Stalen muren en prikkeldraad: gevolgen voor wilde dieren

Tussen 2014 en 2022 nam de lengte van de grenshekken in de EU snel toe, met ernstige gevolgen voor de dierpopulaties.

Volgens het Europees Parlement is de lengte van de hekken aan de buiten- en binnengrenzen van de EU tussen 2014 en 2022 bijna vervenvoudigd, van 315 naar 2’048 kilometer.

Onzichtbaar gevaar voor wilde dieren

Experts waarschuwen dat deze stalen muren en prikkeldraadhekken, die bedoeld zijn om mensen op afstand te houden, ook aanzienlijke – en vaak over het hoofd gezien – gevolgen hebben voor dieren.

Verder wordt gewaarschuwd dat Wilde dieren door deze barrières gewond kunnen raken, terwijl de fragmentatie van hun leefgebieden en de afscheiding van elkaar hun weerbaarheid verminderen.

Aan de grenzen tussen Rusland en Mongolië of tussen Rusland en China kunnen kudden hoefdieren tijdens hun trekbewegingen in grote getallen worden verpletterd wanneer ze tegen de barrière worden gedrukt.

Op het Afrikaanse continent hebben grootschalige grenshekken massale sterfte onder planteneters veroorzaakt, omdat ze hun de toegang tot waterbronnen ontzegden.

Het Białowieża-woud als voorbeeld

Vooral in gebieden zoals het Białowieża-woud hebben fysieke grenzen de migratie van dieren belemmerd en hun sociale gedrag veranderd. Deze veranderingen kunnen leiden tot conflicten met mensen, vooral wanneer dieren op zoek naar voedsel landbouwgebieden binnendringen.

Het toegenomen nationalisme en de politieke spanningen in Europa hebben geleid tot het creëren van nieuwe ondoordringbare grenzen. Deze politieke beslissingen hebben ertoe geleid dat milieueffectbeoordelingen vaak worden genegeerd. Experts stellen voor om de grenzen diervriendelijker te maken, maar er zijn zorgen dat dit niet voldoende is om de negatieve gevolgen te verminderen. Functionerende wildcorridors zijn essentieel voor het behoud van de biodiversiteit.

Er is een omvattende politieke oplossing nodig om de problemen voor zowel mensen als dieren aan te pakken.

Als een hek er eenmaal staat, is het bijna onmogelijk om het weer weg te krijgen. Politici houden van grote hekken, omdat ze duidelijk afbakenen wat er aan de ene kant gebeurt en wat aan de andere kant.