David Clavadetscher: networker łowiectwa rekreacyjnego

Ten artykul odtwarza role Clavadetschera na podstawie publicznie dostepnych zrodel i zestawia jego kluczowe twierdzenia z aktualnymi badaniami dotyczacymi dzikich zwierzat, łowiectwa i wykorzystania czasu wolnego.

Oficjalnie David Clavadetscher jest dyrektorem zarzadzajacym JagdSchweiz, organizacji parasolowej szwajcarskich myśliwych rekreacyjnych, liczacej okolo 30’000 czlonkow. Biuro zwiazku, na czele ktorego stoi Clavadetscher, mieci sie w Zofingen.

Rownolegle prowadzi firme Sandona GmbH, ktora zajmuje sie obsluga komunikacyjna zwiazkow i grup interesu. Ogloszenia rekrutacyjne JagdSchweiz sa publikowane za posrednictwem tej firmy, co wyraznie pokazuje, jak scisle powiazane organizacyjnie sa zwiazek i prywatne przedsiebiorstwo.

Clavadetscher nie jest wiec zwyklym myśliwym rekreacyjnym, ktory kiedys przypadkowo trafil na to stanowisko, lecz profesjonalnym menedzerem zwiazkowym z zapleczem w dziedzinie komunikacji. W wywiadach sam opowiada, jak mandat JagdSchweiz trafil do jego firmy w Zofingen i jak od tamtej pory kieruje zwiazkiem.

Awans na europejskiego lobbysty łowieckiego

Jego wplywy nie koncza sie na granicy Szwajcarii. Europejska organizacja parasolowa FACE (Federation of Associations for Hunting and Conservation of the EU), ktora w Brukseli skupia interesy zwiazkow łowieckich, wymienia Clavadetschera jako Treasurer General w swoim zarzadzie.

FACE jest wpisana do rejestru lobbystow UE i reprezentuje stanowiska zwiazkow łowieckich wobec instytucji unijnych, na przyklad w kwestiach dyrektyw dotyczacych ochrony gatunkow, prawa dotyczacego broni czy regulacji chronionych gatunkow.

Jasne staje sie zatem, ze Clavadetscher dziala nie tylko jako rzecznik krajowego hobby, lecz jako wezlowa postac europejskiej struktury lobbingowej, ktora ma bezposredni interes w tym, by normalizowac, romantyzowac i politycznie zabezpieczac łowiectwo.

Podstawowa narracja: myśliwi rekreacyjni jako platnicy netto i obroncy przyrody

Kluczowym motywem w komunikacji Clavadetschera jest obraz myśliwego jako dobroczyncy spoleczenstwa. W artykule NZZ am Sonntag z 2013 roku zatytulowanym «Myśliwi daja wiecej, niz bioraz zatytulowanym «Myśliwi daja wiecej, niz biora» po raz pierwszy przedstawiono dane JagdSchweiz dotyczace oplat wnoszonych przez myśliwych. Clavadetscher zostal tam zacytowany ze stwierdzeniem, iz myśliwi «za swoja pasje placa zdecydowanie wiecej, niz z niej czerpia», a mianowicie lacznie 26 milionow frankow w bezposrednich oplatach.

Ta finansowa narracja spelnia kilka funkcji:

• Ma przedstawiac łowiectwo rekreacyjne jako rodzaj sprywatyzowanej sluzby ochrony przyrody i bezpieczenstwa.
• Przesuwa uwage z przemocy wobec zwierzat na rzekome uslugi swiadczone na rzecz panstwa.
• Odwraca uwage od faktu, ze wiekszosc tych platnosci to oplaty i koszty zwiazane z hobby, ktore samo w sobie powstaje wylacznie dzieki myśliwym rekreacyjnym.

