Kantonaal volksinitiatief: kanton Sankt Gallen

«Voor professionele wildbescherming»

Grondwetsinitiatief in de vorm van een uitgewerkt ontwerp

Op basis van art. 41 lid 1 onder b van de Grondwet van het kanton Sankt Gallen van 10 juni 2001 en de Wet op referendum en initiatief

Ingediend door het initiatiefcomité [datum van indiening]

Initiatieftekst

De ondergetekende, in het kanton Sankt Gallen stemgerechtigde personen dienen het volgende grondwetsinitiatief in:

De Grondwet van het kanton Sankt Gallen van 10 juni 2001 wordt aangevuld met de volgende artikelen:

Art. [nieuw] Professionele wildbescherming

1 De uitoefening van de jacht door particulieren (revierjacht, recreatieve jacht) is op het gehele grondgebied van het kanton Sankt Gallen verboden.

2 De bescherming, de verzorging en, voor zover nodig, de regulering van in het wild levende dieren is uitsluitend voorbehouden aan vakkundig opgeleide wildbeheerders in dienst van het kanton.

3 Het afschieten van wilde dieren is alleen toegestaan als laatste maatregel, wanneer alle andere geschikte maatregelen ter voorkoming van schade of afwending van gevaar zijn uitgeput of ontoereikend zijn. Hiervoor is voorafgaande goedkeuring van de wildcommissie vereist.

4 Het kanton richt een onafhankelijke wildcommissie op, bestaande uit vertegenwoordigers van dier- en natuurbeschermingsorganisaties, de wetenschap en de betrokken autoriteiten. De commissie houdt toezicht op het wildbeheer en beslist over reguleringsmaatregelen.

5 Het kanton bevordert de natuurlijke regulering van de wildpopulaties, de verbinding van leefgebieden en de coëxistentie van mens en wild dier.

6 De verdere details worden geregeld bij wet.

Art. [nieuw] Bescherming van bedreigde en beschermde wildsoorten

1 Het kanton ziet af van de regulering van bestanden van beschermde diersoorten overeenkomstig art. 7a van de federale wet op de jacht en de bescherming van wilde zoogdieren en vogels, en verleent geen afschotvergunningen voor individuele dieren van beschermde soorten overeenkomstig art. 12 lid 2 van deze wet, in het bijzonder niet voor wolf, lynx, beer, bever, otter, goudjakhals, steenarend, grote zaagbek en andere volgens federaal recht beschermde soorten. Lid 3 blijft voorbehouden.

2 Het zet in op de bevordering van de coëxistentie van mens en wild dier, passieve schadepreventie, de ecologische opwaardering van leefgebieden en de wetenschappelijke begeleiding van de aanwezigheid van wilde dieren.

3 Maatregelen tegen individuele wilde dieren die een onmiddellijk en aanzienlijk gevaar voor mensen vormen, blijven voorbehouden. Deze moeten tot het minimum worden beperkt en door de bevoegde vakinstantie van het kanton worden uitgevoerd.

4 Het kanton zet zich in het kader van de interkantonale samenwerking en tegenover de Bond actief in voor de bescherming en het behoud van bedreigde wildediersoorten.

Overgangsbepaling

1 De regering vaardigt de vereiste uitvoeringsbepalingen uit binnen twee jaar na aanname van deze grondwetswijziging.

2 Bestaande jachtpachtcontracten eindigen bij afloop van de lopende achtjarige pachttermijn en worden niet verlengd.

3 De regering waarborgt de continuïteit van het beheer van wilde dieren tijdens de overgangsfase.

Toelichtingen

1. Uitgangspositie

In het kanton Sankt Gallen, het op vier na grootste kanton van Zwitserland met circa 520'000 inwoners op 2'026 km² oppervlakte, is de huidige recreatieve jacht een systeem dat noch de bescherming van soorten, noch een eigentijds beheer van wilde dieren dient. Het is de uitoefening van een bloederig vrijetijdsvermaak ten koste van gevoelige levende wezens, gelegitimeerd door verouderde verhalen die een wetenschappelijke toetsing niet doorstaan. De bewering dat zonder recreatieve jacht het ecologische evenwicht zou instorten, wordt sinds meer dan 50 jaar empirisch weerlegd door het Genèves model (zie het uitgebreide Dossier over het Geneefse jachtverbod op wildbeimwild.com).

