1’000 extra soorten met uitsterven bedreigd

Inmiddels worden meer dan 45’000 soorten met uitsterven bedreigd – 1’000 meer dan het jaar ervoor.

Dat heeft de wereldnatuurbeschermingsunie IUCN gemeld. Vorige week heeft het team de bijgewerkte Rode Lijst van bedreigde soorten gepubliceerd.

In haar 60e jaar waarschuwt de IUCN voor het uitsterven van dieren en planten, maar benadrukt ook successen op het gebied van soortenbescherming. De lijst omvat nu in totaal 163’040 soorten, die in verschillende mate bedreigd zijn. Dat zijn er ongeveer 6’000 meer dan het jaar ervoor. Daaronder vallen nu ook de Copiapoa-cactussen uit de kustwoestijn Atacama in Chili, de Borneo-olifant en de gigantische hagedis van Gran Canaria.

Voor deze ontwikkeling worden de gevolgen van de klimaatverandering, invasieve soorten en menselijke activiteiten zoals illegale handel en de uitbreiding van infrastructuur verantwoordelijk gehouden.

De grootste levende hagedis in de wereld, de komodovaraan in Indonesië, wordt sterker bedreigd dan tot nu toe werd aangenomen. De wereldnatuurbeschermingsunie (IUCN) classificeert hem op haar lijst van bedreigde dier- en plantensoorten nu als «sterk bedreigd». Daarmee stijgt hij een trede op de schaal van uitsterven.

De komodovaraan heeft het volgens de IUCN zwaar te verduren door de klimaatverandering. Door de stijgende zeespiegel zal in de komende 45 jaar naar verwachting een derde van zijn leefgebied verdwijnen: de tot drie meter lange alleseters leven al miljoenen jaren in het oosten van Indonesië, in het Komodo-nationaalpark en op het naburige eiland Flores. Naar schatting zijn er nog ongeveer 6’000 dieren.

Bedreigde Borneo-olifanten

Sinds dit jaar staan ook de Aziatische olifanten op Borneo als bedreigd op de lijst. Naar schatting leven er nog 1’000 Borneo-olifanten in het wild.

De populatie is de afgelopen 75 jaar vooral afgenomen doordat er steeds meer bos op Borneo werd gekapt. Daarmee hebben mensen het grootste deel van het leefgebied van de olifanten vernietigd. Ook conflicten met omwonenden, verlies van leefgebied door landbouw en houtplantages, mijnbouw en infrastructuurontwikkeling, stroperij, blootstelling aan landbouwchemicaliën en verkeersongevallen bedreigen de soort, aldus de IUCN.

Beter nieuws bij de tonijnen

De bestanden van vier van de zeven meest voorkomende tonijnsoorten hebben zich na decennia van beschermingsmaatregelen hersteld. Vangstquota en consequente maatregelen tegen illegale visserij wierpen hun vruchten af.

De IUCN schat bijvoorbeeld dat het aantal blauwvintonijnen (Thunnus thynnus) uit de Middellandse Zee de afgelopen vier decennia met 22 procent is gestegen. Deze soort stond voorheen als ‘sterk bedreigd’ te boek, maar verbeterde meteen drie categorieën. Ze wordt nu zelfs niet meer als bedreigd beschouwd. Dat geldt ook voor de witte tonijn (Thunnus alalunga) en de geelvintonijn (Thunnus albacares), die één categorie vooruitgingen. Ook het bestand van de nog altijd sterk bedreigde zuidelijke blauwvintonijn (Thunnus maccoyii) is licht hersteld; deze soort werd van categorie 6 naar 5 verplaatst.

De IUCN zet zich in voor natuur- en soortenbescherming. Ze telt meer dan 1'300 leden, waaronder ministeries, federale bureaus, natuurbeschermingsorganisaties en onderzoeksinstituten. De IUCN houdt momenteel in Marseille haar congres over soortenbescherming af.