Initiatief tegen synthetische pesticiden ingediend

Parlement en stemgerechtigden zullen zich buigen over een verbod op synthetische pesticiden in de landbouw. Een groepering uit Neuchâtel heeft een bijbehorend initiatief ingediend.

Achter het initiatief „voor een Zwitserland zonder synthetische pesticiden” staat een comité met de naam „future3.0”, dat naar eigen zeggen 145’099 handtekeningen heeft verzameld. De initiatiefnemers willen synthetische pesticiden verbieden in de landbouwproductie, in de verwerking van landbouwproducten en in het bodem- en landschapsbeheer.

Ook de invoer van levensmiddelen die synthetische pesticiden bevatten of met behulp van dergelijke stoffen zijn geproduceerd, moet worden verboden. Het initiatief zou binnen tien jaar op wetsniveau moeten worden uitgevoerd. In de ogen van de initiatiefnemers is het „volstrekt mogelijk” om de voorziening van de mensen in Zwitserland te garanderen met inheemse productie en geïmporteerde levensmiddelen zonder synthetische pesticiden. Voorbeelden tonen aan dat boeren die zonder deze stoffen produceren, aanzienlijk lagere kosten hebben.

Het comité wil synthetische pesticiden verbieden. Stoffen zoals kopersulfaat zouden nog steeds zijn toegestaan, en hetzelfde zou gelden voor behandelingen in de biologische landbouw. Ook bemesten zou toegestaan blijven. Verboden zou volgens de initiatiefnemers daarentegen wel het omstreden onkruidbestrijdingsmiddel glyfosaat worden, dat in de EU onlangs voor nog eens vijf jaar is toegelaten. De Bondsraad stelde in een rapport dat dit herbicide onschadelijk is voor consumenten.

Verboden zouden ook de voor bijen gevaarlijke neonicotinoïden clothianidin, imidacloprid en thiamethoxam worden. Volgens het Bundesamt für Landwirtschaft (Federaal Bureau voor Landbouw) mogen deze neonicotinoïden vanaf het einde van het jaar alleen nog in kassen worden gebruikt.

Het initiatiefcomité bestaat uit zeven personen uit de regio Neuchâtel die naar eigen zeggen tot geen enkele politieke partij behoren. Onder hen zijn een wijnbouwer, een hoogleraar bodembiologie en ondernemers, zo staat op de website van future3.0.

Boeren en groentetelers zeggen nee   

Het is niet het enige initiatief dat een verbod op pesticiden eist. De verwante drinkwaterinitiatief is al eerder ingediend. Dat eist dat alleen nog landbouwbedrijven subsidies ontvangen die afzien van het gebruik van pesticiden en preventief toegediende antibiotica.

De Zwitserse boerenbond (SBV) verwerpt beide initiatieven. Het volksinitiatief tegen synthetische pesticiden eist feitelijk een «Bioland Zwitserland» en zou de producten van de boeren sterk duurder maken, schreef de SBV vrijdag. Slechts een klein deel van de consumenten kiest consequent voor biologische levensmiddelen.

Pesticiden worden ook gebruikt in de bouw, de hygiëne en de gezondheidszorg, stelt de SBV. Die toepassingen verbiedt het initiatief niet. De SBV zet naar eigen zeggen in op het nationale actieplan gewasbescherming. Een zorgvuldig en verantwoordelijk gebruik van gewasbeschermingsmiddelen is belangrijk.     De Vereniging van Zwitserse Groenteproducenten wil het initiatief bestrijden, omdat zij vreest dat groentetelers na een ja-stem aanzienlijk minder groenten en groentesoorten zouden kunnen produceren dan tot nu toe. Voor een lagere opbrengst zou veel meer teeltoppervlak nodig zijn. Bovendien zouden de producten duurder worden.

De Industriegruppe Agrar voert aan dat het wetenschappelijk niet doorslaggevend is of een stof in de natuur voorkomt of in het laboratorium is gesynthetiseerd. De toxicologische eigenschappen geven de doorslag. Bovendien is het vrijwel onmogelijk om gewasbeschermingsmiddelen in te delen in de categorieën «synthetisch» en «natuurlijk».