De recreatieve jacht wordt in Sankt Gallen georganiseerd als revierjacht. Het jachtregaal komt toe aan het kanton, dat de reviere telkens voor acht jaar verpacht aan jachtgenootschappen (art. 2 en art. 13 jachtwet SG). In tegenstelling tot de wijdverbreide bewering nemen de jachtgenootschappen geen ecologische verantwoordelijkheid op zich, maar handelen zij binnen het kader van kantonale afschotplannen, die primair gericht zijn op de belangen van de bosbouw en de landbouw (zie de Psychologie van de recreatieve jacht in het kanton St. Gallen alsook de kritische analyse van de jachtopleiding op wildbeimwild.com).

Parallel daaraan staan op federaal niveau steeds meer beschermde diersoorten onder druk. Met de herziening van de jachtwet in december 2022 werd de preventieve regulering van de wolf ingevoerd. Sinds februari 2025 kunnen de kantons toestemming geven voor het afschieten van individuele bevers die aanzienlijke schade veroorzaken (art. 9d JSV). De politieke druk op andere soorten zoals de lynx, de otter en de grote zaagbek neemt gestaag toe. Het kanton St. Gallen is een gevarieerd wildkanton: de wolf is gedocumenteerd in de Churfirsten en het Alpsteingebergte. De steenarend broedt in het Alpsteingebergte. De lynx is aanwezig in de Vooralpen. De bever bevolkt de Rijn, de Thur, de Sitter en hun zijrivieren. De zuidelijke oever van het Bodenmeer en het Rheintaler Riet zijn watervogelgebieden van bovenregionaal belang (vgl. de analyse van het jachtbeleid op wildbeimwild.com en de wolvenbeleid op wildbeimwild.com).

Het kanton St. Gallen heeft de mogelijkheid om hier een duidelijk signaal af te geven: niet alleen voor professionele wildbescherming in plaats van recreatieve jacht, maar ook voor een consequente bescherming van bedreigde wilde diersoorten op kantonaal niveau.

2. Het voorbeeld: kanton Genève

Op 19 mei 1974 stemde ruim 70 procent van de stemmers in het kanton Genève voor de afschaffing van de recreatieve jacht door het milities systeem. Vóór het verbod was het grofwild in het kanton praktisch uitgeroeid: herten en wilde zwijnen waren al decennia verdwenen, en van het ree leefden nog slechts enkele tientallen exemplaren. Meer dan 400 recreatieve jagers zetten massaal fazanten, patrijzen en hazen uit voor de recreatieve jacht.

De ervaringen sinds het verbod op recreatieve jacht zijn eenduidig:

De biodiversiteit is aanzienlijk toegenomen. Het aantal overwinterende watervogels is vervijfvoudigd van enkele honderden tot ongeveer 30’000. Genève herbergt tegenwoordig de grootste populatie veldhazen en een van de laatste patrijzenpopulaties van Zwitserland.
De reeënstand heeft zich gestabiliseerd op een gezond niveau, met een jaarlijkse speciale afschot door professionele wildbeheerders van slechts 20 tot 36 dieren. De populatie beweegt zich op een dichtheid die verenigbaar is met de bosoppervlakte.
Het verbod geldt al meer dan 50 jaar ononderbroken. Genève heeft het nooit opgeheven.
De totale kosten van het professionele wildbeheer in Genève bedragen jaarlijks ongeveer 1,2 miljoen frank, verdeeld in ongeveer 600.000 frank voor personeel (circa drie voltijdbanen, verdeeld over ongeveer een dozijn milieufunctionarissen), 250.000 frank voor preventie en 350.000 frank voor schadevergoeding. Dat komt neer op ongeveer 2,40 frank per inwoner per jaar.

De langdurige Geneefse fauna-inspecteur Gottlieb Dandliker (2001 tot 2025) noemde het verbod op recreatieve jacht het financieel voordeligste alternatief voor het kanton. Een uitgebreide uiteenzetting is te vinden in de Dossier «Genève en het jachtverbod» op wildbeimwild.com.

De efficiëntie van het Geneefse model blijkt uit een directe vergelijking: een professionele wildbeheerder in Genève heeft voor een sanitair afschot van een wild zwijn gemiddeld 8 uur en maximaal 2 patronen nodig. Een recreatieve jager in het kanton Zürich heeft daarvoor 60 tot 80 uur en tot 15 patronen nodig. De dichtheid van veldhazen in Genève bedraagt 17,7 dieren per 100 hectare (de hoogste van Zwitserland), in het kanton Zürich slechts 1,0 per 100 hectare (vgl. Feitencheck kantonsregering Zürich).

