Roemenië wil beren tellen

Roemenië zal binnenkort voor het eerst een telling van zijn bruine beren op basis van DNA-gegevens uitvoeren.

«In de komende maanden zullen 400 experts en vrijwilligers ter plaatse monsters van uitwerpselen en haar nemen voor DNA-analyse», aldus minister van Milieu Barna Tanczos.

Dit heeft geleid tot spanningen tussen dorpsbewoners, die bang zijn voor nieuwe aanvallen, en natuurbeschermers, die waarschuwen voor een versoepeling van het jachtwetten.

Achterpoortje in jachtverbod wordt misbruikt

Een achterpoortje in het jachtverbod, dat het doden van zogenaamde probleembeer toestaat, wordt al misbruikt, zeggen activisten die vrezen voor een toename van het aantal dodingen als uit de telling blijkt dat de beschermde soort niet zo bedreigd is als gedacht.

De trofeejacht, die recreatieve jagers van over de hele wereld aantrok op zoek naar een 'trofee', is sinds 2016 verboden ter bescherming van de soort, ook al klagen non-gouvernementele organisaties soms overtredingen aan, zoals in het geval van de Liechtensteinse prins die ervan werd beschuldigd in maart de 'grootste' Roemeense beer met de bijnaam Arthur te hebben gedood in de recreatieve jacht.

Het doel van dit door Brussel met 11 miljoen euro gefinancierde project is om 'de omvang van de berenpopulatie vast te stellen'. Volgens schattingen uit de jaren negentig leven er in de oeroude bossen van het land ongeveer 6.000 van deze Wilde dieren, het grootste aantal in Europa (Rusland niet meegerekend).

Woede na een reeks aanvallen

De verontwaardiging over het toenemende aantal aanvallen, waarvan er de afgelopen drie jaar ongeveer 100 hebben plaatsgevonden, groeit. Eind juli raakte een herder zwaar gewond, en een andere herder, die had weten te ontsnappen, werd 300 meter verderop dood aangetroffen met beet- en klauwsporen. De oorzaak moet vooral worden gezocht in de krimpende leefomgeving van de beren.

Tot nu toe werden alleen de sporen geregistreerd die beren achterlaten in de sneeuw of in de modder. Door het verzamelen van uitwerpselen en haar kan er voortaan een database worden opgebouwd waarin elk monster wordt opgeslagen voorzien van een streepjescode, aldus de minister.

Robin Rigg, voorzitter van de Slovak Wildlife Society, is vertrouwd met deze methode, die hij toepaste bij de telling van wolven toegepast heeft. Het kan een schat aan informatie opleveren, zoals het geslacht van het wilde dier of mogelijke familiebanden met soortgenoten. Belangrijk is dat men een groot gebied bestrijkt en "driemaal zoveel monsters verzamelt als het verwachte aantal dieren", aldus Djuro Huber, professor aan de Universiteit van Zagreb (Kroatië).

Op weg naar een hervatting van de recreatieve jacht?

Zonder het nut van dit project in twijfel te trekken, waartoe ook de oprichting van het eerste openbare berenbeschermingsgebied behoort, vrezen dierenbeschermers dat het de weg zou kunnen effenen voor een hervatting van de recreatieve jacht, mocht blijken dat er te veel beren zijn.

Cristian Papp, een vertegenwoordiger van het WWF, eist "transparantie bij het verzamelen en interpreteren van gegevens". Een onlangs uitgevaardigd decreet geeft nu al reden tot bezorgdheid: in een poging de bevolking gerust te stellen, heeft de regering, die tot nu toe als enige het doden van beren van geval tot geval kon goedkeuren, besloten om lokale autoriteiten het recht te geven om te beslissen over leven of dood van een probleembeer.

Bange dorpsbewoners

Onder het voorwendsel van hun gevaarlijkheid wordt een slachtpartij voorbereid onder deze vaak uitgehongerde dieren, die het slachtoffer zijn van ontbossing, van de inkrimping en vernietiging van hun leefgebied en van pogingen tot demonisering door jachtverenigingen.

Brigitte Bardot-stichting

"Deze beschuldigingen zijn ongegrond", zei Tanczos. "Een beer wordt alleen in kritieke situaties neergeschoten, wanneer hij het leven van mensen in gevaar brengt", en een "verplaatsing" weg van nederzettingen heeft de voorkeur.

Voor Marton-Csaba Bacs, burgemeester van het dorp Bixad, is "de situatie onhoudbaar geworden". "Elke dag plunderen beren boomgaarden, vallen ze schapen aan en zijn ze zelfs de binnenplaats van de kliniek binnengedrongen", klaagde hij.