De justitie van Graubünden in een kwalijk daglicht

Net als de jachtwantoestanden geldt ook het justitiesysteem van Graubünden als traag en ondoelmatig.

Er wordt steeds opnieuw geklaagd dat procedures buitensporig lang duren, de dossiervoering en communicatie gebrekkig zijn en de interne controle nauwelijks functioneert. Insiders spreken van een justitie die “zichzelf genoeg is”, zonder duidelijke leiding, zonder transparantie en zonder merkbaar verantwoordelijkheidsgevoel.

Dergelijke tekortkomingen leiden ertoe dat zelfs eenvoudige zaken onbegrijpelijk lang duren of dat beslissingen worden genomen die noch navolgbaar noch zorgvuldig gedocumenteerd zijn. Het vertrouwensverlies in de justitie van het grootste Zwitserse kanton groeit dagelijks.

De “donkere kamer” van de Bündner justitiecommissie

Vooral de justitiecommissie van het kanton Graubünden staat onder kritiek. Deze is verantwoordelijk voor het toezicht op rechters en officieren van justitie, maar handelt volgens critici grotendeels in het verborgene. Media en publiek worden nauwelijks betrokken, besluiten worden zelden gemotiveerd of gepubliceerd. Het begrip “donkere kamer” heeft zich in politieke kringen al lang gevestigd.
Het gebrek aan transparantie bij het rechterlijk toezicht voedt het vermoeden van een institutionele afsluiting: controle wel, maar alleen op papier.

Gewijzigde vonnissen zonder notulen

Een ander schandaal schokte het vertrouwen verder: bij het kantonsgerecht van Graubünden werden vonnissen achteraf gewijzigd zonder dat er beraadslagingsnotulen bestonden of de betrokken partijen werden geïnformeerd. Juristen spreken van een ernstige schending van rechtsstatelijke beginselen. De achteraf doorgevoerde wijziging van vonnisteksten zonder documentatie ondermijnt niet alleen de rechterlijke integriteit, maar ook de navolgbaarheid van de justitiebeslissingen.

Veroordeling van een voormalige rechter

In november 2024 werd een voormalige bestuursrechter van het kanton Graubünden schuldig bevonden aan meervoudige feitelijke seksuele intimidatie, meervoudige bedreiging en verkrachting. De zaak had al vóór het vonnis veel stof doen opwaaien, niet in de laatste plaats omdat justitie lang werkeloos bleef, hoewel er al vroeg aanwijzingen van wangedrag bekend waren. Het vonnis werpt een schel licht op de systemische tekortkomingen: een justitieel apparaat dat zichzelf beschermt in plaats van wangedrag consequent op te helderen. Het geheel van deze voorvallen toont aan: in Graubünden mankeert het justitiesysteem niet alleen aan afzonderlijke gevallen, maar aan structuren.

In de schijnwerpers: officier van justitie Ursin Brunett

Centraal in meerdere zaken staat officier van justitie Ursin Brunett, die een verdachte een strafbevel heeft toegestuurd zonder ooit een verhoor te hebben afgenomen of over sluitend bewijs te beschikken, schrijft Inside Justitie. De beschuldiging: laster wegens een ingezonden brief, een sanctie die qua hoogte en formele afhandeling ver buiten de gebruikelijke praktijk ligt. Critici verwijten Brunett dat hij het instrument van het strafbevel op een manier gebruikt die het slachtoffer nauwelijks een kans op verdediging laat. Het bedrag van enkele duizenden franken (CHF 10.350) en de onmiddellijke betalingsverplichting met acceptgiro, terwijl het dossier onduidelijk is, doen aan als een drukmiddel in plaats van een rechtsstatelijke procedure. Een voorbeeld van het rechtsbegrip van Ursin Brunett.

Bovendien roept deze zaak de vraag op in hoeverre de officieren van justitie in Graubünden, onder leiding van de hoofdofficier, erop gericht zijn procedures transparant en onder eerlijke voorwaarden uit te voeren. Het ontbreken van communicatie met de verdachte, het niet leveren van bewijs en het verzuim van een verhoor passen in een breder patroon van kritiek op het Bündner justitiesysteem. Zo wordt Brunett niet alleen gezien als hoofdrolspeler in een geïsoleerd geval, maar als symbool van hoe het openbaar ministerie en de justitiegemeenschap in het kanton met kritische zaken omgaan, en in hoeverre zij nog voldoen aan hun publieke opdracht.