3. Het concept: professioneel wildbeheer in plaats van recreatieve jacht

Het initiatief vervangt de recreatieve jacht niet door een vacuüm, maar door professioneel wildbeheer volgens het wildbeheerdersmodel. Dit model is gebaseerd op de volgende uitgangspunten:

Vakkennis in plaats van vrijetijdsvermaak. Professionele wildbeheerders handelen op wetenschappelijke basis, met een biologische opleiding en binnen het kader van een kantonnale prestatieopdracht. Hun doel is het behoud van gezonde populaties wilde dieren, niet het maximaliseren van de afschotcijfers (vgl. het kritische analyse van de jachtopleiding op wildbeimwild.com).

Ultima-ratioprincipe. Afschot is alleen toegestaan als alle niet-letale maatregelen zijn uitgeput. Daartoe behoren elektrische afrasteringen, verjaging, habitatinrichting, verplaatsing, smaakafstotende middelen en bouwkundige beschermingsmaatregelen. In Genève worden fruitbomen beschermd met netten. Voor wilde zwijnen stelt het kanton de boeren elektrische afrasteringen ter beschikking.

Democratische controle door een wildbeheercommissie. De onafhankelijke commissie voorkomt dat politieke druk het wildbeheer verwatert. Het initiatief verankert de vergunningsplicht constitutioneel.

Natuurlijke zelfregulatie als leidend principe. De ervaring uit Genève, uit nationale parken en uit talrijke wetenschappelijke Studies toont aan: populaties wilde dieren reguleren zichzelf in de meeste gevallen. De recreatieve jacht verstoort dit natuurlijke proces doordat zij sociale structuren vernietigt, de voortplantingscijfers kunstmatig verhoogt en trekbewegingen verandert.

4. Waarom St. Gallen?

Het kanton St. Gallen leent zich om meerdere redenen bijzonder goed voor de invoering van professionele wildbescherming:

Het meest gevarieerde wildkanton van Oost-Zwitserland. St. Gallen verenigt het Bodenmeer, het Rijndal, het Middenland en de Alpen (Alpsteingebergte, Churfirsten, Sarganserland) in één kanton. De steenarend broedt in het Alpsteingebergte. De wolf is gedocumenteerd in de Churfirsten. De lynx is aanwezig in de Vooralpen. De bever bevolkt de Rijn, de Thur en de Sitter. De zuidelijke oever van het Bodenmeer en het Rheintaler Riet zijn watervogelgebieden van bovenregionaal belang. Deze diversiteit maakt St. Gallen tot een ideale testcase voor professioneel wildbeheer (vgl. wildbeimwild.com over roofdieren).

De Bodenmeer-parallel. Net als Thurgau profiteert ook St. Gallen van het Bodenmeer-argument: aan het Meer van Genève heeft de afschaffing van de recreatieve jacht het aantal watervogels van honderd naar 30’000 vermenigvuldigd. De zuidelijke oever van het Bodenmeer en het Rheintaler Riet hebben hetzelfde potentieel. De soortenbeschermingsparagraaf beschermt met name de grote zaagbek en andere watervogelsoorten.

Wolvenbeleid in het Alpsteingebergte en de Churfirsten. De wolf is in St. Gallen gedocumenteerd. De controversiële wolvenafschotten hebben het debat gepolitiseerd. Het initiatief biedt een grondwettelijk antwoord: professioneel wildbeheer in plaats van politiek gemotiveerde afschotten (zie de wolvenbeleid op wildbeimwild.com).

8’000 handtekeningen in 5 maanden. Bij 520’000 inwoners zijn 8’000 handtekeningen ongeveer 1,5 procent van de bevolking. In St. Gallen, Rapperswil-Jona, Wil, Buchs, Rorschach en Gossau kan efficiënt worden verzameld.

Bevers aan de Rijn, de Thur en de Sitter. De bever is in meerdere wateren van St. Gallen gedocumenteerd. Sinds februari 2025 kunnen de kantons het afschot van individuele bevers toestaan die aanzienlijke schade veroorzaken. Het initiatief beschermt de bever in het kanton.

Kantonnale verpachting = eenvoudige systeemwijziging. Het kanton verpacht de jachtgebieden zelf, de pachtsom komt ten goede aan het kanton. Een vergoeding aan de gemeenten is daarom niet nodig, en de pacht eindigt bij afloop van de achtjarige pachttermijn.

Signaalwerking voor Oost-Zwitserland. St. Gallen is het grootste kanton van Oost-Zwitserland. Een succes hier zou signaalwerking hebben voor de hele regio (TG, AR, AI, SH, GL).

