Vossenjacht stoppen – schrijf de Kantonsraad Solothurn aan
Het kanton Solothurn organiseert de jacht volgens het jachtrevierensysteem: de jachtrevieren worden verpacht aan particuliere jachtgezelschappen, en de hobbyjacht wordt in het miliciensysteem uitgeoefend. In 2024 werden in het kanton 866 vossen als jachtstrekking geregistreerd; daarnaast registreerde de valwildstatistiek 572 gestorven of dood aangetroffen vossen. In voorgaande jaren lag de jachtstrekking op 536 (2020), 879 (2021) en 686 (2023) vossen.
Op 15 februari 2026 riep de jurist Pascal Wolf het kanton via een petitie op om de vossenjacht te toetsen op wetenschappelijke onderbouwing en ecologische noodzaak. Het antwoord kwam zeven maanden later: op 14 september 2026 wees regeringsraadslid Sibylle Jeker (Departement van Economische Zaken) de petitie af (antwoordbrief GK 6900).
De regering stelt daarin dat de vossenjacht moet «bijdragen aan conflictoplossing (bijvoorbeeld schadepreventie of bestrijding van dierziekten)», en noemt haar bijdrage daaraan «onbetwistbaar». Tegelijkertijd noemt de brief geen onafhankelijk onderzoek, geen meetbare kantonale doelstellingen en geen gegevens waarmee het effect van de jacht op de populatie, schade of ziekterisico's zou kunnen worden getoetst. Een populatiemonitoring als basis voor een op bewijs gebaseerde jachtplanning beoordeelt de regering als «bij lange na niet haalbaar met een redelijke inzet van personeel en middelen». Het kanton legt dus geen gegevens voor waarmee het effect van de jaarlijkse afschoten zou kunnen worden getoetst, en wijst de daarvoor benodigde inspanning af.
De enige voetnoot van de brief verwijst niet naar een wildbiologische studie, maar naar het standpuntdocument over de vossenjacht van JagdSchweiz, de koepelorganisatie van de hobbyjagers. De regering baseert haar argumentatie over de doelmatigheid van de vossenjacht dus op een belangendocument, niet op onafhankelijk bewijs. Dat de vossenjacht juridisch toegestaan is, betwist niemand. De petitie vroeg naar het nut, en die vraag blijft onbeantwoord.
Juist daarin ligt de politieke kern: wie routinematige bejaging rechtvaardigt met conflictoplossing, moet doel, gegevensbasis en effectcontrole kunnen benoemen. Anders blijft onduidelijk welk concreet nut de jaarlijkse jachtstrekking in het kanton Solothurn daadwerkelijk oplevert.
Je kunt iets doen, ongeacht in welk ambtsgebied je woont. Wend je rechtstreeks tot een kantonsraadslid. Dat is legaal, effectief en kost weinig tijd.
Belangrijk: vertrouw niet uitsluitend op e-mail. Vanuit meerdere kantons kregen we meldingen dat berichten over de hobbyjacht op de vos soms als onbestelbaar terugkomen. Of dit aan onjuiste adressen of aan filters ligt, valt van buitenaf niet te beoordelen. Gebruik daarom meerdere kanalen: een brief, een telefoontje of een persoonlijk gesprek. Vaak is een bericht aan een fractie- of partijsecretariaat effectiever dan aan individuele leden, en een brief of telefoontje laat zich moeilijker uitfilteren dan een e-mail.
Modelbrief – kopieer deze tekst in je mailprogramma
Betreft: Vossenjacht in het kanton Solothurn – verzoek om wetenschappelijk toetsbare doelstellingen
Geachte mevrouw [naam] / Geachte heer [naam]
Ik verzoek u de routinematige vossenjacht in het kanton Solothurn politiek te heroverwegen.
In de antwoordbrief op petitie GK 6900 van 14 september 2026 noemt de regering het nut van de vossenjacht voor conflictoplossing «onbetwistbaar». Tegelijkertijd noemt de brief geen onafhankelijk wetenschappelijk onderzoek, geen meetbare kantonale doelstellingen en geen effectcontrole. Een populatiemonitoring als basis voor een op bewijs gebaseerd vossenbeheer wordt afgewezen vanwege de personele en financiële inspanning. Als enige bron wordt een standpuntdocument van de jagersvereniging JagdSchweiz aangehaald.
Daarmee blijft onduidelijk welk concreet effect de jaarlijkse vossenafschoten hebben op de populatieontwikkeling, wildschade, bescherming van vee of ziekterisico's. In 2024 werden in het kanton Solothurn 866 vossen gedood; daarnaast werden 572 dieren als valwild geregistreerd. De valwildcijfers liggen nu hoger dan in enig jaar sinds het begin van de registraties, ondanks dat in de jaren negentig tot 1500 vossen per jaar werden geschoten.
Het vakrapport van SWILD in opdracht van het kanton Zug (mei 2026) concludeert dat de huidige, ruimtelijk niet-gecoördineerde vossenjacht geen solide basis biedt voor een duurzame populatieregulatie. Het rapport beveelt beheer aan met duidelijke doelen, toetsbare gegevens en meer aandacht voor niet-dodelijke maatregelen. Het kanton Genève komt sinds 1974 zonder particuliere jachtuitoefening toe, Luxemburg sinds 2015 zonder vossenjacht, in beide gevallen zonder gedocumenteerde toename van problemen.
