Zwitserse lynxen in groot gevaar

In voorgaande eeuwen werd de Euraziatische lynx zwaar vervolgd en op veel plaatsen zelfs uitgeroeid.

In Europa heeft hij slechts in geringe aantallen overleefd in afgelegen gebieden, zoals Scandinavië, de Karpaten en de Balkan. Sinds 1962 is de Lynx in Zwitserland beschermd door de jachtwet.

Op 23 april 1971 werden in het kanton Obwalden, in het eidgenössische banngebied “Hutstock” in het Melchtal, enkele lynxen vrijgelaten.

De lynxen waren in het wild gevangen exemplaren uit de Slowaakse Karpaten, die via de dierentuin van Ostrava en de dierentuin van Bazel naar Zwitserland werden gebracht. De herintroductie van de lynx berustte op een besluit van de Bondsraad van 18 augustus 1967 en, op voorstel van de toenmalige kantonnale boswachter Leo Lienert, de instemming van de regering van Obwalden.

De eerste vrijlating in het Melchtal vormde de aanzet tot verdere officiële en niet-officiële vrijlatingen in het Zwitserse Alpengebied en de Jura. In de noordwestelijke Alpen en in de Jura vestigden zich in de daaropvolgende decennia lokale lynxpopulaties.

Tweederde van de lynxen leeft in de Alpen, een derde in de Jura. Om de Alpenpopulatie te versterken, werden tussen 2001 en 2008 meerdere individuen uit de Jura en de noordwestelijke Alpen met succes overgebracht naar Noordoost-Zwitserland. Tegenwoordig leven er in Zwitserland slechts ongeveer 300 lynxen, die afstammen van ongeveer 20 individuen. Zowel de Alpenpopulatie als de Jurapopulatie in Zwitserland worden dan ook als ernstig bedreigd beschouwd. De genenpoel van de diersoort is veel te klein en daardoor zeer fragiel.

Als roofdier van kleine evenhoevigen zoals reeën en gemzen speelt de lynx een belangrijke rol in ons ecosysteem. Samen met de wolf staat hij helemaal bovenaan de voedselketen en vult hij een ecologische niche die door geen enkel ander dier in West-Europa wordt ingenomen.

Te midden van een wereldwijde crisis die leidt tot een wijdverbreide ineenstorting van de biodiversiteit, dragen wolven en lynxen volgens natuurbeschermers bij aan het gezond houden van de soorten die zij bejagen, doordat ze zwakke of zieke dieren doden en de verspreiding van ziektes zoals de ziekte van Lyme verminderen. Ze houden de populaties van reeën, wilde zwijnen en andere hoefdieren in toom en in beweging, zodat planten en struiken die anders opgegeten zouden worden, de kans krijgen om te groeien. Hun aanwezigheid wordt door natuurbeschermers gevierd als een teken van hoop voor het herstel van de natuur.

Als er te veel evenhoevigen in een bosgebied leven, heeft het bos nauwelijks kans om weer aan te groeien. Doordat lynx en wolf de populatie evenhoevigen reguleren, bevorderen ze de natuurlijke verjonging van het bos. Structuurrijke bossen met zowel oude als jonge bomen bieden een leefgebied aan diverse dieren. Ze beschermen ons bovendien tegen natuurgevaren en bieden ons een aantrekkelijke recreatieruimte.

Waldumbau: Wege zu resilienten Mischwäldern im Angesicht der Jagd

Vandaag de dag bevinden zich in Zwitserland de enige samenhangende, significante lynxpopulaties van het Alpengebied. Zwitserland draagt daarom Europawijd een bijzondere verantwoordelijkheid voor het behoud en de bescherming van deze diersoort.

Doordat de genetische diversiteit van de soort afneemt, is de lynxpopulatie in Zwitserland op de lange termijn niet zeker. Het is noodzakelijk dat de lynxpopulaties met elkaar verbonden worden, om uitwisseling binnen de genenpool mogelijk te maken.