5. Over de initiatieftekst

Lid 1: Verbod op recreatieve jacht

Het verbod op revierjacht door particulieren is de kern van het initiatief. Dit komt overeen met het Geneefse model. De kantonnale bevoegdheid hiervoor staat buiten kijf: de federale jachtwet (JSG) laat de organisatie van de jacht uitdrukkelijk aan de kantons over (art. 3 lid 1 en 2 JSG). De drie jachtsystemen van Zwitserland (patentjacht, revierjacht en staats- respectievelijk regiejacht) zijn gelijkwaardig. Het kanton Genève past sinds 1974 de regiejacht toe, in overeenstemming met het federale recht.

Lid 2: Professioneel wildbeheer

In plaats van recreatieve jagers en jaagsters nemen vakkundig opgeleide wildbeheerders in kantonale dienst alle taken over. In Genève bewijst dit systeem zich al meer dan 50 jaar.

Lid 3: Afschot als ultimum remedium

Afschot is niet de regel, maar de uitzondering. Passieve maatregelen hebben voorrang. In Genève worden jaarlijks ongeveer 250 wilde zwijnen door wildbeheerders geschoten (volgens de BAFU-jachtstatistiek), voornamelijk jonge dieren, waarbij leiddieren expliciet worden ontzien.

Lid 4: Wildtierencommissie

De onafhankelijke wildcommissie is gemodelleerd naar het Geneefse model. Ze zorgt ervoor dat dieren- en natuurbeschermingsorganisaties inspraak hebben en voorkomt dat de regering zelfstandig uitzonderingen goedkeurt. De betrokkenheid van de wetenschap waarborgt op bewijs gebaseerde beslissingen (zie Jachtmythes gecheckt op feiten).

Lid 5: Natuurlijke regulering en coëxistentie

De bevordering van de coëxistentie omvat in St. Gallen met name de bescherming en verbinding van wildcorridors langs de Rijn, de Thur en de Sitter, de ecologische opwaardering van het Rheintaler Riet en de oever van de Bodensee, en de voorlichting van de bevolking over het gedrag ten opzichte van wilde dieren.

Overgangsbepalingen

De termijn van twee jaar geeft de regering voldoende tijd om de uitvoeringswetgeving uit te werken, professionele wildbeheerders aan te stellen en de wildcommissie samen te stellen. Het bestaande Amt für Natur, Jagd und Fischerei (ANJF) kan als institutionele basis dienen.

6. Over het tweede artikel: bescherming van bedreigde en beschermde diersoorten in het wild

Het tweede artikel is bijzonder relevant voor St. Gallen. De wolf is gedocumenteerd in de Churfirsten en in de Alpstein. De steenarend broedt in de Alpstein. De lynx is aanwezig in de Voralpen. De bever bewoont de Rijn, de Thur en de Sitter. De zuidelijke oever van het Bodenmeer en het Rheintaler Riet zijn watervogelgebieden van bovenregionaal belang. De formulering ‘in het bijzonder’ is opgezet als een dynamische verwijzing naar het federale recht en beschermt ook toekomstige terugkeerders, met name de otter (zie de wolvenbeleid op wildbeimwild.com).

7. Kostengevolgen: Concreet budget voor St. Gallen

Het referentiebudget van Genève

In Genève, dat met 282 km² ongeveer zeven keer kleiner is dan St. Gallen en circa 500’000 inwoners telt, bedragen de totale kosten van het professionele wildbeheer ongeveer 1,2 miljoen Zwitserse frank per jaar: ongeveer 600’000 frank voor personeel, ongeveer 250’000 frank voor preventie en ongeveer 350’000 frank voor schadevergoeding.

Conservatieve extrapolatie voor St. Gallen

Voor St. Gallen, met een oppervlakte van 2’026 km² en circa 520’000 inwoners, resulteert dit in de volgende bewust conservatieve kostenraming. Deze rekent ruim en houdt rekening met extra alpiene kosten die in Genève niet van toepassing zijn:

Personeelskosten: 960’000 tot 1’680’000 frank per jaar. Nodig zijn 8 tot 12 voltijdse functies. Eén voltijdse functie bij de kantonale dienst kost, inclusief sociale lasten en bijkomende werkgeverskosten, ongeveer 120’000 tot 140’000 frank per jaar. St. Gallen is zeven keer groter dan Genève en topografisch veeleisend: Alpstein, Churfirsten en Sarganserland vereisen vakmensen met alpiene ervaring.

