Hobbytuinders: houd alstublieft rekening met wilde dieren

Buiten heerst lenteweer «light»: paars-witte krokustapijten in parken en op weiden betoveren het oog, in de tuincentra wachten geurende narcissen erop in de grond te worden gezet.

Maar: terwijl wij mensen van de voorlente genieten en de natuur «bestormen», liggen egels, zevenslapers, aardpadden en wilde bijen nog in winterslaap of bevinden ze zich in de ontwaakfase.

Vooral hobbytuiniers jeuken bij dit weer de vingers: schop, hark, spade en bloemenschaar worden tevoorschijn gehaald en gebruiksklaar gemaakt. Tuin, terras en balkon krijgen de eerste schoonheidsbehandeling van het jaar. Er wordt flink gewerkt – maar voor de wilde dieren die nog sluimeren of zich in de ontwaakfase bevinden, is stress nu volkomen misplaatst!

De winterslaap van wilde dieren wordt niet alleen gestuurd door de buitentemperatuur, maar hangt ook af van de lengte van het daglicht. De dieren weten dus meestal dat het ondanks de lenteachtige temperaturen nog te vroeg is om de winterslaap te beëindigen.

Hoe langer de dagen nu licht blijven, hoe meer waakhormonen er in het lichaam van wilde dieren worden aangemaakt. «Maar dit proces verloopt nooit abrupt, maar altijd stapsgewijs. Wilde dieren hebben een ontwaakfase nodig waarin alle lichaams- en orgaanfuncties langzaam worden opgestart. Dat kost hen kracht en energie,«legt Moritz Franz-Gerstein van de Deutsche Wildtier Stiftung uit. De winterslapers die gedurende de wintermaanden niet gegeten hebben, zijn bovendien na het ontwaken uitgehongerd. Hun energievoorraad is leeg en ze hebben maar één ding nodig: voedsel!

Hobbytuiniers moeten daarom bij hun eerste opruimwerkzaamheden in de tuin of op het balkon rekening houden met wilde dieren. Voordat u met de hark bladeren en takjes bij elkaar veegt en in de container gooit, kunt u beter even kijken of er een egel opgerold onder de hoop ligt. Als u de tuingrond met de schoffel losmaakt of de voegen schoonmaakt, bedenk dan dat zandbijen hier in de grond hun nest kunnen hebben. Andere wilde bijen gebruiken plantenstengels met merg om te overwinteren – versnipper die nu dus vooral niet! Ook koudbloedige padden of kikkers hebben nog stijve ledematen en willen graag gespaard blijven van de schoonmaakbezem. Op het balkon, in spleten van muren of in hoekjes van schuurtjes blijven lieveheersbeestjes en dagvlinders zitten tot de zon hen voldoende opwarmt. En zangvogels bouwen nu, aan het begin van de baltstijd, hun nesten in heggen en struiken – wees dus extra voorzichtig bij het snoeien van takken en twijgen met de heggenschaar.