Illegale wolvenjacht in Zwitserland

In Zwitserland geldt volgens de wet: recreatieve jagers mogen in principe geen wolven jagen – de wolf blijft een beschermde diersoort die niet bejaagbaar is.

Redactie Wild beim Wild — 11 augustus 2025

Het wolf staat in Zwitserland op de lijst van beschermde soorten volgens de jachtwet (JSG) en het bijbehorende jachtbesluit (JSV).

Individuele wolven mogen alleen door wildbeheerders worden geschoten, en alleen op last van of met vergunning – niet door particulieren of recreatieve jagers.

De wolf is daarnaast internationaal beschermd door het Verdrag van Bern. Vanaf 7 maart 2025 geldt de wolf in het Verdrag van Bern niet meer als “streng beschermd” (bijlage II), maar als “beschermd” (bijlage III). Zwitserland heeft het Verdrag van Bern op 12 maart 1981 ondertekend en op 1 juni 1982 geratificeerd. Sindsdien is het volkenrechtelijk verplicht om de daarin opgenomen beschermingsbepalingen – onder andere voor beschermde soorten zoals de wolf – in nationaal recht om te zetten.

De Jacht op wolvenwelpen is volgens het Verdrag van Bern in principe verboden. Zwitserland heeft officieel geen vergunning om wolvenwelpen te bejagen. Ook staat ter discussie of de geleidelijke verruiming door Zwitserland verenigbaar is met het doel van het verdrag. Volgens het Verdrag van Bern is ook het proactief afschieten van wolven illegaal. Het comité van het Verdrag van Bern beoordeelt de Zwitserse regeling met minimumaantallen en preventieve afschot als zorgwekkend en mogelijk niet conform het verdrag.

Jacht op wolven is in principe verboden – behalve bij uitdrukkelijk goedgekeurde uitzonderingen. Wolven mogen alleen worden afgeschoten wanneer bepaalde voorwaarden zijn vervuld, bijvoorbeeld bij herhaalde aanvallen op vee of wanneer een dier gevaarlijk wordt voor de mens. Zwitserland mag wolven alleen bejagen met vergunning van de federale overheid en met naleving van de jachtwet, verordeningen, internationaal recht en voorwaarden voor kuddebescherming.

Zwitserland heeft met het jachtbesluit sinds december 2023 preventief afschot toegestaan – zelfs van hele roedels onder bepaalde voorwaarden. Dit treft ook welpen, omdat zij deel uitmaken van roedels. Dit wordt echter niet gedekt door het Verdrag van Bern en is daarmee illegaal.

Niet alleen het kanton Graubünden of het BAFU hebben momenteel geen toestemming van de Bern Convention voor hun bloedbad.

Het Verdrag van Bern bevestigde in oktober 2024: «Proactief» afschot – dus preventief doden zonder concrete schade – is illegaal.

In december 2024 opende de commissie van de Bern Convention een onderzoeksprocedure tegen de Zwitserland, omdat delen van het reguleringssysteem voor de jacht (bijvoorbeeld een minimumaantal van 12 roedels en preventieve afschot) als niet-conform met de Convention worden beschouwd.

Willekeur

In 2025 bestaat het voornemen om in het kanton Graubünden nog een rode lijn te overschrijden bij de ‘regulering’ van onschuldige wolven. Het bureau voor Jacht en onzin, onder leiding van Adrian Arquint, Marcel Michel en Arno Puorger, is van plan om vanaf 1 september, in het kader van de zogenaamde ‘basisregulering’, met steun van recreatieve jagers twee derde van de welpen van dit jaar te doden die geen enkele schuld treft – hun enige vergrijp bestaat erin geboren te zijn en te worden ingedeeld als “twee-derde-quotum”. In het slechtste geval kan dat de dood van tientallen wolvenwelpen tijdens het bloedbad tot gevolg hebben!

Wolfswelpen in der Schweiz im Kreuzfeuer

Het is internationaal verafschuwd en ethisch niet te verantwoorden om wolvenwelpen te doden. Er is geen enkele uitzondering of toestemming van de Bern Convention om op wolvenwelpen te jagen. Zwitserland wordt ook steeds opnieuw door de Bern Convention bekritiseerd voor zijn wolvenbeleid. Bovendien wordt de nieuw gebruikte term ‘basisregulering’ nergens in de jachtwet of het jachtreglement gedefinieerd of vermeld.

Er moet rekening mee worden gehouden dat de wolf tegenwoordig in delen van de kantons Wallis en Graubünden, en ook in het westelijke Waadtlandse Jura, over een groot gebied verspreid is. Wolvenpopulaties (of bevers, vossen en andere dieren) reguleren zich in deze situatie vanzelf door hun territorialiteit: waar een roedel leeft, vestigt zich geen nieuw roedel. Volgens de wetenschap kan daar ook zonder regulering een afvlakking van de populatiegroei worden verwacht.

Dankzij de verbeterde kuddebescherming is ook het aantal dodingen tot eind september 2024 fors gedaald. In het kanton Graubünden met 35% en in het kanton Wallis met 15%. In 2023 was het aantal dodingen landelijk al met 40% gedaald ten opzichte van 2022. Ook in 2024 vonden de meeste dodingen plaats bij onbeschermde of onvoldoende beschermde kuddes. De afname van de aanvallen begon al in 2023, nog vóór er voor het eerst preventief wolven werden afgeschoten. Uiteindelijk is de afname van de aanvallen vooral het resultaat van een versterkte kuddebescherming vanaf 2022, toen voor het eerst een aanzienlijke verhoging van de financiële middelen voor beschermingsmaatregelen werd besloten.

Een vergelijkbare situatie is te zien in Brandenburg, Duitsland:

Wolfs-Angriffe gehen in Brandenburg stark zurück

Dossier: Wolf Zwitserland: feiten, beleid en grenzen van de jacht

Verdere artikelen

Meer over recreatieve jacht: In onze dossiers met kritiek op de recreatieve jacht bundelen we feitenchecks, analyses en achtergrondverhalen. Het wetenschappelijk bewijs staat in het overzicht Studies over de gevolgen van de recreatieve jacht.

Het standpunt van IG Wild beim Wild: IG Wild beim Wild wijst de recreatieve jacht af. Ons voorbeeld is kanton Genève, dat sinds 1974 zonder recreatieve jacht functioneert: zonder jachttijden, zonder jachthonden, zonder drijfjachten, zonder hoogzitten, zonder de dierenmishandeling en de criminaliteit die elders bij het jachtseizoen horen. Wat daar al meer dan vijftig jaar werkt, weerlegt elk positiepaper van JagdSchweiz. Een organisatie die haar beleid baseert op beweringen die zij in haar eigen documenten zelf weerlegt, is geen vakorganisatie, maar een fabriek voor desinformatie.

Redactie Wild beim Wild

Alle bijdragen worden geschreven door IG Wild beim Wild en door externe co-auteurs. Onderzoek, structurering en redactionele processen kunnen daarbij worden ondersteund door AI-gestuurde hulpmiddelen.