België verbiedt invoer van jachttrofeeën

In een belangrijke triomf voor de bescherming van wilde dieren en dierenwelzijn heeft het Belgische parlement een baanbrekende beslissing genomen.

Door unaniem te stemmen voor het wetsvoorstel van minister van Klimaat, Leefmilieu, Duurzame Ontwikkeling en Green Deal Zakia Khattabi, dat de invoer van jachttrofeeën van bedreigde diersoorten in het land verbiedt.

Deze historische stap, die bijna twee jaar na de eerste oproep van het parlement voor een dergelijk verbod komt, zal bijdragen aan de bescherming van diersoorten zoals leeuwen en neushoorns.

De stemming, die unaniem werd aangenomen in de Belgische Kamer van Volksvertegenwoordigers, weerspiegelt de mening van de grote meerderheid van de Belgen: 91% is tegen trofeeënjacht en 88% is voor een verbod op de invoer van alle jachttrofeeën, zo bleek uit een Ipsos-enquête uit 2020 in opdracht van Humane Society International/Europe.

Tot nu toe konden trofeeën van bedreigde diersoorten zoals nijlpaarden, cheetah's en ijsberen legaal naar België worden ingevoerd. Met de nieuwe wet wordt de invoer van jachttrofeeën van veel soorten die momenteel door de handel bedreigd zouden kunnen worden als deze niet wordt beperkt, gestopt. Alle soorten die zijn opgenomen in bijlage A van de Europese verordening 338/97 betreffende de bescherming van in het wild levende dier- en plantensoorten, zoals jaguars, cheetah's, luipaarden, sommige soorten bruine beren, bergzebra's en chimpansees, worden door de nieuwe wet beschermd, evenals bepaalde soorten in bijlage B van dezelfde verordening, waaronder de Afrikaanse leeuw, de zuidelijke breedlipneushoorn, nijlpaarden en argalischapen, die ook zijn opgenomen in bijlage XIII van Verordening (EG) nr. 865/2006 betreffende de regeling van de handel in beschermde in het wild levende dieren en planten. De nieuwe wet gaat verder dan de resolutie van het parlement uit 2022, doordat de bescherming wordt uitgebreid naar meer soorten uit bijlage B dan de oorspronkelijke zes die in de resolutie werden genoemd.

Parlementslid Kris Verduyckt (Vooruit, Vlaamse socialisten), die het wetsvoorstel voor het verbod op de invoer van jachttrofeeën heeft geïnitieerd, zei: “Ons land verbiedt eindelijk de import van jachttrofeeën van bedreigde dieren. De bescherming van deze soorten is onverenigbaar met de invoer van jachttrofeeën. Ik ben blij dat mijn wetsvoorstel nu in onze wetgeving is verankerd, en ik hoop dat veel andere landen dit voorbeeld zullen volgen.”

Zakia Khattabi, minister van Klimaat, Leefmilieu, Duurzame Ontwikkeling en Green Deal, zei: “Met de goedkeuring van mijn wetsvoorstel deze donderdag in de voltallige vergadering creëert het parlement een wettelijke basis voor de op 24 maart 2022 unaniem aangenomen resolutie. Het is dringend en noodzakelijk om deze bedreigde en kwetsbare soorten te beschermen!”

Humane Society International/Europe, die zich al jaren voor deze zaak inzet en nauw heeft samengewerkt met de Belgische parlementsleden om parlementaire steun te verkrijgen, verwelkomt de aanname van deze belangrijke wet, die een ingewikkeld wetgevingsproces succesvol afrondt. De dierenwelzijnsorganisatie heeft ruim twee jaar met de parlementsleden samengewerkt om een importverbod door te voeren. Het resultaat was aanvankelijk een unaniem gesteunde parlementaire resolutie in 2022, die in juli 2023 door de ministerraad van de Belgische federale regering als wetsvoorstel werd aangenomen.

“Het Belgische parlement heeft vandaag geschiedenis geschreven voor het dierenwelzijn en toont daarmee zijn constante inzet en morele beginselen tegen het zinloze doden van beschermde wilde dieren", aldus Ruud Tombrock, uitvoerend directeur van HSI/Europe. “Met dit besluit positioneert België zich als voorloper op het gebied van de bescherming van biodiversiteit en bedreigde diersoorten. Wij zijn ervan overtuigd dat ook andere Europese landen bereid zijn dit voorbeeld te volgen en een duidelijk standpunt tegen de trofeejacht in te nemen door de invoer van dergelijke ‘souvenirs’ te verbieden. De tijd is rijp voor een EU-breed verbod op de invoer van jachttrofeeën van bedreigde en beschermde diersoorten, dat de mening weerspiegelt van de burgers in alle lidstaten van de Europese Unie, die zich gezamenlijk inzetten voor een duurzame omgang met dieren en biodiversiteit en fragmentatie van de interne EU-markt willen voorkomen."