Bijzonder stuitend: de wegens verkrachting veroordeelde Churse bestuursrechter kreeg een onvoorwaardelijke geldboete van slechts 2.300 franken. Dat is aanzienlijk lager dan de te betalen boete voor een ingezonden brief, die de beschuldigde helemaal niet geschreven had.

Wenn Jagdbilder zum blinden Fleck der Justiz in Graubünden werden

Wanneer gekwetste jagerszielen justitie misbruiken

Sommige recreatieve jagers raken hun doel niet in het bos, maar in het gerechtsgebouw. Een bijzonder gevoelige jager uit Scuol voelt zich beledigd door een artikel dat rechtschapen natuurliefhebbers juist toejuichen, gepubliceerd op wildbeimwild.com. Tien jaar na publicatie. Ja, u leest het goed: tien jaar later! De aangifte werd gedaan op 19 februari 2024. De privéaanklager was uiterlijk op 22 juli 2021 al op de hoogte van de betwiste publicatie, aangezien hij regelmatig de nieuwsbrief ontving. De termijn van drie maanden was eind oktober 2021 verstreken. De strafklacht was te laat ingediend; er had nooit een procedure geopend mogen worden.

Het vermeende schandaal: een artikel uit 2015 waarin wildbeimwild.com de heilige mythe van de recreatieve jacht kritisch onder de loep nam, met daarbij een vrij beschikbaar symboolbeeld dat door dezelfde recreatieve jager zelf openbaar was gemaakt. De foto toont de recreatieve jager, poserend met zijn buit. Geen naam, geen adres, geen persoonlijke belediging. Slechts een algemene tekst over dierenleed, die op elk moment te vinden is onder de link van de grote radar van recreatieve jagers te raadplegen.

Maar dat was blijkbaar te veel voor de dunnehuidige jachtfractie. In plaats van argumenten aan te dragen of het gesprek aan te gaan, rende de recreatieve jager naar het politiebureau in Scuol.

Wanneer jagerstrots en justitie botsen

In het voorjaar van 2024 viel er bij wildbeimwild.com een strafbeschikking van het openbaar ministerie van Graubünden in de bus. De aanklacht: eerroof. Het rekeningbedrag voor boete, contante uitgaven en kosten: 1.245,- Zwitserse frank. De feiten: het vermeende delict dateert van tien jaar geleden. De klacht werd veel te laat ingediend. En het delict was al jaren verjaard. De beschuldigde kende de klager niet eens.

Maar in plaats van de procedure te seponeren, besloot officier van justitie Ursin Brunett het jachtestablishment een plezier te doen. Terwijl wilde dieren in Zwitserland nog altijd op een beestachtige, zinloze en brute manier voor de lol mogen worden gedood, wordt een dierenbeschermend artikel gecriminaliseerd. Dat noem je prioriteiten stellen, op Graubündense wijze.

De heilige koe in camouflagepak

De sektarische recreatieve jacht is in dit land uitgegroeid tot een onaantastbare religie. Wie haar bekritiseert, geldt als ketter. Wie misstanden aan het licht brengt, wordt juridisch vervolgd. En wie het doden van wilde dieren in twijfel trekt, wordt weggezet als "extreem" of "radicaal", terwijl de recreatieve jagers gewoon doorgaan met hun bloedrituelen.

Daarbij is de waarheid simpel: wanneer iemand trots en grijnzend zijn trofeeën op internet zet en daarbij de waardigheid van de dieren negeert, mag men daarover spreken. Wie grijnzende foto's van het doden verspreidt, hoeft zich later niet te beklagen over kritiek.

Maar blijkbaar is de Zwitserse jachtlobby van mening dat zij boven de wet staat en dat media gevoeglijk moeten zwijgen wanneer de waarheid onsmakelijk wordt.

Wat hier gebeurt, is niets anders dan een klassieke omkering van dader en slachtoffer. Degene die dieren voor de lol doodt en daar zelfs voor betaalt, stileert zichzelf tot slachtoffer. En degene die misstanden aan het licht brengt, wordt gecriminaliseerd.

