Zwitserland: de heremietibis moet terugkeren

De vereniging Zooschweiz, met haar negen aangesloten dierenparken zoals Goldau SZ, Bazel of Garenne VD, staat aan de basis van de plannen.

Men wil inzetten op dieren die in gevangenschap zijn uitgekomen. Het project is een gevolg van fokinspanningen in Duitsland, Oostenrijk, Spanje en Italië, zo liet Zooschweiz weten.

Genadeloze jacht roeide de heremietibis uit

De trekvogel was ooit wijdverbreid in het Alpengebied. Een genadeloze recreatieve jacht, die zelfs de eieren niet spaarde, maakte echter snel een einde aan zijn bestaan. Eerst leefde hij nog slechts in enkele dalen. Aan het begin van de 17e eeuw verdween hij volledig.

In Turkije kromp de populatie binnen een eeuw van 3.000 exemplaren tot drie. Die werden gevangen voor de fok in gevangenschap.

Tegenwoordig komen heremietibissen (Geronticus eremita) in het wild nog slechts voor aan de Atlantische kust van Marokko. Maar ook daar leven er nog maar enkele honderden. De heremietibis is daarmee een van de meest bedreigde vogelsoorten ter wereld.

Herintroductie met ultralichte vliegtuigen

De heremietibis, een ibisvogel, broedt en leeft het hele jaar door in kolonies. In de winter vliegt hij naar het Middellandse Zeegebied. Favoriete nestplaatsen zijn ruïnes of allerlei hellingen.

Om de soort te redden zijn in het Spaanse Andalusië en in de Alpen van Duitsland, Oostenrijk en Italië herintroductieprogramma's opgezet. De dieren werden deels met de hand grootgebracht en moeten het bestaan als trekvogel opnieuw leren. Daartoe worden ze in de herfst door piloten van ultralichte vliegtuigen over de Alpen en naar hun overwinteringsplaats geleid.

Wanneer individuele dieren tijdens hun vogeltrek naar Zwitserland verdwaalden, zorgden ze de afgelopen jaren altijd voor veel opschudding. Het meest bijgebleven is bijvoorbeeld het vrouwtje Shorty, dat in 2012/2013 als jong dier in haar eentje overwinterde aan het Zugermeer.

In 2014 verloor Shorty tijdens de vlucht naar het zuiden opnieuw het contact met haar soortgenoten en moest ze in de dierentuin van Goldau worden opgekweekt. In 2015 volgde een happy end: Shorty broedde in Burghausen (D) twee kuikens uit. In 2016 verloor weer een vrouwtjes-heremietibis het contact en dook ze opnieuw op aan het Lago Maggiore in Ticino.

Fokprogramma in Zwitserland

In het dierenpark van Garenne worden, net als bij het project voor de lammergier, nu heremietibis-kuikens grootgebracht. Fokparen uit Goldau en Bazel zijn al ter plaatse. Andere uit Tsjechië en Portugal moeten volgen.

Met zijn rode kale kop, de gebogen snavel en de bevederde hals is de heremietibis een opvallende verschijning. De steltvogel wordt tot 80 centimeter hoog en heeft een spanwijdte van 1,30 meter. Het verenkleed is dieppzwart met groene, blauwe of purperen weerschijn. Meer over wilde dieren en Biodiversiteit.