Materiële kosten: 200’000 tot 350’000 frank per jaar. Hiertoe behoren uitrusting, voertuigen, verjaagapparatuur, monitoringinfrastructuur (cameravallen, gps-zenders), bouwkundige beschermingsmaatregelen, elektrische afrasteringen en publieksvoorlichting. In alpien terrein liggen de materiële kosten hoger dan in het laagland.

Schadevergoeding: 150’000 tot 300’000 Zwitserse frank per jaar. Voornamelijk wildzwijnschade in de landbouw, vraatschade in het bos, beverschade aan waterlopen en eventuele wolvenschade door predatie. De hogere schatting houdt rekening met een mogelijke toename van de aanwezigheid van wolven.

Startinvestering kuddebescherming: 500.000 tot 1.000.000 Zwitserse frank.In de eerste drie tot vijf jaar na de systeemwijziging is een eenmalige startinvestering nodig in de infrastructuur voor kuddebescherming voor de Churfirsten en het Sarganserland: programma's voor kuddebeschermingshonden, mobiele afrasteringen, nachtkralen, opleiding van herders. Deze investering is niet terugkerend en wordt over drie tot vijf jaar afgeschreven.

Totale kosten: 1.310.000 tot 2.330.000 Zwitserse frank per jaar (bruto).Dat komt overeen met ongeveer 2,50 tot 4,50 Zwitserse frank per inwoner per jaar.

Overgangsbeheer edelherten

Het edelhert is in grote aantallen aanwezig in de Sankt-Gallense Alpen. In de eerste jaren na de systeemwijziging is gericht overgangsbeheer nodig, omdat de compensatoire voortplanting (het door jachtdruk kunstmatig verhoogde voortplantingstempo) pas na enkele jaren afneemt. De wetenschappelijke literatuur bevestigt dit effect duidelijk: hoge jachtdruk leidt tot eerdere geslachtsrijpheid, grotere worpen en een hoger overlevingspercentage van jonge dieren. Na het wegvallen van de jachtdruk normaliseert het voortplantingstempo zich binnen drie tot vijf jaar. Dit overgangsbeheer is al meegerekend in de hogere aantallen banen (zie studies op wildbeimwild.com).

Besparingen en medefinanciering

Daar staan aanzienlijke besparingen tegenover: het kanton hoeft geen jachtexamens meer af te nemen, geen jachtgebieden te verpachten en te beheren, geen afschotplanning op te stellen en geen jachttoezicht te organiseren. De middelen die momenteel binnen de Dienst voor Natuur, Jacht en Visserij met deze taken belast zijn, kunnen gedeeltelijk worden herbestemd. Daarbij komen de kosten die momenteel voor het afschieten van wolven worden gemaakt: één enkele zinloos gedode wolf kost de gemeenschap ongeveer 35.000 Zwitserse frank (helikoptervluchten, coördinatie, juridische procedures). Bij meerdere afschietingen per jaar loopt dit snel op.

Wegvallende inkomsten

Met de afschaffing van de recreatieve jacht vervallen de pachtinkomsten uit de jacht in jachtgebieden van naar schatting 600'000 tot 900'000 Zwitserse frank per jaar. Daar staan echter de nooit verrekende externe kosten van de miliciajacht tegenover (wildongevallen, jachtgerelateerde verbijtschade in beschermingsbossen, administratiekosten, politie- en justitie-inzet), die een veelvoud van deze inkomsten bedragen. In het kanton Genève vervallen deze inkomsten al sinds 1974, zonder financiële problemen: vóór het jachtverbod waren er meer dan 400 recreatieve jagers actief, tegenwoordig doen drie voltijdbanen hetzelfde werk beter. Sanitaire en therapeutische afschotten door professionele wildbeheerders zijn niet hetzelfde als een regulerende bejaging op basis van jagerslatijn of verkeerd begrepen «natuurervaring» van recreatieve jagers. Een volledige kostenberekening laat zien: de miliciajacht kost de belastingbetaler aanzienlijk meer dan ze oplevert (vgl. «Wat de recreatieve jacht Zwitserland werkelijk kost» op wildbeimwild.com).

