Podcastaflevering: Jacht, natuurbescherming en risico

Drie beweringen, drie controles: deze aflevering onderzoekt de natuurbeschermings-PR van de jachtverenigingen, de cijfers over de vossenjacht in het kanton Luzern en de belofte dat de recreatieve jacht de bevolking beschermt. Het resultaat is elke keer hetzelfde: de argumenten houden geen stand tegenover de bronnen.

Natuurbeschermings-PR zonder bewijs van effectiviteit

Het Italiaanse jachtportaal Caccia Passione beroept zich op het biodiversiteitsmanifest van de FACE, de Europese koepelorganisatie van jachtverenigingen, en voert meer dan 550 natuurbeschermingsprojecten aan als bewijs. Deze projecten worden echter door de vereniging zelf gemeld en geselecteerd; een onafhankelijke toetsing van hun ecologische effect bestaat niet. In Zwitserland komt daar een structureel probleem bij: in 16 van de 26 kantons geldt het patentjachtsysteem, zonder gehuurd jachtgebied en zonder onderhoudsplicht. Het beeld van de recreatieve jager als hoeder van het landschap veronderstelt daarmee een verhouding die juridisch helemaal niet bestaat. Genève doet sinds 1974 al zonder recreatieve jacht en telt vandaag tot de soortenrijkste kantons.

Vossenjacht in Luzern: 98 procent gezonde dieren

Luzern is het enige kanton dat systematisch ziekten bij geschoten vossen registreert. In het jachtjaar 2018/19 werden 2217 vossen doodgeschoten, waarvan er slechts 39 ziek waren, dat is 1,76 procent. Daarmee vervalt het belangrijkste argument van de ziektebestrijding. Het rapport van de kantonale commissie citeert geen enkele wildbiologische studie, ondanks dat onderzoek uit meerdere landen al decennialang aantoont dat jachtdruk de vossendichtheid niet verlaagt. Wildbioloog Sandra Gloor en de voormalige voorzitter van de Bündner vereniging Robert Brunold komen tot dezelfde conclusie, en zelfs de Zürichse recreatieve jager Franz Balmer gaf in de «Tages-Anzeiger» toe dat de vossenjacht meer schade toebrengt aan het aanzien van de jacht dan dat ze nut heeft. Het rapport waarschuwt voor "aanzienlijke meerkosten" bij het afzien van de jacht, zonder een concreet bedrag te noemen. Het Geneefse model kost ongeveer één miljoen Zwitserse frank per jaar.

De beschermingsbelofte draait om

Een studie van de Nederlandse bioloog Tim Hofmeester toont aan: waar veel roofdieren leven, draagt een aanzienlijk lager percentage teken de bacterie die de ziekte van Lyme veroorzaakt. Minder vossen betekenen meer muizen, meer teken en meer gevallen van de ziekte van Lyme, waaraan in Zwitserland jaarlijks naar schatting 6000 tot 12.000 mensen ziek worden. Ook bij de vossenlintworm werkt de jacht averechts: in een vierjarige studie rond Nancy kromp de populatie niet, ondanks 776 gedode vossen, en steeg het besmettingspercentage zelfs van 40 naar 55 procent, omdat jonge vossen de leeggeschoten territoria weer innemen. Daarbij komt nog het lood: het Duitse Bundesinstitut für Risikobewertung rekent wildvlees tot de meest met lood belaste voedingsmiddelen. Doeltreffende alternatieven bestaan al lang. Hondsdolheid werd bestreden met vaccinlokaas, en ontwormingslokaas verlaagde het besmettingspercentage met de lintworm van 13,3 naar 2,2 procent.

Meer achtergrondinformatie in de categorieën Jacht en Milieu & Natuurbescherming.