Om de genetische basis te versterken, zouden enkele maatregelen overwogen kunnen worden:

1. Translocatie: Het gericht inzetten van lynxen uit andere, genetisch diversere populaties zou kunnen helpen om de genetische diversiteit te vergroten. Het is belangrijk dat deze dieren afkomstig zijn uit regio's die ecologisch compatibel zijn, om het voortplantingssucces te waarborgen.
2. Fokprogramma's: Het opzetten van fokprogramma's in gevangenschap kan bijdragen aan het fokken van geschikte dieren voor latere uitzetting. Deze programma's zouden gericht kunnen letten op genetische diversiteit.
3. Bescherming van het leefgebied: Het behoud en de bescherming van het natuurlijke leefgebied voor de lynxen moeten eveneens prioriteit hebben. Een intact leefgebied ondersteunt niet alleen de bestaande populatie, maar biedt ook ruimte voor nieuw uitgezette dieren.
4. Publieksvoorlichting en ondersteuning: Het vergroten van het bewustzijn van het publiek over het belang van genetische diversiteit en de bescherming van de lynx tegen Jacht kan bijdragen aan het verkrijgen van steun voor instandhoudingsmaatregelen.
5. Onderzoek: Verder onderzoek is nodig om de huidige genetische toestand van de lynxpopulaties te beoordelen en de beste strategieën te ontwikkelen om de diversiteit te versterken.

Een zorgvuldige planning en uitvoering van deze maatregelen zijn essentieel om de lynxpopulatie in Zwitserland te stabiliseren en op lange termijn te waarborgen.

Lorenz Hess, jachtvoorzitter van kanton Bern

Hier ziet men ook hoe feitenvrij en incompetent recreatieve jagers, in dit geval de jachtvoorzitter van Bern, politiek bedrijven. Al in 2020 wilde de geweerzwaaier en vossenslager Lorenz Hess tijdens het parlementaire debat over de mislukte jachtwet dat de lynx, naast de bever, de blauwe reiger en de middelste zaagbek, op de lijst van preventief te reguleren soorten kwam. Deze wilde dieren hadden dan zonder schade aan te richten mogen worden afgeschoten.

Führt Jägerverband die Berner Bevölkerung hinters Licht?

Waar wilde dieren worden bejaagd en de familie- en sociale structuren worden vernietigd, faalt de natuurlijke populatiecontrole in het biotoop.

In de chaos waarin de natuur verkeert na decennia van "hoeden en verzorgen" door de Zwitserse recreatieve jagers, is het aandeel van bedreigde soorten volgens de VN in geen enkel land ter wereld zo groot als in Zwitserland.

De amateurjagers veroorzaken al decennialang een ecologisch onevenwicht in het cultuurlandschap, met soms dramatische gevolgen (beschermingsbos, ziektes, landbouwschade en nog veel meer).

Voor echte wildbeheer volstaat een handvol wildbeheerders, zoals het voorbeeld van Genève of hele landen met een jachtverbod aantonen. De wilde dieren zouden geen schietschijven meer zijn voor mensen met een gebrekkige ethische hygiëne en psychologische problemen.

Volgens IG Wild beim Wild zijn er voor hobby jagers jaarlijkse medisch-psychologische geschiktheidskeuringen naar Nederlands voorbeeld nodig, alsook een bindende leeftijdsgrens. De grootste leeftijdsgroep onder recreatieve jagers is tegenwoordig 65+. In deze groep nemen leeftijdsgebonden beperkingen zoals afnemend gezichtsvermogen, vertraagde reactietijden, concentratiezwakte en cognitieve tekorten statistisch duidelijk toe. Tegelijkertijd tonen ongevalanalyses aan dat het aantal ernstige jachtongevallen met gewonden en doden vanaf de middelbare leeftijd significant stijgt.

De regelmatige berichten over jachtongevallen, dodelijke fouten en misbruik van jachtwapens tonen een structureel probleem aan. Het privébezit en gebruik van dodelijke vuurwapens voor vrijetijdsdoeleinden onttrekt zich grotendeels aan continue controle. Vanuit het perspectief van IG Wild beim Wild is dit niet langer verantwoord. Een praktijk die berust op vrijwillig doden en tegelijk aanzienlijke risico's voor mens en dier met zich meebrengt, verliest haar maatschappelijke legitimiteit.

Hobby Jacht berust bovendien op speciesisme. Speciesisme beschrijft de systematische minachting van niet-menselijke dieren enkel op basis van hun soort. Het is vergelijkbaar met racisme of seksisme en is noch cultureel noch ethisch te rechtvaardigen. Traditie vervangt geen morele toetsing.

Juist op het gebied van recreatieve jacht is kritische toetsing onmisbaar. Nauwelijks een ander terrein wordt zo sterk gekenmerkt door verhullende verhalen, halve waarheden en gerichte desinformatie. Waar geweld genormaliseerd wordt, dienen narratieven vaak ter rechtvaardiging. Transparantie, controleerbare feiten en een open maatschappelijk debat zijn daarom onmisbaar.