Zürich: Burger confronteert jachtautoriteit met miljoenenbalans van de vossenjacht

Toen Reto Muggler, mededirecteur van de Zürcher visserij- en jachtadministratie, begin deze week reageerde op een burgervraag over de vossenjacht, deed hij de aangehaalde wetenschappelijke bron kortweg af: deze zou «zeker niet serieus» zijn.

Dat was opnieuw een fout, en Ursula Alayan-Ricklin uit Effretikon heeft hem nauwkeurig gecorrigeerd.

De studie

De bedoelde bron is een originele peer-reviewpublicatie, verschenen in het gerenommeerde vakblad Biological Conservation (Elsevier):

Jiguet, F., Morin, A., Courtines, H., Robert, A., Fontaine, B., Levrel, H. & Princé, K. (2026). Ecological and economic assessments of native vertebrate pest control in France. Biological Conservation, 316, 111719. DOI: https://doi.org/10.1016/j.biocon.2026.111719

De studie heeft voor het eerst de economische balans van de door de staat georganiseerde bejaging van gewervelde dieren in Frankrijk becijferd. Het resultaat is ontnuchterend: de geschatte jaarlijkse kosten van de bejaging bedragen 103 tot 123 miljoen euro, terwijl de officieel gemelde schadekosten slechts 8 tot 23 miljoen euro bedragen. De gemiddelde inspanning bedraagt ongeveer 64 euro per gedood dier – bij zo'n 1,7 miljoen jaarlijks gedode dieren in Frankrijk. Het publiek betaalt daarmee voor een praktijk waarvan de kosten de beweerdelijk voorkomen schade meervoudig overtreffen.

Het antwoord van de autoriteit

Muggler had in zijn antwoord betoogd dat de Zürcher jagers belangrijke diensten leveren: wildongevallen, kadaverberging, vermindering van wildschade. Zouden deze taken naar het kanton overgaan, dan zouden er naar verluidt meerkosten van meer dan 10 miljoen frank per jaar ontstaan.

Dit cijfer is niet nieuw – en het is niet onderbouwd. Het duikt al op in het regeringsraadrapport van 2017, opgesteld op het departement van de toenmalige hobbyjager Markus Kägi, en wordt sindsdien door jagerskringen als een feit herhaald. Het heeft een onafhankelijke toetsing nooit doorstaan. De IG Wild beim Wild heeft deze bewering al in 2017 aan een feitencheck onderworpen – met een ontnuchterend resultaat: veel in het regeringsraadrapport houdt geen stand bij de toetsing. Dat Muggler dezelfde onderbouwde kostenraming in 2026 opnieuw aanvoert, toont aan hoe weinig de argumentatie van de Zürichse jachtautoriteit in negen jaar vernieuwd is.

Het initiatief «Wildhoeders in plaats van jagers» had al aangetoond dat professioneel opgeleide wildhoeders de taken van de hobbyjacht zouden kunnen overnemen, zonder hagelgeweren, zonder verenigingslogica, zonder onderbouwde kostenextrapolaties.

De SWILD-studie: Wat het kanton Zug allang weet

Wat Muggler in zijn antwoord eveneens onvermeld laat: Sinds mei 2026 ligt er een onafhankelijke Zwitserse studie over de vossenjacht voor – in opdracht gegeven niet door een dierenwelzijnsorganisatie, maar door het kanton Zug zelf. Het resultaat van de SWILD-studie is ondubbelzinnig: de vossenjacht reguleert populaties niet duurzaam, verbetert de ziektebestrijding niet en is ondergeschikt aan niet-dodelijke beschermingsmaatregelen. De jachtcommissie van Zug heeft daarop op 16 juni 2026 besloten de vossenjacht niet langer proactief te bevorderen.

Dat is geen standpunt van een dierenwelzijnsorganisatie. Dat is het besluit van een kantonnale jachtcommissie, gebaseerd op een officieel in opdracht gegeven studie. Meer over dit onderwerp: Kanton Zug: autoriteiten remmen vossenjacht af na studie.

Het weerwoord van Alayan-Ricklin

In haar repliek van vandaag vrijdag wijst Alayan-Ricklin Mugglers argumentatie zakelijk af. Kippenhokken moeten volgens het dierenwelzijnsrecht tegen alle predatoren worden beveiligd – dat is de taak van de dierhouder, niet van de hobbyjager. Bij speelplaatsen zouden vossen door verjaging in plaats van door doden op afstand kunnen worden gehouden.

Zij beschrijft bovendien wat zij persoonlijk bij het kadaververzamelpunt in Weisslingen heeft waargenomen: hobbyjagers die gezonde vossen weggooiden en zich erop beroemden «op alles te schieten wat beweegt». Een «duurzaam gebruik van de wildpopulaties» ziet er anders uit.

Inzage in dossiers geëist

Concreet eist Alayan-Ricklin nu twee dingen: ten eerste de stukken over de informatiebijeenkomst van de Zürcher jagers, waar SWILD-zoöloge en hoofdauteur van de studie Claudia Kistler een voordracht hield. Dat juist die onderzoekster, wier studie de kanton Zug tot een ommekeer bewoog, intern voor de Zürcher jagers sprak, zonder openbare aankondiging en zonder verslag, maakt dit verzoek bijzonder explosief: wat heeft Kistler daar gezegd? Heeft ze dezelfde conclusies gepresenteerd die in Zug tot het besluit leidden? En waarom bleef het publiek buiten beschouwing?

Ten tweede vraagt ze inzage in het elektronische wildboek van de jachtadministratie, waarin de jagers hun afschoten registreren. Muggler had er zelf op gewezen dat deze meldplicht bestaat. Op grond van het openbaarheidsbeginsel is het weigeren van een dergelijke inzage moeilijk te rechtvaardigen.

Muggler heeft inmiddels op het verzoek om inzage in de stukken gereageerd. Over de Kistler-bijeenkomst deelt hij mee dat de visserij- en jachtadministratie deze niet heeft georganiseerd en daarom niet over stukken beschikt. Alayan-Ricklin moet zich rechtstreeks tot Claudia Kistler wenden.

De bijeenkomst is openbaar niet gedocumenteerd. Wie nodigde Kistler uit, onder welke voorwaarden hield ze haar voordracht, en wie zat er in het publiek? Dat een bijeenkomst met de hoofdauteur van de enige onafhankelijke Zwitserse studie over de vossenjacht spoorloos blijft, terwijl de kanton Zug diezelfde studie als aanleiding neemt voor een koerswijziging, vraagt om uitleg.

Bij het elektronische wildboek signaleert Muggler ten minste openheid: het verzoek zou met de juridische dienst worden onderzocht. Hoofd Recht en Diensten Bünzli zou zich bij Alayan-Ricklin melden.

Of de Zürcher autoriteit uit diezelfde SWILD-studie andere conclusies trekt dan de kanton Zug, zal blijken. Het antwoord op het wildboek-verzoek zal laten zien hoe transparant de Zürcher visserij- en jachtadministratie met haar eigen cijfers omgaat.