Mongolië telt 953 sneeuwluipaarden

Het WWF heeft in Mongolië de zeldzame sneeuwluipaarden geteld.

De onlangs gepubliceerde telling is niet alleen de eerste landelijke inventarisatie van de populatie, maar zet tegelijkertijd nieuwe standaarden in de wetenschappelijke monitoring van dieren. Tussen 2018 en 2020 werden duizenden foto's van cameravallen en veldwaarnemingen geanalyseerd en gecombineerd met computergestuurde modellering. Op basis van deze gegevens schat het WWF de totale populatie op 953 volwassen dieren en beoordeelt die daarmee als stabiel.

„De sneeuwluipaarden hebben zich in Mongolië weten te handhaven. Dat is een groot succes voor de soortenbescherming. Toch mogen we niet achterover leunen, want de grote katten blijven bedreigd. De nieuw verworven inzichten over hun verspreiding helpen ons in de toekomst om beschermingsmaatregelen nog effectiever en gerichter te plannen. Tegelijkertijd is deze telling qua methodiek de modernste ter wereld.”

Markus Radday, regiospecialist bij WWF Duitsland

De sneeuwluipaardentelling begon in mei 2018 en eindigde in oktober 2020. Samen met partners bracht het WWF alle potentiële leefgebieden in Mongolië in kaart en plaatste 1.475 cameravallen. In 1.017 geselecteerde steekproefgebieden in het hooggebergte werden veldwaarnemingen gedaan om de aanwezigheid van sneeuwluipaarden aan te tonen. Daartoe behoren territoriummarkeringen, geluiden en pootafdrukken. Ook de prooidieren van de sneeuwluipaarden, het argali-wilde schaap en de Siberische steenbok, werden geteld. In totaal legden de cameravallen 242 verschillende sneeuwluipaarden vast. Op basis van deze gegevens werd de populatie voor het gehele verspreidingsgebied berekend.

Voor het eerst werden in Mongolië zo de gegevens van cameravallen – ruim 500.000 foto's en video's – samen met in de gebieden verzamelde sporen en prooidiertellingen gecombineerd met geografische computermodellering gecombineerd. Daaruit ontstonden miljoenen datasets, die met statistische methoden moesten worden geanalyseerd. 500 boswachters, andere natuurbeschermingsorganisaties, wetenschappers en studenten van de Nationale Universiteit van Mongolië hielpen daarbij.

Volgens de resultaten leven er momenteel 953 sneeuwluipaarden in Mongolië. Dat is de waarde met de hoogste statistische waarschijnlijkheid binnen de 806 tot 1.127 individuen die daar voorkomen. „Tot nu toe gingen we ervan uit dat het aantal tussen 500 en 1.000 individuen lag. De nieuwe waarde ligt aan de bovenkant van die schatting. Dat geeft reden tot optimisme”, aldus Radday. Bovendien leverde het onderzoek het bewijs dat het oppervlak van het hele verspreidingsgebied met 328.844 km² ongeveer drie keer zo groot is als tot nu toe werd aangenomen. Het omvat onder meer het hele Altaj- en Sajangebergte in Mongolië en het grootste deel van het Changaigebergte.

Met naar schatting 4.000 tot 6.400 individuen die in de hooggebergten van Azië leven, behoort het sneeuwluipaard tot de zeldzaamste grote katten ter wereld. Vooral de stroperij op de dieren zelf en op hun prooidieren zet hen onder druk. Op zoek naar voedsel doden sneeuwluipaarden daarom ook landbouwhuisdieren die herders de bergen in drijven. Daaruit ontstaan steeds vaker conflicten tussen dier en mens, die voor de grote katten niet zelden dodelijk aflopen. Het WWF helpt de veehouders daarom bij de bescherming van hun dieren, bijvoorbeeld met hekken. „Op de lange termijn moeten we echter meer acceptatie voor de sneeuwluipaarden creëren en afspraken maken met de veehouders”, legt Radday uit. De nieuw verzamelde gegevens zullen daaraan bijdragen: „We kunnen nu beter aangeven waar de grote katten precies voorkomen en waar mogelijke hotspots voor dergelijke conflicten liggen.” Dat komt niet alleen ten goede aan de bescherming van het sneeuwluipaard, maar ook aan zijn leefomgeving. De grote kat is namelijk een indicator voor intacte bergecosystemen. „Als het goed gaat met het sneeuwluipaard, geldt dat ook voor zijn leefgebied.”

Achtergrond:

De telling van de sneeuwluipaarden vond plaats in het kader van het initiatief Population Assessment of the World’s Snow Leopards (PAWS). Op de tweede Global Snow Leopard Conference in 2017 hadden de twaalf landen waar de bedreigde diersoort voorkomt zich ertoe verplicht om hun populatie vóór 2023 in kaart te brengen. Na Bhutan is Mongolië het tweede land waar de telling nu is afgerond. Na China heeft Mongolië wereldwijd de grootste populatie sneeuwluipaarden.