To, ze myśliwi rekreacyjni placa oplaty, jest bezsporne. Czy jednak automatycznie wynika z tego wartosc etyczna lub ekologiczna, to zupelnie inna sprawa. Z punktu widzenia ekologii dzikich zwierzat nie liczy sie, ile ktos placi, lecz jaki wplyw ma jego dzialanie na populacje, ekosystemy i pojedyncze zwierzeta. Argumentacja finansowa nie zastepuje tej oceny, lecz ja przeslania.

Łowiectwo jako produkt lifestylowy

W rozmowach z mediami regionalnymi Clavadetscher podkresla, ze łowiectwo jest w trendzie. Szczegolnie mlodzi ludzie i kobiety, w tym mieszkanki i mieszkancy miast, mieliby coraz czesciej interesowac sie zdobyciem uprawnien łowieckich. Tego typu wypowiedzi pojawiaja sie miedzy innymi przy okazji wystaw i publikacji poswieconych wspolczesnej kulturze łowieckiej.

W ten sposob zblizza łowiectwo rekreacyjne do produktu lifestylowego: autentyczne doswiadczenie natury, regionalnosc, dziczyzna, tradycja. Łowiectwo staje sie marka, ktora naladowuje sie nowoczesna miejskoscia i indywidualizmem.

Czego brakuje w tym przedstawieniu, to perspektywa zwierzat: spojrzenie na reakcje ucieczkowe, stres, ryzyko obrazen, przylow i nietrafione strzaly. Badania z zakresu ekologii dzikich zwierzat od lat pokazuja, ze zarowno aktywnosci rekreacyjne, jak i polowania moga wywolywac wyrazne reakcje stresowe u dzikich zwierzat i faktycznie zmniejszac ich siedliska.

W publicznej komunikacji JagdSchweiz łowiectwo jest jednak przedstawiane przewaznie w sposob pozytywny i heroizujacy. Krytyczne aspekty sa raczej wspominane na marginesie, relatywizowane lub przenoszone na innych aktorow.

Kryzys kozicy: gdy spoleczenstwo rekreacyjne sluzy za koziola ofiarnego

Przykladem ilustrujacym styl komunikacji Clavadetschera jest dyskusja na temat spadku liczebnosci kozic w Szwajcarii. W 2021 roku SRF informowala w materialach takich jak „Spadajaca populacja kozic – myśliwi moga strzelac mniej kozic” oraz „Jak maja zostac uratowane kozice” o malejacej liczebnosci populacji i reakcjach kantonalnych, na przyklad zmniejszonych limitach odstrzalu.

Clavadetscher przyznal w tym kontekscie, ze łowiectwo rekreacyjne rowniez odgrywa pewna role. W jego wypowiedziach za odpowiedzialne uznawano jednak przede wszystkim inne czynniki, w szczegolnosci spoleczenstwo rekreacyjne z jego rosnaca presja na obszary gorskie.

Dyskusja naukowa daje bardziej zniuansowany obraz. Eksperci wskazuja na wspoldzialanie chorob, zmian klimatu, przeksztalcen siedlisk, presji łowieckiej i uzytkowania rekreacyjnego. W materiale SRF z 2017 roku na temat spadku populacji kozic wyraznie wspomniano, ze zarowno uzytkowanie rekreacyjne, jak i polowania oraz drapieżniki, takie jak rys, przyczyniaja sie do tego spadku.

W komunikacji Clavadetscher czesto sprowadza te zlozonosc do jasnego przekazu: glowna odpowiedzialnosc ponosza inni. Myśliwi rekreacyjni jawia sie w najlepszym swietle, a wypoczynek turystyczny i sporty gorskie sluza jako wygodny obiekt projekcji. To, ze same zwiazki łowieckie przez lata politycznie broniy i forsowaly wysokie limity odstrzalu, prawie nigdy nie jest wspominane.

