Tierpark Bern: 82 procent voor uitbreiding, dierenbeschermers waarschuwen voor de wapenwedloop van dierentuinen

In de stad Bern is een voorlopige beslissing genomen over de toekomst van Tierpark Dählhölzli.

Op 14 juni 2026 hebben de kiezers met 82 procent ja-stemmen duidelijk ingestemd met de herbestemming van het Dählhölzli-terrein, met 44.243 ja- tegen 9.722 nee-stemmen en een hoge opkomst van 68,6 procent. Daarmee mag in de toekomst 60 procent van het terrein bebouwd worden, vandaag is dat ongeveer tien procent.

Concreet moet het oude bedrijfsgebouw bij de huidige kinderzoo vervangen worden. Daarnaast komt er een nieuw hoofdingangsgebouw aan de Aare. Tussen de gebouwen moet vanaf 2030 een nieuwe familiezoo verrijzen op de plek van de huidige kinderzoo. Concrete bouwprojecten liggen er echter tot dusver niet, de stemming betrof louter de planologisch-juridische grondslag.

De stad en de directie van de dierentuin onderbouwen het voornemen met betere omstandigheden voor dieren, bezoekers en medewerkers alsook met toegankelijkheid. Ongeveer 90 jaar na de opening heeft het park meer ruimte en een eigentijdse infrastructuur nodig.

De kritische tegenstem

Tegen het voorstel keerde zich de dierenrechtenvereniging Tier im Fokus. Tobias Sennhauser, gemeenteraadslid van Bern en voorzitter van Tier im Fokus, bestempelde de uitbreiding als uiting van een wapenwedloop tussen dierentuinen: als de ene instelling uitbreidt, moet de andere meegaan. Tier im Fokus had voor de stemming het nee-advies gegeven en bekritiseert dat met de geplande familiezoo nieuwe dierhouderijen ontstaan, waaronder een groot aquarium, over de toekomstige bewoners waarvan tot nu toe niets bekend is.

Het bezwaar raakt een kernpunt van het dierentuindebat: de vraag of bouwkundige modernisering werkelijk ten goede komt aan de dieren of dat zij vooral de aantrekkelijkheid voor het publiek vergroot. Vanuit het oogpunt van de wildieren- en dierenbescherming blijft doorslaggevend of de huisvesting zich richt naar de behoeften van de dieren of dat de dieren worden aangepast aan de logica van het complex.

Duiding

Het Bernse besluit staat voor een spanningsveld dat veel verder reikt dan één enkele stad. Dierentuinen beschouwen zichzelf tegenwoordig als instellingen voor educatie en soortenbescherming, maar komen steeds meer onder druk te staan omdat het houden van wilde dieren in gevangenschap fundamenteel in twijfel wordt getrokken. Dat een modernisering met een overweldigende meerderheid wordt aangenomen, laat tegelijkertijd zien hoe breed de maatschappelijke steun voor dierentuinen als instituut nog altijd is.

De strijd om de uitbreiding staat in een groter verband. Al in februari 2026 had het dierenpark aangekondigd in de toekomst vaker oudere dieren te doden om ruimte te maken voor jongen. Dierenarts Stefan Hoby onderbouwde dit tegenover de «Bund» met een studie van de Universiteit Zürich, volgens welke vergrijsde populaties de langetermijnsoortenbescherming in dierentuinen in gevaar brengen. Opmerkelijk is zijn eigen vergelijking: Hoby vergeleek deze praktijk met de regulering van ree en hert door de jacht. Tier im Fokus bekritiseerde de werkwijze als juridisch en ethisch problematisch en diende in de gemeenteraad een interpellatie over alternatieven in. Tegen deze achtergrond is de scepsis tegenover de uitbreiding te begrijpen: meer verblijven betekenen meer fokken, en meer fokken roept de vraag op wat er gebeurt met de dieren waarvoor later geen plaats is.

Voor de kritische begeleiding betekent dit: de eigenlijke toetssteen is niet de herbestemming, maar de concrete vormgeving van de toekomstige verblijven. Daaraan zal blijken of de aanspraak op een diervriendelijke houderij wordt waargemaakt.