Waldrapibis broedt weer in Duitsland

Wilde haren, maar met houding – de waldrapibis heeft iets van een begaafde concertpianist die de hele nacht heeft doorgespeeld.

Hij blijft beleefd: ontmoeten twee waldrapibissen elkaar, dan leggen ze allebei hun kop in de nek en buigen ze. Daarbij laten ze een schor «ChruuChruuChruuChruu» horen uit onbevederde, roodgekleurde kelen. De tot 15 centimeter lange snavel is uiterst gevoelig: erin bevinden zich tastorganen die in de aarde wormen en co. opsporen. 400 jaar geleden was de waldrapibis, ook wel kuifibis genoemd, in heel Europa uitgeroeid – maar nu keert hij terug. In het kader van een Europees LIFE-gemeenschapsproject moeten broedkolonies van deze trekvogelsoort, die op de rode lijst van de IUCN als bedreigd staat vermeld, worden gevestigd in Duitsland, Oostenrijk, Italië en Zwitserland.

Om zich als wilde cultuurvolger bij ons thuis te voelen, moet de waldrapibis zijn oude gedrag – namelijk het wegtrekken in de winter – eerst weer aanleren. Vindt de jonge waldrapibis in zijn eerste levensjaar niet de trekroute naar zijn winterkwartier in Toscane, dan sluit het leervenster zich en zal hij het nooit voor elkaar krijgen om op eigen benen te staan.

Professor Dr. Klaus Hackländer, voorzitter van de raad van bestuur van de Deutsche Wildtier Stiftung

Om de vlucht van elke afzonderlijke Geronticus eremita nauwkeurig te kunnen volgen, dragen de waldrapibissen tijdens de vlucht kleine rugzakzenders. «Wij ondersteunen het zenderen en hopen bij elke vogel dat alles goed gaat«, zegt professor Hackländer.

Elektriciteitsleidingen kunnen de dood van een vogel betekenen, maar ook slechte weersomstandigheden of illegale afschot boven een Middellandse Zeeland, wat nog steeds voorkomt! Partner van de Deutsche Wildtier Stiftung is de dierentuin Schönbrunn in Wenen en het Oostenrijkse Waldrappteam. «Hier is inmiddels de elfde kuikengeneratie met de hand opgefokt en later in het wild uitgezet», aldus Hackländer. Maar inmiddels zijn er in het kader van het project ook al wild levende heremietibissen die broeden in broedgebieden in Beieren, Salzburg en Baden-Württemberg. Dit jaar ziet het er goed uit. Zo zijn in de nissen van de kasteelmuur in Burghausen 16 kuikens uit vijf nesten gekomen. Ondertussen wordt in Überlingen aan de Bodensee in drie nesten nog op de eieren gebroed. Maar ook daar zullen binnenkort de eerste kuikens uitkomen. «Als ze gezond zijn, zijn we ons doel om de wonderbaarlijke heremietibis te vestigen weer een stap dichter genaderd», aldus Hackländer.