale verbond Freie Landschaft Bern-Jura-Neuenburg. Zij staat kritisch tegenover het windpark op de Mont Sujet (in het Duits Spitzberg), de blootgestelde eerste Juraketen tussen de Chasseral en het Bielermeer. Lange tijd wilde het kanton Bern geen windpark op de Mont Sujet. Verrassend genoeg, en na een verstoorde belangenafweging door de kantonnale Directie voor Binnenlandse Zaken en Justitie (DIJ), nam het kanton het windpark alsnog op in zijn richtplan, door een besluit van regeringsraadslid Evi Allemann. Dankzij de transparantiewet kon de vereniging deze uiterst gevoelige documenten bemachtigen. Meer over milieu- en natuurbescherming.

Nu blijkt: alles was in scène gezet door de promotor van de windenergie. De vroegere gemeenten Lamboing en Diesse ondertekenden 13 jaar geleden een strikt vertrouwelijk contract met Groupe E. Na de fusie van de gemeenten van het Plateau de Diesse nam de nieuwe gemeente de door de vroegere autoriteiten ondertekende overeenkomsten over het windparkproject over. Deze contracten, die als «strikt vertrouwelijk» worden bestempeld, zijn voor de gemeente tot op vandaag bindend en ze heeft zich ertoe verplicht de inhoud niet aan derden bekend te maken, ook niet aan de gemeenteraad. Deze overeenkomsten hebben echter aanzienlijke gevolgen, met name wat betreft de transparantie en de informatievoorziening aan de bevolking.

Een gemeente onder invloed

Met het overnemen van deze overeenkomsten heeft de gemeente Plateau de Diesse zich ertoe verplicht «haar politieke gewicht bij de lokale, regionale en kantonnale autoriteiten in te zetten om de harmonieuze ontwikkeling van de projecten van de partners te bevorderen». In gewone taal betekent dit dat de gemeente zich ertoe verbindt, onder de strengste geheimhouding, te lobbyen voor het windpark, zonder de gemeenteraad te informeren of erbij te betrekken. Tot deze toezeggingen behoort ook de verplichting om ­e steun van de betrokken bevolking te bevorderen». Het is dan ook begrijpelijk waarom de gemeente het project al jarenlang actief promoot. De raadgevende stemming van juni 2015, waarbij de bevolking van de gemeente het project aannam, berust dus op een duidelijke misvatting.

Ernstig belangenconflict

Nog zorgwekkender is dat de gemeente in deze kwestie een dubbele rol speelt: ze is zowel de ondertekenaar van een overeenkomst die haar verplicht het project te steunen, als de instantie die verantwoordelijk is voor het beoordelen van het dossier en het beslissen over het voorlopig advies voor het bestemmingsplan en de bouwvergunning. Dit belangenconflict tast de objectiviteit en onafhankelijkheid aan die nodig zijn voor een onpartijdige beoordeling van het project, en maakt toekomstige besluiten juridisch aanvechtbaar.

Een financiële kwestie

Als tegenprestatie voor haar steun aan Groupe E Greenwatt ontvangt de gemeente een financiële vergoeding. De documenten die de vereniging Mont Sujet Libre heeft ontvangen, zijn op dit punt echter geschoond, waardoor de exacte bedragen niet bekend zijn. De economische realiteit achter het officiële discours over hernieuwbare energie is genadeloos: de bouw van windparken is een uiterst lucratieve zaak, maar alleen voor de projectontwikkelaar. 60% van de investeringskosten wordt gesubsidieerd met overheidsgeld, terwijl de investeerder slechts 40% van het project financiert en toch de enige eigenaar van de installaties wordt. De gemeenten ontvangen slechts een minimaal bedrag, dat niet volstaat om het verlies aan aantrekkelijkheid en de hinder voor de bewoners te compenseren. Uiteindelijk dreigt het windpark voor de gemeente een financieel eigen doelpunt te worden. De windlobby vaart er wel bij.

Verdere artikelen

• Wilde dieren in Zwitserland zijn met plastic vervuild
• Milieueffecten van windturbines: de gevaren van PFAS voor wilde dieren
• Studie over de invloed van windturbines op het weer
• Offshore-windparken kunnen aanzienlijke risico's veroorzaken voor het ecosysteem, de economie en de menselijke gezondheid
• De gevolgen van windparken voor de bodemvochtigheid en het lokale klimaat
• Windturbines veroorzaken precies wat ze zouden moeten voorkomen
• Zonnepaneelafval: het afvalprobleem
• De gevolgen van windturbines voor wilde dieren en het debat over schone energie
• «Voor Zwitserland volstaan twee nieuwe grote kerncentrales»
• Windenergie en mariene fauna: geen harmonieuze coëxistentie
• Schandalige geheime overeenkomsten tussen windenergiepromotor en Berner gemeenten