Het verbod in België geeft een positief signaal ter ondersteuning van de goedkeuring van een soortgelijk verbod in het naburige Frankrijk, waar momenteel een partijoverstijgend wetsvoorstel voor een invoerverbod op jachttrofeeën van beschermde diersoorten in het parlement wordt besproken. Dit verbod werd voorgesteld door het groene parlementslid Sandra Regol, met steun van Renaissance-parlementslid Corinne Vignon, voorzitter van de studiegroep voor de toestand en het welzijn van dieren.

Voordat de aangenomen Belgische wetgeving in werking kan treden, moet deze nog koninklijke goedkeuring krijgen en worden afgekondigd. De tekst wordt vervolgens gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad en treedt in werking op de in de tekst vermelde datum, of, indien deze niet is aangegeven, 10 dagen na publicatie.

Download hier afbeeldingen van jachttrofeeën en campagnemateriaal tegen de trofeejacht.

Achtergrond:

• De trofeejacht op beschermde diersoorten vormt een ernstige bedreiging voor natuurbehoud en het wereldwijde natuurlijke erfgoed. Trofeejagers doden bij voorkeur de grootste en meest indrukwekkende dieren, waarvan het verlies kan leiden tot een voortdurende afname van de populaties. Veel van de bejaagde soorten, zoals Afrikaanse olifanten, neushoorns en luipaarden, zijn bedreigd en spelen een cruciale rol bij het behoud van gezonde ecosystemen en biodiversiteit.
• Volgens een HSI/EU-rapport is de EU na de Verenigde Staten de op één na grootste importeur van jachttrofeeën, waarbij in de periode tussen 2014 en 2018 gemiddeld 3000 trofeeën werden ingevoerd. De EU was ook de grootste importeur van trofeeën van de jachtluipaard, met 297 exemplaren die tussen 2014 en 2018 de EU binnenkwamen. De vijf belangrijkste soorten die als trofee in de EU werden ingevoerd, zijn: Hartmannbergzebra (3.119), chacmabaviaan (1.751), Amerikaanse zwarte beer (1.415), bruine beer (1.056) en Afrikaanse olifant (952).
• België is de dertiende grootste importeur van jachttrofeeën van internationaal beschermde soorten in Europa.
• In mei 2016 hebben de Nederlanden een verbod ingesteld op de invoer van jachttrofeeën voor meer dan 200 soorten die vermeld staan in bijlage A van de Europese verordening 338/97 betreffende de bescherming van in het wild levende dier- en plantensoorten door controle op het desbetreffende handelsverkeer en van met uitsterven bedreigde soorten. Het invoerverbod geldt ook voor de volgende bijlage-B-soorten: breedlipneushoorn, nijlpaard, moeflon (wild schaap uit de Kaukasus), leeuw en ijsbeer. In totaal zijn 200 diersoorten getroffen door het verbod op invoervergunningen.
• Frankrijk heeft in 2015 een verbod ingesteld op de invoer van trofeeën van de leeuwenjacht. In 2023 werd een wetsvoorstel ingediend dat gericht is op “het beëindigen van de afgifte van invoervergunningen voor trofeeënjacht van bepaalde bedreigde soorten”. Op 24 januari 2024 stemde de Commissie voor Duurzame Ontwikkeling in de Franse Nationale Vergadering vóór het wetsvoorstel.
• De invoer van jachttrofeeën naar Finland werd in juni 2023 aan banden gelegd. De nieuwe natuurbeschermingswet bevat een bepaling die de invoer van individuele dieren of delen van de wereldwijd meest bedreigde soorten, die door internationale handel bedreigd worden, als trofee uit landen buiten de EU verbiedt.
• In Duitsland kondigde minister van Milieu Steffi Lemke (Groenen) aan dat zij de invoer van jachttrofeeën van beschermde diersoorten wil beperken. Duitsland heeft in 2022 zijn lidmaatschap opgezegd van de International Council for Game and Wildlife Conservation, een internationale raad voor het behoud van wild en jacht die tevens een lobby voor de trofeejacht is.
• In Italië werd in 2022 een wetsvoorstel ingediend dat de in- en uitvoer en wederuitvoer van jachttrofeeën van dieren die beschermd zijn onder het CITES-verdrag (Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde dier- en plantensoorten) naar en uit Italië moest verbieden. Na de val van de regering en de verkiezingen in 2022 werd datzelfde wetsvoorstel opnieuw in het parlement ingediend.