Rechtsstaat op de afschotlijst

De procedure laat zien hoe gemakkelijk het gerecht kan worden geïnstrumentaliseerd. Een te laat ingediende strafklacht, een verjaringstermijn die al verstreken is, geen bewijs voor een persoonlijke belediging, en toch wordt er geschoten. Niet met lood, maar met paragrafen. De klager kent de privéaanklager niet, noemde hem niet bij naam en gebruikte de afbeelding uit de databank zonder de bedoeling om iemands eer aan te tasten. Een individuele toewijzing was voor derden niet mogelijk. Daarmee ontbreken zowel opzet als een strafrechtelijk relevante eerkrenking. De lagere instanties gingen inhoudelijk niet in op de centrale bezwaren (termijnoverschrijding, verjaring), maar wezen het beroep zonder meer af. Het strafbevel bevat zelfs vaststellingen die niet worden gedekt door het dossier en die in tegenspraak zijn met de protocollen van het verhoor in Roveredo op 6.5.2024. Alles fraai onder de beschermende hand van de eerste officier van justitie in Chur.

Een zaak die allang afgehandeld had moeten zijn, wordt kunstmatig in leven gehouden, precies zoals men een dood ree nog eens rechtop zet om ervoor te poseren. Zo functioneert niet alleen het gerecht in Graubünden: luid, kwetsbaar, manipulatief en niet in staat tot zelfkritiek.

Staatsanwaltschaft Graubünden kuscht

Van wie is de waarheid over de recreatieve jacht?

Al jarenlang documenteert wildbeimwild.com wat de recreatieve jagers liever verzwijgen: dierenleed, lobbyisme, machtsspelletjes en een gerecht dat vaak beide ogen sluit wanneer het wapen in de "juiste" handen ligt. Aanklagers krijgen een muilkorf opgelegd wanneer veroordeelde recreatieve jagers worden bestraft, of strafklachten rond de recreatieve jacht worden helemaal niet in behandeling genomen, ook al zijn de overtredingen flagrant. Hier een voorbeeld:

Bij beschikking van 27 augustus besloot de eerste officier van justitie in Graubünden om de zaak niet in behandeling te nemen. De beschikking bevat geen motivering. Volgens de wet moeten beschikkingen van strafrechtelijke instanties gemotiveerd worden. Een ontbrekende motivering schendt elementaire procedurele rechten, met name het recht om gehoord te worden (art. 29 lid 2 Bondsgrondwet).

Zonder motivering is niet duidelijk om welke redenen het Openbaar Ministerie een strafrechtelijk onderzoek weigert. Dit maakt een deugdelijke bezwaarprocedure vrijwel onmogelijk.

Toch is één ding duidelijk: zolang er mensen zijn die in naam van de “natuurbescherming” zinloos dieren doden, zal wildbeimwild.com over deze hypocrisie blijven berichten. Wij laten ons niet intimideren of monddood maken, zeker niet door beledigde recreatieve jagers met een gekwetst ego die zich in hun eer aangetast voelen, of door het justitiële systeem in Graubünden!

Erfolg: Verband Jagd Schweiz verliert

Het schot in eigen voet

Wat begon als een poging om een criticus het zwijgen op te leggen, is een boemerang geworden. Het publiek ziet nu eens te meer hoe snel de jachtlobby naar het wapen grijpt zodra iemand de waarheid uitspreekt.

Wie dieren doodt, moet kritiek kunnen verdragen. Wie pronkt met bloed, moet leren leven met tegenspraak. En wie tien jaar later nog steeds verontwaardigd doet, kan misschien beter minder jagen en meer nadenken, in plaats van trofeefoto's en kinderfoto's voor het publiek op Facebook te zetten. Als een soldaat of politieagent grijnzend dergelijke trofeebeelden met zijn slachtoffers zou publiceren, zou hij oneervol worden ontslagen en naar een psychiatrische kliniek worden verwezen.

Het officiële jaarverslag laat zien dat het Openbaar Ministerie van Graubünden een aanzienlijke werklast heeft (bijvoorbeeld veel strafbevelen, veel achterstallige zaken). Deze systeembelasting, in combinatie met afzonderlijke kritische zaken, wijst erop dat structurele problemen niet louter toevallig zijn.

Wordt vervolgd …