Ik verzoek u daarom zich in de kantonsraad in te zetten voor een onafhankelijke wetenschappelijke stand van zaken: met duidelijke doelen, transparante gegevens over schade en ziekterisico's, en een evaluatie van het daadwerkelijk behaalde effect.
Met vriendelijke groet
[Uw naam]
[Uw woonplaats]
Wat er in het kanton Solothurn is besloten
Petitie «voor de toetsing van de wetenschappelijke noodzaak van de vossenjacht», ingediend per e-mail op 15 februari 2026 door Pascal Wolf. Er werd gevraagd de vossenjacht te heroverwegen op basis van wetenschappelijk bewijs en ecologische noodzaak.
Antwoord van 14 september 2026 (GK 6900), regeringsraadslid Sibylle Jeker, Departement van Economische Zaken: afwijzing. De regering deelt de opvatting van een «primaat van de wetenschap» niet; de rechtsorde geeft het kader aan. De vossenjacht voldoet aan de federale rechtsbeginselen, de vos komt wijdverspreid en in grote aantallen voor, en de bijdrage van jacht en zelfhulp aan conflictoplossing is «onbetwistbaar». Een op bewijs gebaseerd vossenbeheer zou de personele en financiële middelen te boven gaan, monitoring is niet met redelijke inspanning te realiseren. Als enige bron wordt het standpuntdocument over de vossenjacht van JagdSchweiz aangehaald.
Wat de brief niet beantwoordt: welk concreet doel de vossenjacht in het kanton nastreeft, aan de hand van welke gegevens het behalen van dat doel wordt gemeten, en welke wetenschappelijke basis de routinematige bejaging rechtvaardigt tegenover niet-dodelijke maatregelen. Dat de vos talrijk is, wordt als reden voor de jacht genoemd. Dat hij na negen decennia bejaging talrijker is dan ooit tevoren, zou de eigenlijke bevinding zijn.
Wat de jachtstatistiek laat zien
De federale jachtstatistiek van het BAFU documenteert de Solothurnse vossenafschoten sinds 1933. Drie bevindingen springen eruit.
De afschoten sturen de populatie niet. Van 1990 tot 2013 werden in het kanton in de meeste jaren tussen de 1000 en 1500 vossen geschoten, in piekjaren meer dan 1500. Sindsdien is de jachtstrekking gedaald naar 700 tot 900 dieren. Tegelijkertijd is het valwild niet afgenomen, maar gestegen van circa 300 vossen per jaar in de jaren negentig naar 572 in 2024, de hoogste waarde sinds het begin van de registraties. Valwild, waarvan meer dan de helft verkeersslachtoffers zijn, geldt als benadering voor de populatiedichtheid: waar meer vossen leven, sterven er meer op de weg. Noch de hoge afschotcijfers van de jaren negentig, noch de lagere cijfers van de afgelopen tien jaar hebben daar iets herkenbaars aan veranderd.
«Zelfhulp» is een randverschijnsel. De regering beroept zich op de bijdrage van jacht en zelfhulp aan de lokale conflictoplossing. De statistiek toont speciale afschoten, dus gerichte afschoten buiten de reguliere jacht, apart: sinds 2000 waren dit nooit meer dan 19 per jaar, in veel jaren zelfs geen enkele, laatstelijk twaalf in 2023 en geen in 2024 en 2025. De routinematige jachtstrekking van enkele honderden dieren heeft niets te maken met concrete conflictoplossing.
Zieke dieren zijn de uitzondering. Van de 572 valwild-vossen in 2024 vielen ongeveer 75 onder de categorie «ouderdom, ziekte, zwakte», het overgrote deel viel onder verkeer, spoor en andere ongevallen. Een ziekteprobleem dat een bejaging van 866 dieren zou rechtvaardigen, laat de kantonale statistiek niet zien.
Bron: BAFU, sectie Wildtieren en soortenbevordering, federale jachtstatistiek (stand 2026), alsmede jacht- en valwildstatistiek van het Amt für Wald, Jagd und Fischerei van het kanton Solothurn.
Wat de wetenschap zegt
Bestandsregulatie: De rode vos compenseert verliezen snel weer via verhoogde voortplanting, veranderd sociaal gedrag en immigratie. Voor de in het jachtrevierensysteem gebruikelijke, ruimtelijk niet-gecoördineerde vossenjacht toont het beschikbare bewijs geen solide aanwijzing van een duurzame populatieregulatie (Baker et al. 2002; Rushton et al. 2006; Kämmerle et al. 2019).
Gezondheidstoestand: Het kanton Luzern is het enige dat de gezondheidstoestand van geschoten vossen systematisch registreert. Van 2'217 onderzochte dieren vertoonden 39 een ziektebeeld, meer dan 98 procent was gezond. Het getal heeft betrekking op de onderzochte dieren, maar toont wel dat de reguliere jacht bijna uitsluitend gezonde vossen treft.
