Zimbabwe: dierenbeschermers veroordelen export van olifanten

Slechts enkele weken na een besluit van de wereldconferentie over soortenbescherming (CITES) voor een handelsverbod heeft de regering van Zimbabwe in een nacht-en-ontzienactie 32 jonge olifanten naar dierentuinen en pretparken in China gevlogen.

Jonge olifanten met geweld uit hun kuddes gerukt

De dieren waren al in februari met geweld uit hun kuddes in het Hwange National Park in Zimbabwe weggevangen en werden op 24 oktober in de middag in containers van een vliegtuig van Saudia Cargo geladen. «Jonge olifanten die uit hun kuddes worden gerukt, zijn de rest van hun leven ernstig getraumatiseerd. Het vangen van en de handel in wilde olifanten voor amusementsdoeleinden is volstrekt onaanvaardbaar en moet eindelijk een einde nemen», aldus Daniela Freyer van Pro Wildlife.

Zimbabwe heeft sinds 2012 minstens 140 babyolifanten aan China verkocht, sommige zijn al tijdens het transport of kort na aankomst gestorven. Het CITES-handelsverbod, waarvoor Pro Wildlife zich had ingezet, treedt pas op 27 november officieel in werking. Het bepaalt dat wilde Afrikaanse olifanten, onder meer uit Zimbabwe, alleen nog mogen worden uitgevoerd voor soortenbeschermingsmaatregelen in hun natuurlijke leefomgeving mogen worden uitgevoerd, maar niet meer naar dierentuinen en circussen. Kennelijk wilde Zimbabwe de inwerkingtreding voor zijn. De dieren werden maandenlang buiten het zicht van het publiek gehouden en streng bewaakt; dierenbeschermers en journalisten kregen geen toegang. Ook lopende rechtszaken tegen de uitvoer werden door de autocratische regering van Zimbabwe genegeerd. Op woensdag vond de verlading plaats, ondanks protesten uit Zimbabwe en de rest van de wereld. Vijf andere dieren die voor de export waren bestemd, waren vanwege hun slechte gezondheidstoestand niet transporteerbaar.

Olifanten gedijen niet in gevangenschap

«Olifanten gedijen slecht in gevangenschap, er worden nauwelijks jongen geboren en de sterfte is hoog. Daarom blijven sommige dierentuinen en pretparken geïnteresseerd in nieuwe aanvoer van jonge dieren uit de vrije natuur", aldus Freyer. Olifanten zijn zeer intelligent en sociaal; in de natuur draait hun hele leven om de cohesie van de kudde. In gevangenschap is de levensverwachting korter, het geboortecijfer lager en lijden veel dieren aan ziekten en gedragsstoornissen als gevolg van de huisvesting. Om ze gedwee te maken, worden de sterke dieren doorgaans met geweld gebroken en, vooral in Azië, getraind voor vernederende kunstjes en voorstellingen.

De voormalige milieuminister van Zimbabwe verklaarde publiekelijk dat het land olifanten zou verkopen aan iedereen die ze wil hebben. De prijs per dier ligt rond de 30’000 euro. Zimbabwe verkeert in een acute politieke en economische crisis. De EU handhaaft vanwege mensenrechtenschendingen, repressie en beperking van de vrijheid van meningsuiting sancties tegen een lijst van personen in Zimbabwe.