Recreatieve jagers in de politiek stemmen tegen natuurbescherming. De lobby van de recreatieve jacht bestrijdt systematisch initiatieven voor biodiversiteit en soortenbescherming. In 2024 bestreed zij het biodiversiteitsinitiatief (63 procent nee). In 2020 sneuvelde de jachtwet, waaraan zij had meegewerkt, bij het referendum (51,9 procent nee). In 2016 torpedeerde de Tessijnse jagersvereniging het Nationaal Park Parc Adula. In de zittingsperiode 2015 tot 2019 stemden recreatieve jagers in het parlement grotendeels tegen milieubelangen. Wie beweert dat recreatieve jagers natuurbeschermers zijn, negeert hun stemgedrag (vgl. Tessijnse jagersvereniging: 30 jaar onzin en Kostendossier).

De De netto meerkosten liggen vermoedelijk tussen de 800'000 en 1'500'000 Zwitserse frank per jaar bedragen, wat neerkomt op ongeveer 1,55 tot 2,90 Zwitserse frank per inwoner komt. Zelfs als je het ruim berekent: dat is minder dan een kop koffie per persoon per jaar. Voor een kanton met een totaalbudget van ongeveer 5,3 miljard Zwitserse frank (staatsrekening 2024, EFV) is dat minder dan 0,03 procent (vgl. Jachtmythen-feitencheck op wildbeimwild.com).

8. Verenigbaarheid met hogere regelgeving

Eerste artikel: afschaffing van de recreatieve jacht

Het initiatief is in overeenstemming met het federale recht. De federale jachtwet (JSG) laat de regeling van de jachtbevoegdheid, het jachtsysteem, het jachtgebied en het jachttoezicht uitdrukkelijk aan de kantons over (art. 3 lid 1 en 2 JSG). De drie jachtsystemen zijn gelijkwaardig. Het kanton Genève past sinds 1974 de regiejacht toe en heeft in meer dan 50 jaar nooit een federaalrechtelijke opmerking ontvangen.

Tweede artikel: bescherming van beschermde soorten

Art. 7a JSG geeft de kantons de mogelijkheid tot preventieve regulering, maar verplicht hen daar niet toe. Hetzelfde geldt voor afschotvergunningen voor individuele dieren volgens art. 12 lid 2 JSG. Het afzien hiervan is niet in strijd met het federale recht, noch met de Conventie van Bern.

Eenheid van materie

Het initiatief waarborgt de eenheid van materie, aangezien alle bepalingen van beide artikelen betrekking hebben op het kantonale wildbeheer en de bescherming van wilde dieren.

9. Anticiperen op voorzienbare bezwaren

«St. Gallen heeft Alpen en alpenlandbouw, het Genève-model past niet»

De feiten: St. Gallen verenigt alle landschapstypen: Bodenmeer, Middenland, Voor-Alpen en Alpen. In het Middenland (Fürstenland, Wil, Rapperswil-Jona) is het landschap direct vergelijkbaar met Genève. In de Alpen (Alpstein, Churfirsten, Sarganserland) is de bevolkingsdichtheid laag en zijn er minder conflictzones. De alpenlandbouw vereist professionele kuddebescherming, geen recreatieve jacht. Deze grote landschappelijke diversiteit maakt St. Gallen tot de ideale testcase: als het hier werkt, werkt het overal in Oost-Zwitserland (vgl. de Psychologie van de recreatieve jacht in het kanton St. Gallen).

Korte communicatieve formule: «Het Sint-Gallense Middenland is hetzelfde landschap als Genève. En in de Alpen is professionele kuddebescherming nodig, geen recreatieve jacht.»

«De wolf heeft de recreatieve jacht nodig»

De feiten: De wolf reguleert. De recreatieve jacht verstoort. Genève bewijst het al 50 jaar. Professioneel wildbeheer stelt de wolf in staat zijn ecologische functie te vervullen en beschermt tegelijkertijd de veekuddes door middel van professionele preventie.

Korte communicatieve formule: «De wolf reguleert. De recreatieve jacht verstoort. Genève bewijst het al 50 jaar.»

«De kosten stijgen, uiteindelijk betaalt de belastingbetaler»

De feiten: Zelfs bij een ruime, conservatieve berekening ongeveer 1,55 tot 2,90 Zwitserse frank per inwoner per jaar, minder dan een kop koffie per persoon per jaar. Dit omvat reeds de extra alpenkosten, de startinvestering voor kuddebescherming en het overgangsbeheer van edelherten. Dit ligt in de buurt van het Genève-niveau (2,40 Zwitserse frank). Genève doet dit al 50 jaar en heeft het verbod nooit opgeheven. Minder dan 0,1 procent van het kantonale budget.

