Parkinson: pesticide-initiatieven hebben preventieve werking

De incidentie van de ziekte van Parkinson neemt, voor leeftijd gecorrigeerd, gestaag toe.

De op één na meest voorkomende neurodegeneratieve ziekte komt bij werknemers in de landbouw bijzonder vaak voor. Verschillende studies tonen verbanden met pesticiden aan. De artsen voor milieubescherming (AefU) en Greenpeace Zwitserland benadrukken hoe belangrijk de beide pesticide-initiatieven zijn voor de gezondheid. Ze passen het voorzorgsprincipe toe en verlagen het risico op parkinson en bepaalde vormen van kanker.

De ziekte van Parkinson, in de volksmond ook wel «schudverlamming» genoemd, is na de ziekte van Alzheimer de op één na meest voorkomende neurodegeneratieve aandoening. In Zwitserland zijn ongeveer 15.000 mensen erdoor getroffen. De ziekte neemt toe in alle leeftijdscategorieën, en ook voor leeftijd gecorrigeerd. Tot 2040 wordt wereldwijd een verdubbeling van het aantal patiënten verwacht. Naast leeftijd spelen ook pesticiden een rol, dat wil zeggen insecticiden, fungiciden en herbiciden.

Pesticiden en de ziekte van Parkinson

Er wordt al lang een verband vermoed tussen het optreden van de ziekte van Parkinson en blootstelling aan pesticiden. Dit geldt met name voor mensen die in de landbouw werken. Zij worden daar direct en intensief blootgesteld aan pesticiden. In opdracht van het Zwitserse Staatssecretariaat voor
Economische Zaken (SECO) heeft het Instituut voor Arbeidsgeneeskunde van de Universiteit van Lausanne deze effecten samengevat.Het concludeert dat werknemers in de landbouw die in contact komen met pesticiden een meer dan 50% verhoogd risico hebben om de ziekte van Parkinson te ontwikkelen.

De gezondheid van ecosystemen, mensen en dieren is nauw met elkaar verbonden (One Health). Als we giftige stoffen in het milieu brengen, brengen we ook onze eigen gezondheid in gevaar. Vooral mensen die in de landbouw werken en met chemisch-synthetische pesticiden in aanraking komen, hebben een aanzienlijk verhoogd risico om de ziekte van Parkinson te ontwikkelen.»

Voorzitter AefU Dr. med. Bernhard Aufdereggen

Weinig onderzoek en kennis in Zwitserland

Andere landen hebben daaruit consequenties getrokken: in Frankrijk wordt de ziekte van Parkinson sinds 2012 erkend als beroepsziekte bij werknemers die beroepsmatig met pesticiden in contact komen. Bovendien bestaan er in talrijke landen meldregisters en databanken om de gezondheidseffecten van pesticiden vast te leggen. In Zwitserland is dit verband echter nauwelijks onderzocht.

Wind en water verspreiden de pesticiden

Chemisch-synthetische pesticiden blijven niet daar waar ze worden gespoten. Tegenwoordig zijn ze bijna overal te vinden: in de bodem, in het water en in de lucht, maar ook in voedingsmiddelen.Greenpeace Zwitserland en het Umweltinstitut München toonden in onderzoek met passieve luchtmonsternemers dat pesticiden zich sterker en verder verspreiden dan gedacht. Zelfs decennia na hun gebruik: zo kon het sinds 1972 verboden DDT nog steeds worden aangetoond – voor boeren en boerinnen en voor
omwonenden een aanzienlijk gezondheidsrisico.

Vooral de orale opname en het inademen van pesticiden zouden een rol kunnen spelen bij het ontstaan van Parkinson. Het contact met de giftige stoffen in de lucht is te vergelijken met passief roken. Helaas kan niemand zich hieraan onttrekken, ook niet met consequente biologische consumptie. De pesticiden zijn er simpelweg, en wij nemen ze op zonder ons daartegen te kunnen beschermen.

Yves Zenger, woordvoerder van Greenpeace Zwitserland

2 x JA voor gezondheidspreventie op 13 juni

Voorkomen is beter dan genezen: daarom zeggen de AefU en Greenpeace Zwitserland 2 x JA tegen het drinkwaterinitiatief en het pesticideninitiatief, waarover we op 13 juni stemmen. De voorstellen beschermen water, bodem en gezondheid. Ze zijn nodig vanuit gezondheids- en ecologisch perspectief. Ze hebben een preventieve werking.

AefU en Greenpeace eisen daarnaast:

• Een onderzoek of Parkinson ook in Zwitserland als beroepsziekte moet worden erkend.
• Het onderzoek naar de gezondheidsgevolgen voor omwonenden in intensief landbouwkundig gebruikte gebieden.
• Een meldregister voor met pesticiden geassocieerde ziekten (bepaalde soorten kanker en neurodegeneratieve ziekten, met name Parkinson).