Klimaatverandering: De lente begint te vroeg voor reeën

Door de klimaatverandering lopen planten eerder uit. Voor hobbytuiniers is dat mooi, voor reeën veel minder. Want wanneer de reekalfjes ter wereld komen, is het seizoen van de malse jonge planten, die zo goed zijn voor de kleintjes, steeds vaker al voorbij.

Wilde dieren krijgen hun jongen op het moment waarop de omgevingsomstandigheden het meest gunstig zijn voor een succesvolle voortplanting.

Botanie en zoölogie lopen uit de pas

Reekalfjes worden daarom aan het begin van het groeiseizoen geboren. Als dat seizoen tegenwoordig voor de gebruikelijke geboortedata van de reeën begint, zoeken de zogende reegeiten tevergeefs naar de goed verteerbare jonge planten die hun melk zo gezond maken.

Want de periode met het optimale voedselaanbod en de zettijd van de reeën overlappen elkaar steeds minder vaak, zoals blijkt uit een studie onder leiding van Kurt Bollmann, wildbioloog bij het Eidgenössische Forschungsanstalt für Wald, Schnee und Landschaft WSL (Zwitsers federaal onderzoeksinstituut voor bos, sneeuw en landschap). Terwijl de synchronie tussen vegetatie en reegeboorten in hogere gebieden nog optimaal is, lopen botanie en zoölogie in de laaggelegen gebieden uit de pas.

Het daglicht is de oorzaak

Het onderzoeksteam van de WSL heeft gegevens van de afgelopen 45 jaar vergeleken. In die periode is het begin van het groeiseizoen met 20 dagen en de eerste hooisnede met 14 dagen naar voren verschoven. De reeën konden daar op geen stukken na in meekomen: hun werptijden verschoven in al die jaren slechts met drie dagen naar voren. Over alle hoogtes heen veranderden de werptijden dus zeven respectievelijk vijf keer langzamer dan de vegetatie.

“Een reden voor de trage aanpassing van de werptijd is dat de voortplanting van het ree wordt gestuurd door de verhouding tussen dag en nacht. Die verandert niet door de Klimaatverandering”, legt de onderzoeksgroep uit in een mededeling van afgelopen weekend. Klimaatverandering is een van de grootste bedreigingen voor de Biodiversiteit.

Trekken reeën naar grotere hoogte?

De situatie is nog niet dramatisch. “Dankzij het relatief kleinschalige en mozaïekachtige beheer van de verschillende landbouwgewassen, die op verschillende momenten groeien, vindt het ree ook na de optimale omstandigheden in het grasland nog genoeg voedsel”, zegt Bollmann. Het is echter mogelijk dat reeën in de toekomst in het Zwitserse Middenland zeldzamer worden en heuvel- en berggebieden sterker gaan bevolken, omdat de vegetatie daar later op gang komt en dus beter aansluit bij de werptijden.

Het eerdere begin van het groeiseizoen verandert het voedselaanbod voor reeën tijdens de werptijd. Ze zouden vaker kunnen uitwijken naar hogere gebieden. Foto: Josef Senn, WSL

Of het verschil tussen werptijd en ontwikkeling van het grasland uiteindelijk gevolgen heeft voor de populatie, hangt niet alleen af van het beheer van de andere landbouwgewassen, maar ook van het weer in de winter en tijdens de opfokperiode. De onderzoekers raden daarom aan de sinds 1971 uitgevoerde monitoring van reekalfjes met oormerken voort te zetten en in de lagere gebieden uit te breiden: “Zo kunnen veranderingen in de reeënpopulatie tijdig worden vastgesteld en kan het Wildbeheer daarop worden aangepast”, zegt Rehnus, eerste auteur van de studie.