Wilk jako wrog publiczny i nieudane prawo łowieckie

Przy okazji znowelizowanego prawa łowieckiego szczegolnie wyraznie widac, jak argumentuje Clavadetscher. Projekt, ktory zostal poddany pod glosowanie 27 wrzesnia 2020 roku, znacznie ulatwilby prewencyjny odstrzal wilkow. Federalny Urzad ds. Srodowiska oraz platformy informacyjne, takie jak easyvote, wyjasnily, ze chronione gatunki, takie jak wilk, moglyby w przyszlosci byc regulowane jeszcze przed wystapieniem konkretnych szkod.

Organizacje ochrony srodowiska i praw zwierzat ostrzegaly przed "ustawa o odstrzale" na niekorzysc gatunkow chronionych. JagdSchweiz, z Clavadetscherem jako dyrektorem zarzadzajacym, zdecydowanie opowiedzialo sie za ta ustawa. Jednoczesnie zwiazek w dokumentach dotyczacych regulacji populacji wilkow jasno opowiadal sie za konsekwentnym zarzadzaniem populacja wilka i rysia, na wzor gatunkow lownych.

W programach telewizyjnych i wystapieniach medialnych Clavadetscher przedstawial nowelizacje jako niezbedny krok w rozwiazaniu konfliktow w regionie alpejskim. Zasadnicze pytanie, ile przestrzeni powinny w ogole otrzymac drapieżniki w silnie eksploatowanym krajobrazie i jaka funkcje ekologiczna pelnia, odgrywalo przy tym role drugorzedna.

Spoleczenstwo odrzucilo nowelizacje 27 wrzesnia 2020 roku. Oficjalne analizy i doniesienia medialne wskazuja, ze ochrona wilka nie zostala tym samym zlagodzona, a ustawa upadla przede wszystkim ze wzgledu na daleko idace mozliwosci odstrzalu gatunkow chronionych.

Podstawowe stanowisko w komunikacji zwiazku wobec wilka i rysia od tego czasu niemal sie nie zmienilo: wilk pojawia sie przede wszystkim jako czynnik konfliktu, ktoremu nalezy przeciwdzialac poprzez ulatwienie odstrzalow.

Konflikt z krytyka łowiectwa i IG Wild beim Wild

IG Wild beim Wild i JagdSchweiz od lat pozostaja w otwartym konflikcie. Wiele artykulow na wildbeimwild.com bardzo ostro krytykuje Clavadetschera i polityke zwiazku, na przyklad jego debate pojeciowa wokol okreslenia "myśliwy rekreacyjny" czy jego dzialania w zakresie public relations.

Wedlug IG Wild beim Wild doszlo do publicznych atakow na pracownikow organizacji poprzez publikacje JagdSchweiz, w zwiazku z czym podjeto kroki prawne. JagdSchweiz z kolei odrzuca te zarzuty i przedstawia NGO jako dzialajaca nierzeczowo.

Wazne jest tutaj wyrazne rozroznienie:

• Istnieje udokumentowany, ostry spor miedzy zwiazkiem łowieckim a krytyczna wobec łowiectwa organizacja pozarzadowa, ktory siega az po postepowania prawne.
• Wzajemne zarzuty sa stronnicze i jak dotad nie zostaly w pelni wyjasnione na drodze sadowej.

Z dziennikarskiego punktu widzenia mozna stwierdzic, ze JagdSchweiz pod kierownictwem Clavadetschera nie stosuje strategii deeskalacji, lecz akceptuje konfrontacje, gdy krytyka łowiectwa rekreacyjnego jest postrzegana jako przesadzona lub godzaca w reputacje. Zamiast merytorycznie odnosic sie do argumentow dotyczacych etyki zwierzat i wspolczesnej ekologii dzikich zwierzat, krytycy sa czesto atakowani osobiscie lub poddawani presji prawnej. Pasuje to do stylu komunikacji, ktory ma na celu obrone monopolu na interpretacje tematu łowiectwa rekreacyjnego, zamiast stawic czola otwartej, opartej na nauce debacie.

