Hobbyjacht-politiek in Italië op glad ijs

Voor de lezers betekent dit: we staan voor een kritieke fase, niet alleen in Italië, maar ook in Midden-Europa, waarin jachtkritische stemmen niet langer slechts een minderheid vormen.

Deze bijdrage laat zien wat de enquêteresultaten betekenen, hoe de hobbyjacht-lobby zich positioneert en waarom politiek en samenleving nu moeten handelen.

Wat zeggen de cijfers?

Volgens de twee opdracht gegeven opinieonderzoeksinstituten werden de volgende kernuitspraken vastgesteld:

• Risico's voor de veiligheid: bij de enquête van Ipsos gaf 85 % van de respondenten aan dat zij de jacht zien als verbonden met „aanzienlijke risico's voor de veiligheid". Het Istituto Piepoli bevestigde met 71 % een vergelijkbare waarde.
• Ethische afwijzing: volgens Ipsos vindt 78 % de jacht ethisch onaanvaardbaar, vanwege het „lijden van de dieren". Piepoli stelde de waarde zelfs op 94 %, die de jacht willen afschaffen, sterk willen beperken of in elk geval niet verder willen uitbreiden.
• Bedreiging van de biodiversiteit: tussen 68 en 69 % van de respondenten beschouwt de hobbyjacht als een bedreiging voor de soortenrijkdom.
• Wetshervorming onder druk: over het geplande wetsvoorstel „DDL 1552" tot hervorming van het jachtrecht verklaarde 61 % van de respondenten ertegen te zijn (Ipsos). Bij Piepoli was het nog maar 24 % die ermee instemde. Bovendien verklaarde 77 % van hen bereid te zijn een petitie te ondertekenen om de jacht af te schaffen of te beperken.

Deze resultaten zijn niet alleen interessant, ze zijn alarmerend voor een jachtpraktijk die tot nu toe op grote maatschappelijke steun kon rekenen.

• Sondaggio Piepoli
• Sondaggio Ipsos

Waarom is dit relevant – ook voor Duitsland en Zwitserland?

1. Maatschappelijke verandering
   Dat een duidelijke meerderheid in Italië tegen de jacht is, wijst op een bredere Europese trend: dieren- en natuurbeschermingsbelangen dringen sterker door in de publieke perceptie. Wanneer de jachtlobby haar narratieve basis verliest, verschuift het machtsevenwicht, ook hier te lande.
2. Wetgevend precedent
   Het genoemde wetsvoorstel DDL 1552 beoogt een uitbreiding van de rechten van hobbyjagers, bijvoorbeeld op het gebied van afschot of gebruik door particulieren. Dat deze stap op brede afwijzing stuit, toont aan: politici mogen niet langer ongeremd inzetten op uitbreiding van de jacht. In Duitsland en Zwitserland zouden vergelijkbare hervormingen kunnen worden aangezwengeld; zonder zorgvuldige legitimatie dreigt een tegenslag.
3. Spanningsveld soorten-, dieren- en natuurbescherming
   Wanneer bijna 70% van de ondervraagden de jacht als een bedreiging voor de biodiversiteit beschouwt, moet het jachtbeleid zich afvragen: wie dient het eigenlijk? De hobbyjagers of de natuurbescherming? Deze benadering bevat explosief materiaal voor discussies, van wolven- en wildzwijnenbeleid tot reviergroottes en afschotquota.

Wat verloopt in de praktijk problematisch?

• Jacht als vrijetijdssport in plaats van natuurbeschermingsinstrument
  Veel jagers zien zichzelf als hoeders van de natuur – maar wanneer zo'n grote meerderheid de jacht ethisch afwijst (bijv. 78% volgens Ipsos), dan ligt het vermoeden voor de hand dat de praktijk voor veel mensen niet met deze idealen verenigbaar is.
• Uitbreiding van rechten zonder legitimatie
  Het Italiaanse artikel bekritiseert dat het wetsvoorstel de rechten van hobbyjagers zou uitbreiden tegen de wil van de Italiaanse meerderheid in. Wie legitimatie zoekt – politiek en maatschappelijk – moet in gesprek zijn met de bevolking, niet achter haar rug om handelen.
• Natuurbescherming versus jacht
  Wanneer mensen de hobbyjacht als een risico voor de soortenrijkdom beschouwen, dan moet de jachtbeweging haar rol opnieuw definiëren: blijft zij beheerder van de wildstanden of wordt zij deel van het probleem? Anders dreigt isolement vanwege het publiek.

Wat zou er nu moeten gebeuren?

• Transparantie en dialoog
  Jachtverenigingen en autoriteiten zouden niet in afgeschermde kringen mogen opereren. Het publiek, ngo's en dieren- en natuurbeschermingsorganisaties moeten erbij worden betrokken. De resultaten van de enquêtes tonen aan: de meerderheid wil meepraten.
• Maatschappelijke legitimatie tot stand brengen
  Reeds deze enquêtes tonen aan dat de jachtpraktijk niet langer onvoorwaardelijk wordt geaccepteerd. Het jachtbeleid zou daarom minder moeten luisteren naar lobbybelangen en meer naar maatschappelijke waarden zoals ethiek en biodiversiteit.
• Hervormingen niet zomaar doordrukken, maar onderbouwen
  Wanneer wijzigingen in het jachtrecht worden gepland – zoals in Italië via DDL 1552 –, moeten ze navolgbaar zijn: Waarom? In welke omvang? Met welke risico's? Voor wie? Zonder die onderbouwing dreigt afwijzing.
• Dieren- en natuurbescherming zwaarder laten wegen
  Wanneer mensen de jacht zien als gevaar voor de biodiversiteit, mag jacht niet langer primair afschot- en vrijetijdssport zijn. Ze moet zich invoegen in een natuurbeschermingsconcept – met duidelijke doelen, controle en terugkoppeling.

De enquêtes in Italië geven een duidelijk signaal: de maatschappij keert zich af van een onkritische houding tegenover de hobbyjacht. Voor organisaties als wildbeimwild.com is dat een kans – en een verplichting. Een kans, omdat het thema breder in de samenleving verankerd kan worden; een verplichting, omdat niet langer slechts een minderheid haar stem verheft.

De jacht heeft haar historische rol – maar ze moet zich opnieuw definiëren: als partner van dieren- en natuurbescherming, niet als concurrentie. Lukt dat niet, dan dreigt haar maatschappelijke steun te verdwijnen, juist in tijden van soortensterfte, klimaatverandering en ethische herwaarderingen.

Het blijft afwachten hoe politiek, bestuur en belangenverenigingen reageren. Maar één ding is duidelijk: wie doorgaat zoals voorheen, riskeert niet alleen de publieke acceptatie, maar ook de aansluiting.