Het enthousiasme voor het Uur van de Tuinvogels

In totaal hebben de waarnemers ongeveer 133’000 vogels geteld en gemeld.

Op het meldplatform gartenvoegel.birdlife.ch kan heel Zwitserland zelf een beeld krijgen van de resultaten – dankzij een interactieve resultatenkaart.

Citizen-science-projecten winnen met de toenemende digitalisering aan belang. Deze digitalisering maakt deelname eenvoudiger, verbetert de datakwaliteit en vergroot het bereik. Ook BirdLife Schweiz heeft geïnvesteerd en biedt jong en oud verschillende hulpmiddelen aan om vogels te leren kennen en te observeren. Tijdens het "Uur van de Tuinvogels" van 7 tot en met 11 mei werd hier volop gebruik van gemaakt: enerzijds de app "Vogelgids BirdLife Schweiz", waarmee je vogels ook automatisch kunt herkennen aan de hand van foto's en geluidsopnames, anderzijds het leerplatform bird-song.ch, waarmee je op een speelse manier vogelzang kunt leren. Daarnaast is er de resultatenkaart die speciaal voor het "Uur van de Tuinvogels" is opgezet. Hier kunnen geïnteresseerden meteen zelf eenvoudige analyses uitvoeren.

Het Uur van de Tuinvogels heeft van 7 tot en met 11 mei meer dan 6000 deelnemers naar balkons, tuinen en parken gelokt om vogels te tellen. Op het meldplatform gartenvoegel.birdlife.ch kan heel Zwitserland nu zelf een beeld krijgen. Per kanton of zelfs per gemeente kunnen de gemelde soorten worden geanalyseerd. "Vogels observeren is populair, en we zijn blij met de grote belangstelling voor dit landelijke project", zegt ornitholoog Raffael Ayé, directeur van BirdLife Schweiz. "Dankzij de eenvoudigere deelname, de vele nieuwe cursussen die BirdLife samen met de lokale BirdLife-natuurbeschermingsverenigingen aanbiedt, en de online mogelijkheden verwachten we de komende jaren nog meer deelname van de bevolking. Dit zal de datakwaliteit verder verbeteren."

Speciaal voor het «Uur van de Tuinvogels» beheert BirdLife sinds vorig jaar een uitgebreide website als meldplatform. Hier vinden geïnteresseerden de telresultaten per kanton of gemeente. Hoe meer deelnemers er zijn, hoe hoger de kwaliteit van de gegevens. Want bij veel gemelde waarnemingen worden kleine fouten gecompenseerd. Bovendien houdt BirdLife toezicht op de invoer. Na het telweekend worden de meldingen gevalideerd. Onwaarschijnlijke waarnemingen worden via navraag gecontroleerd of verwijderd.

Dit jaar waren de drie meest voorkomende soorten de huismus, de gierzwaluw en de zwarte kraai. Enkele typische soorten van het bebouwde gebied, zoals de europese kanarie of de groenling, staan daarentegen pas op respectievelijk plaats 32 en 22. Het zijn de gevarieerde tuinen met inheemse planten die ook bij de vogels meer soorten aantrekken. Gemiddeld over de jaren gaat het om 12 soorten, vergeleken met ongeveer 7 soorten in eentonige gazon- of steenlandschappen.

Naast het verzamelen van gegevens heeft het «Uur van de Tuinvogels» ook als doel het bewustzijn voor het belang van biodiversiteit in het bebouwde gebied te versterken. Iedereen kan actief bijdragen aan de bescherming en bevordering van vogels en andere dieren in zijn omgeving. BirdLife Schweiz biedt hiervoor talrijke materialen en tips aan over hoe tuinen vogelvriendelijker kunnen worden ingericht: birdlife.ch/garten

«Uit vele gesprekken weet ik dat vogels observeren mensen dichter bij de natuur kan brengen», zegt Raffael Ayé. De vreugde om de zang of de gevarieerde vormen en kleuren van de vogelwereld kan de interesse wekken voor de natuurlijke samenhang van leefgebieden en gevarieerd leven. Een citizen-science-actie kan bovendien een extra motivatie zijn om zich met de natuur bezig te houden. Een groeiend aantal deelnemers is dan ook niet alleen goed nieuws voor BirdLife – het komt iedereen ten goede.

Meer informatie:
– Resultaten van het «Uur van de Tuinvogels»: gartenvoegel.birdlife.ch
– Algemene informatie over het bebouwde gebied: birdlife.ch/siedlungsraum
– Tips en handleidingen voor natuurvriendelijke tuinaanleg: birdlife.ch/garten