Bond schrapt klimaatgeld voor het bos: vraatschade wordt de gemakkelijke zondebok

Het Bondsbureau voor Milieu bevestigde een bericht van «NZZ am Sonntag», volgens welke milieuminister Albert Rösti deze gelden uit de financiële planning voor de komende jaren heeft geschrapt. Vanaf 2027 zouden ze helemaal wegvallen.

In 2020 had het parlement nog 100 miljoen frank over vier jaar goedgekeurd, onder meer voor het aanplanten van hittebestendige boomsoorten. In 2023 werden de middelen al met een derde gekort, nu volgt de volgende inperking. Het bestuur van de kantonnale conferentie voor Wilde Dieren, Bos en Landschap toont zich verontwaardigd. De schrapping komt op het verkeerde moment, temeer daar de hitteperioden in het bos nu al grote schade aanrichten.

Als het bos verzwakt, krijgt vaak het wild de schuld

Wat deze bezuiniging met ons themagebied te maken heeft, blijkt zodra het bos verder onder druk komt te staan. Ontbreekt er geld voor klimaatbestendige herbebossing, dan blijven veel oppervlakken kwetsbaarder voor droogtestress, plagen en uitval. Juist in dergelijke situaties wordt de vraatschade door ree en hert al snel voorgesteld als hoofdoorzaak van slechte bosverjonging, terwijl structurele factoren zoals klimaatverandering en gebrekkige investeringen op de achtergrond verdwijnen.

Hoe sterk deze verkorting kan zijn, toont het geval Graubünden. Daar heeft het kanton sinds 2012 meer dan 17 miljoen frank geïnvesteerd in hekken, netten en beschermingsmaatregelen tegen evenhoevig wild, met het uitgesproken doel de hertenstand te verlagen. Het resultaat na 37 jaar hobbyjacht als sturingsinstrument: de stand is sinds het reductiebesluit van 1989 met ongeveer 50 procent gestegen, niet gedaald. Pas sinds 2021 tekent zich een daling af, en een parlementair voorstel uit Graubünden benoemt daarvoor uitdrukkelijk de toenemende invloed van de predatoren wolf en lynx. Meer daarover in de bijdrage Wat kost ons de hobbyjacht? Graubünden rekent maar in één richting.

Subsidies voor het bos zijn geen bijzaak

Wie het bos daadwerkelijk klimaatbestendig wil maken, heeft investeringen nodig in resistente boomsoorten, herbebossing en beschermingsbosonderhoud, en niet in de eerste plaats meer jachtdruk. De bezuiniging van de bond treft dus juist dat gebied dat het bos weerbaarder zou maken. Wordt tegelijkertijd vooral over vraat en wild gediscussieerd, dan verschuift de politieke aandacht weg van de eigenlijke oorzaak: een klimaatbeleid dat bij het bos bezuinigt, hoewel de waarschuwingstekens niet te missen zijn.

Een verdiepende blik op de rol van wolf en lynx voor de toestand van het bos biedt de bijdrage Zonder wolf geen bos: wat predatoren voor Zwitserland betekenen. Wie het politieke debat rond bos- en wildbeleid wil duiden, vindt verdiepende achtergronden in de categorie Milieu & natuurbescherming.