Podwojna funkcja: lobbysta łowiecki i sedzia pokoju

Na tym tle nowa publiczna funkcja Clavadetschera wydaje sie szczegolnie godna uwagi. W 2025 roku zostal wybrany na sedziego pokoju w okregu XIV powiatu Zofingen. Okreg obejmuje Suhrental, Uerkental oraz kilka gmin w rejonie Zofingen. Media regionalne, takie jak Zofinger Tagblatt i regionalne blogi informacyjne, obszernie relacjonuja jego wybor i pelniona przez niego role.Oltner Tagblatt+3Zofinger Tagblatt+3Zofinger Tagblatt+3

W wywiadach podkresla znaczenie deeskalacji, neutralnosci i rozwiazywania konfliktow oraz oswiadcza, ze jako sedzia pokoju chce przyczynic sie do lagodzenia konfliktow poza sadem, oszczedzajac tym samym czas, pieniadze i energie.Zofinger Tagblatt+1

Jednoczesnie jako dyrektor zarzadzajacy zwiazku lobbystycznego stoi on na pierwszej linii spolaryzowanego, trwajacego sporu o dzikie zwierzęta, przemoc łowiecka i posiadanie broni. Formalnie nie wyklucza sie to wzajemnie. Politycznie i etycznie pojawia sie jednak pytanie, jak wiarygodnie moze wystepowac jako neutralna instancja ktos, kto zawodowo reprezentuje branze regularnie zamieszana w konflikty dotyczace ochrony zwierzat, ochrony przyrody i interesu publicznego.

Kto pelni funkcje w panstwowym organie mediacyjnym, musi szczegolnie przejrzyscie wykazac, jak unika sie konfliktow interesow i jak rozdziela sie role. W przypadku Clavadetschera to napiecie miedzy rola lobbysty a rola mediatora jest co najmniej oczywiste.

Polaczenie urzedu sedziego pokoju z eksponowana funkcja lobbystyczna jest prawnie dopuszczalne, ale rodzi pytania co do rozdzielenia rol. Kto zawodowo reprezentuje spolaryzowana grupe interesow, musi w panstwowym organie mediacyjnym szczegolnie wyraznie pokazac, jak zapewnia neutralnosc i deeskalacje.

Nie zle zrozumiany przyjaciel przyrody, lecz strategiczny lobbysta

Dostepne zrodla pokazuja:

• David Clavadetscher jest profesjonalnym menedzerem zwiazkowym i komunikacyjnym, a nie przypadkowym rzecznikiem grupy marginalnej.
• Odgrywa on istotna role w strukturach krajowych i europejskich, ktore maja politycznie i spolecznie zabezpieczac łowiectwo.
• Jego komunikacja przebiega wedlug jasnego schematu: łowiectwo rekreacyjne przedstawiane jest jako sluzba na rzecz ogolu spoleczenstwa i troska o przyrode, natomiast problematyczne aspekty, takie jak cierpienie zwierzat, blednie oddane strzaly, zaklocenia oraz strukturalne stosunki wladzy, pozostaja przemilczane lub przerzucane na inne grupy podmiotow.
• Krytyka ze strony spoleczenstwa obywatelskiego nie jest traktowana jako uprawniony element demokratycznej debaty, lecz czesto jako atak, ktoremu przeciwstawia sie kontrpropagande lub srodki prawne.

Jednak nowoczesna, oswiecona polityka wobec dzikich zwierzat wymaga czegos innego: przejrzystosci, gotowosci do samokrytyki, wyraznego rozdzielenia interesu publicznego od interesow hobbystycznych, a przede wszystkim konsekwentnego kierowania sie nauka, ktora stawia w centrum dobrostan zwierzat i sprawne funkcjonowanie ekosystemow.

Dopoki takie postaci jak David Clavadetscher w istotny sposob ksztaltuja debate publiczna, łowiectwo w Szwajcarii pozostaje przede wszystkim jednym: profesjonalnie promowanym hobby o duzej sile politycznego oddzialywania, ktorego rzeczywiste konsekwencje dla zwierzat i przyrody sa w dyskursie publicznym czesto marginalizowane.