Korte communicatieve formule: «Zelfs ruim berekend: minder dan één kop koffie per persoon per jaar. Minder dan 0,1 procent van het kantonsbudget. De 20 miljoen van Zürich waren verzonnen.»

10. Samenvatting

Dit initiatief geeft de bevolking van Sankt Gallen de mogelijkheid om zich uit te spreken voor een modern, op bewijs gebaseerd wildbeheer en een uitgebreide bescherming van bedreigde diersoorten. Het eerste artikel volgt het al meer dan 50 jaar beproefde Geneefse model en vervangt de recreatieve jacht door professionele wildbescherming. Het tweede artikel beschermt met name de steenarend in het Alpsteingebergte, de wolf in de Churfirsten, de bever aan Rijn, Thur en Sitter en de watervogels aan de Bodensee. Als grootste kanton van Oost-Zwitserland zou een succes in Sankt Gallen een signaalwerking hebben voor de hele regio.

Initiatiefcomité «Voor professionele wildbescherming»

[Naam 1], [Naam 2], [Naam 3] …

(Comitéleden conform het kantonale recht, woonachtig in het kanton Sankt Gallen)

Contactadres: [Adres van het comité]

Bijlage: Aanvullende documentatie

De volgende dossiers en bronnen onderbouwen de argumentatie van dit initiatief en zijn beschikbaar als bijlagen:

Het Genèvemodel in detail: wildbeimwild.com/dossiers/genf-und-das-jagdverbot. Uitgebreide weergave van het Geneefse wildbeheer sinds 1974.

Wetenschappelijke studies: wildbeimwild.com/studien. Verzameling wetenschappelijke studies over de zelfregulatie van populaties wilde dieren.

Jacht in Zwitserland: wildbeimwild.com/jagd-in-der-schweiz. Doorlopend bijgewerkt overzicht van het Zwitserse jachtbeleid.

Psychologie van de recreatieve jacht in het kanton Sankt Gallen: wildbeimwild.com: Psychologie van de recreatieve jacht in het kanton SG. Kantonspecifieke analyse.

Psychologie van de recreatieve jacht: wildbeimwild.com/category/psychologie-jagd. Overkoepelende bijdragen.

Wilde dieren in bewoond gebied: wildbeimwild.com/tag/stadtwildtiere. Coëxistentie van mens en wild dier.

Jachtmythes: wildbeimwild.com/dossiers/jagdmythen. Feitencheck.

Kantonaal volksinitiatief Basel-Stadt: Modeltekst van het initiatief in het kanton Basel-Stadt. De blauwdruk voor de hele initiatievenreeks.

Opmerking over de procedure

Het initiatiefcomité dient de tekst van het initiatief vóór de start van de ondertekeningsperiode ter voortoetsing in bij de Staatskanselarij van het kanton Sankt Gallen. Voor het welslagen van het initiatief zijn 8.000 geldige handtekeningen vereist. De verzameltermijn bedraagt 5 maanden vanaf publicatie in het Amtsblatt (art. 45 KV SG). De indieningsmodaliteiten zijn geregeld in de wet op referendum en initiatief.

Strategische briefing voor activisten

Volksinitiatief «Voor professionele wildbescherming», kanton Sankt Gallen Intern werkdocument, stand maart 2026

Samenvatting

Sankt Gallen is het grootste kanton van Oost-Zwitserland en het meest diverse wildkanton van de regio. Het verenigt de Bodensee, het Rijndal, het Middelland en de Alpen. De steenarend broedt in het Alpsteingebergte, de wolf is gedocumenteerd in de Churfirsten, de bever bewoont Rijn, Thur en Sitter. 8.000 handtekeningen in 5 maanden is een hele uitdaging, maar bij 520.000 inwoners haalbaar. De kosten per inwoner liggen in de orde van grootte van het Geneefse niveau. De systeemwijziging naar jacht per jachtgebied is administratief eenvoudig. Een succes zou een signaalwerking hebben voor heel Oost-Zwitserland.

1. Waarom juist Sankt Gallen?

Het meest gevarieerde wildkanton van Oost-Zwitserland. Bodensee, Rijndal, Middelland, Alpen. Steenarend, wolf, lynx, bever, watervogels.

De Bodenmeer-parallel. Wat aan het Meer van Genève de watervogels heeft doen vermenigvuldigen, kan aan de Bodensee hetzelfde teweegbrengen.

Wolvenbeleid in het Alpsteingebergte. Wolf gedocumenteerd. Artikel over soortenbescherming mobiliseert.

8’000 handtekeningen in 5 maanden. Circa 1,5 procent. Haalbaar.