Hondsdolheid: Deze werd niet door de jacht overwonnen, maar door de vaccinatie-aasprogramma's vanaf 1978. Letale ingrepen kunnen epidemieën zelfs bevorderen, omdat bejaagde dieren mobieler worden.
Vossenlintworm: Intensieve bejaging verhoogt de prevalentie (Comte et al. 2017, regio Nancy: stijging van 44 naar 55 procent). Ontwormingsaas verlaagde het infectierisico in het district Starnberg daarentegen met 97 tot 99 procent. In Luxemburg daalde de prevalentie na het jachtverbod in 2015 van ongeveer 40 naar minder dan 10 procent.
Borreliose: Predators kunnen via hun effect op knaagdierpopulaties de tekenecologie indirect beïnvloeden (Hofmeester et al., Proceedings of the Royal Society B). Welk effect de vossenjacht in het kanton Solothurn heeft op het borreliose-risico, valt zonder lokale gegevens niet te becijferen; juist dergelijke gegevens verzamelt het kanton niet.
Genève en Nationaal Park: Genève komt sinds 1974 zonder particuliere jachtuitoefening uit; alleen statelijke wildhoeders mogen ingrijpen, en in de laatste twee verslagjaren zonder één enkele regulerende afschot van vossen. Het Zwitserse Nationaal Park is sinds 1914 jachtvrij. In beide gevallen is er geen enkele aanwijzing voor een bestandsexplosie of een verslechterde ziektesituatie.
Volledig studieoverzicht: Studies: Effect van de hobbyjacht op wilde dieren
Het Zugse SWILD-rapport
Het kanton Zug heeft als tot nu toe enige kanton op de vossenjacht-petitie gereageerd met een echte wetenschappelijke studie. De Directie van Binnenlandse Zaken gaf het bureau SWILD opdracht, waarvan het vakrapport in de tweede versie in mei 2026 verscheen en op 16 juni 2026 aan de Jachtcommissie werd voorgelegd.
De bevinding: de huidige, ruimtelijk niet-gecoördineerde vossenjacht laat geen betrouwbare conclusie toe over een duurzame bestandsregulatie, verbetert de bestrijding van ziekten niet en is bij de bescherming van vee minderwaardig aan niet-letale methoden. De ervaringen uit Genève (sinds 1974) en Luxemburg (sinds 2015) leveren geen aanwijzing dat het afzien van routinematige vossenjacht tot een toename van de problemen zou hebben geleid.
Het Zugse rapport toont bovendien aan dat een wetenschappelijke stand van zaken ook mogelijk is zonder onmiddellijke, landelijk dekkende bestandsmonitoring: door de bestaande literatuur en de bestaande jacht- en valwildstatistiek te analyseren. Beide zijn in Solothurn beschikbaar. Of dit de door de Regeringsraad genoemde inspanning volledig ontkracht, is een politieke vraag; dat men die vraag helemaal niet stelt, is de bevinding.
De volledige studie is publiek toegankelijk: Wetenschappelijke grondslagen voor de vossenjacht
Waar je de contactgegevens vindt
De Kantonsraad van het kanton Solothurn telt 100 leden, gekozen in de vijf ambtsgebieden Solothurn-Lebern, Bucheggberg-Wasseramt, Thal-Gäu, Olten-Gösgen en Dorneck-Thierstein. In de zittingsperiode 2025 tot 2029 vormen zij vijf fracties: SVP (25), FDP/GLP (24), Mitte/EVP (21), SP/Junge SP (21) en GRÜNE (9). Namen, fracties en contactgegevens vind je via de officiële ledenlijst van het parlement op so.ch – Kantonsrat. Het meest effectief is een persoonlijk geformuleerd bericht aan individuele leden uit jouw ambtsgebied of jouw partij.
Wat er tot nu toe in het kanton Solothurn is gebeurd
🧠 Psychologie van de hobbyjacht in het kanton Solothurn
Drijfjacht, Hubertusmissen en politiek verzet: waarom kritiek op de jacht in Solothurn niet wordt onderzocht, maar wordt geframed als een aanval op de orde.
📌 Absurdistan Regeringsraad Solothurn
Hoe de Solothurnse uitvoerende macht reageert wanneer jachtnarratieven publiekelijk onder druk komen te staan.
📌 Officieel vakrapport ontneemt de vossenjacht haar bestaansgrond
Het SWILD-rapport van het kanton Zug toont aan: de vossenjacht reguleert geen bestanden en verlaagt geen ziekterisico.
📌 Vos Zwitserland: meest bejaagde predator zonder lobby
Waarom jaarlijks ongeveer 19'000 vossen worden doodgeschoten zonder afschotplanning en zonder wetenschappelijke reden.
🧠 Zelfregulatie van wilde populaties
50 jaar Genève en 110 jaar Nationaal Park bewijzen dat wilde dieren zich zonder hobbyjacht stabiliseren.
📌 Hobbyjagers als valse wildtierexperts
Hoe in meer dan twaalf kantons petities en voorstellen tot vossenjacht werden aangestuurd.