Kantonnale verpachting = eenvoudige systeemwijziging. Pacht eindigt na acht jaar, geen gemeentelijke vergoeding.

Signaalwerking voor Oost-Zwitserland. Grootste kanton van de regio.

2. De lessen uit Zürich: wat we anders doen

Positieve titel. «Voor professionele bescherming van wilde dieren» in plaats van «Wildbeheerders in plaats van jagers».

Concrete begrotingsberekening. Circa 1,55 tot 2,90 Zwitserse frank per hoofd. In de buurt van het Geneefse niveau.

Vroegtijdig steun van partijen zeker stellen. SP, Groenen, GLP vroegtijdig betrekken.

Soortenbescherming als verbreding van de coalitie. Steenarend, wolf, bever en watervogels mobiliseren breed.

3. Analyse van tegenstanders en voorbereide antwoorden

Tegenargument 1: «Sankt-Gallen heeft Alpen en alpwirtschaft»

De feiten: Het Sankt-Galler Mittelland is hetzelfde landschap als Genève. In de Alpen: dunne bevolking, minder conflicten, professionele kuddebescherming in plaats van recreatieve jacht.

Korte communicatieve formule: «Het Sankt-Galler Mittelland is Genève. De Alpen hebben kuddebescherming nodig, geen recreatieve jacht.»

Tegenargument 2: «De wolf heeft de recreatieve jacht nodig»

De feiten: De wolf reguleert. De recreatieve jacht verstoort. Genève bewijst dit al 50 jaar.

Korte communicatieve formule: «De wolf reguleert. De recreatieve jacht verstoort.»

Tegenargument 3: «De kosten stijgen»

De feiten: Zelfs ruim berekend: minder dan een koffie per persoon per jaar. Minder dan 0,1 procent van het kantonbudget.

Korte communicatieve formule: «Minder dan een koffie per persoon per jaar. Minder dan 0,1 procent van het budget.»

4. Communicatiestrategie: De drie kernboodschappen

«Genève doet het al 50 jaar voor.» Meer biodiversiteit, stabiele populaties, minimale kosten, sinds 1974 nooit opgeheven.

«Professioneel in plaats van recreatief.» Vakmensen in plaats van recreatieve schutters.

«Circa 1,55 tot 2,90 Zwitserse frank per persoon per jaar.» In de buurt van het Geneefse niveau.

5. Tijdschema en volgende stappen

Fase	Inhoud	Tijdsbestek
Vorming comité & voorlopige toetsing tekst	Jurist(e) inschakelen; comitéleden met woonplaats in Sankt-Gallen rekruteren	Maand 1–3
Indiening voor voorlopige toetsing	Staatskanzlei Sankt-Gallen	Maand 3–4
Publicatie & start inzameling	Doel: 9’500+ handtekeningen als buffer	Maand 4
Contacten met partijen & coalitievorming	SP, Groenen, GLP; Pro Natura SG; BirdLife SG; WWF Oost-Zwitserland	Maand 1–12
Indiening van de handtekeningen	Staatskanselarij, officiële controle	Na verzameltermijn
Debat in de kantonsraad	Parlementaire verankering; mediawerk	Volgende maanden
Stemcampagne	Finale mobilisatie, Bodenmeer-argument, steenarend-argument	Vóór de stemming

6. Campagnemateriaal

Het Genève-dossier op wildbeimwild.com als centraal argumentatiekader.
De Psychologie van de recreatieve jacht in het kanton St. Gallen als achtergrondmateriaal.
Lokale media: St. Galler Tagblatt, Rheintaler, Sarganserländer, Wiler Zeitung, TVO, FM1.
Infographic: steenarend in het Alpstein-gebergte, watervogels van het Bodenmeer, bever langs de Rijn. Kostenvergelijking Sankt-Gallen vs. Genève.

7. Verdere bronnen

Dit document is een modeltekst van IG Wild beim Wild. Het kan vrij worden gebruikt door activisten, organisaties of initiatiefcomités en worden aangepast aan de omstandigheden in het kanton Sankt-Gallen.

Feitencheck: de beweringen van de lobby van de recreatieve jacht

De brochure “De jacht in Zwitserland beschermt en nut” van JagdSchweiz leest als een wervende folder, maar de centrale beweringen houden geen stand bij een feitencheck. Tien narratieven onder de loep, van “staatstaak” via “biodiversiteit” tot “80% instemming”: Dossier: Feitencheck JagdSchweiz-brochure →